"Αγιον Ορος" Χριστιανικό Ορθόδοξο Φόρουμ

O πόνος είναι ευλογία για τον άνθρωπο.

O πόνος είναι ευλογία για τον άνθρωπο. Χωρίς πόνο - σταύρωση δε θα υπήρχε ανάσταση - ανάληψη.

Η ασθένεια και η θλίψη είναι το κατ' εξοχήν φάρμακο της πρόνοιας του Θεού για να τον φέρει τον άνθρωπο κοντά Του και να αυξήσει την αρετή του.

Συνήθως μένουμε στο γεγονός του πόνου, μεμψιμοιρούμε, με αποτέλεσμα να περνά ο χρόνος, ο πόνος να μετατρέπεται σε καρκίνο που μας κατατροπώνει την ψυχή μας. Ο πόνος δεν κάνει διαχωρισμούς. Συχνά έρχεται σ’ εμάς τους ίδιους ή δια μέσω τρίτων όπως η θλίψη όταν χάνουμε ένα αγαπημένο μας πρόσωπο. Δεν έχουμε λοιπόν άλλη επιλογή από το να δούμε τον πόνο από άλλη οπτική γωνιά, να τον αγκαλιάσουμε και να τον μετουσιώσουμε σε τροφοδότη δυνάμεως και μεταστροφή συνειδήσεως. Ο πόνος δεν απαντιέται με επιχειρήματα. Ούτε η αδικία και ο θάνατος αντιμετωπίζονται με τη λογική. Τα προβλήματα αυτά λύνονται με το εμφύσημα και την πνοή που μόνο ο Θεός δίνει. Λύνονται με το Άγιο Πνεύμα. Ξεπερνιούνται με την απεινή αποδοχή του θελήματος του Θεού, που είναι τόσο αληθινό αλλά συνήθως και τόσο ακατανόητο.

Ο πόνος δεν ξυπνάει μόνο εμάς, αλλά γεννάει και την αγάπη στους γύρω μας. Προσπαθούν να μπουν στη θέση μας. Αγωνίζονται στον καιρό της ασφάλειάς τους να μοιρασθούν τα πιο ανεπιθύμητα γιʼ αυτούς δικά μας αισθήματα. Και το κάνουν. Ο πόνος γεννά την υπομονή μας, ταυτόχρονα όμως γεννά και τον εξ αγάπης σύνδεσμο με τους αδελφούς μας. Ο πόνος γεννά την αλήθεια. Η συμπόνια των άλλων τη φυτεύει στη δική μας καρδιά. Εκεί διακριτικά κρύβεται και η απάντηση.

Το μονοπάτι της ζωής είναι όλο πόνος και δάκρυ∙ όλο αγκάθια και καρφιά∙ παντού φυτρωμένοι σταυροί∙ παντού αγωνία και θλίψη. Κάθε βήμα και μία Γεθσημανή. Κάθε ανηφοριά και ένας Γολγοθάς. Κάθε στιγμή και μία λόγχη. «Αν μπορούσαμε να στίψουμε την γη σαν το σφουγγάρι θα έσταζε αίμα και δάκρυα».

«Άνθρωπος ωσεί χόρτος αι ημέραι αυτού, ωσεί άνθος του αγρού ούτως εξανθήσει», λέγει ο ψαλμωδός.

Το τριαντάφυλλο βγάζει αγκάθι και το αγκάθι τριαντάφυλλο. Τα ωραία συνοδεύονται με πόνο, αλλά κι ο πόνος βγάζει στη χαρά. Συνήθως το ουράνιο τόξο υψώνεται ύστερα από την μπόρα. Πρέπει να προηγηθούν οι καταιγίδες για να ξαστερώσει ο ουρανός.

Η διάκριση - φωτισμένη από την χριστιανική πίστη και φιλοσοφία - βλέπει. Έχει την ικανότητα με την ενόραση να βλέπει πολύ βαθιά απ' τα φαινόμενα. Μέσα από τον πόνο βλέπει την χαρά και την ελπίδα, όπως ο θρίαμβος του Χριστού βγήκε μέσα από τον πόνο του Πάθους και του Σταυρού.

Τα πιο θαυμάσια αγάλματα έχουν τα περισσότερα κτυπήματα. Οι μεγάλες ψυχές οφείλουν την μεγαλοσύνη τους στα κτυπήματα του πόνου. Τα χρυσά και βαρύτιμα κοσμήματα περνούν πρώτα απ' την φωτιά.

«Ο άνθρωπος που δεν πόνεσε δεν έζησε την ζωή με πληρότητα ούτε μπορεί να την εκτιμήσει»

Συγκλονίζει την ανθρώπινη ύπαρξη ο πόνος. Είναι φωτιά καμίνι που καίει και κατακαίει. Είναι καταιγίδα και τρικυμία. «Τα σπλάχνα μου και η θάλασσα ποτέ δεν ησυχάζουν», λέει ο Σολωμός. Είναι στιγμές που οι δοκιμασίες έρχονται απανωτές, η μία μετά την άλλην ή και όλες μαζί. Πολύ βαρύς τότε ο σταυρός. Η αγωνία κορυφώνεται. Η ψυχή φορτίζεται τόσο, ώστε είναι έτοιμη να λυγίσει. Όλα φαίνονται μαύρα. παντού σκοτεινά. Παντού αδιέξοδα. Λέει ο αγ. Γρηγόριος ο Θεολόγος: «Τα καλά φύγανε, τα δεινά είναι γυμνά και προκλητικά, το ταξίδι γίνεται μέσα στη νύχτα, φάρος δεν φαίνεται πουθενά και ο Χριστός φαίνεται να κοιμάται».

Έτσι γεννιέται στην καρδιά η παρηγοριά, της οποίας η γλύκα και η ανακούφιση είναι πολύ εντονότερες ως εμπειρίες από το βάρος του πόνου. Η απάντηση γεννιέται μέσα μας.

Το θέμα δεν είναι ο πόνος ο ίδιος ή το πρόβλημα, αλλά η στάση-χρήση απέναντι του και η μάχη που θα δώσουμε. Για παράδειγμα για κάποιους ο καρκίνος είναι ο δρόμος της δοξολογίας του αγιασμού και της μετανοίας ενώ για άλλους ο καρκίνος είναι η καταστροφή και το τέλος της ύπαρξης.

Ο Κύριος είναι δίπλα μας. Μας κάνει τον πόνο χαρά μέσω των μυστηρίων της Εκκλησίας. Εμείς από αυτό το μάθημα θα θεμελιώσουμε νέες δυνάμεις ως ασπίδα στα μελλοντικά ενδεχόμενα εμπόδια και μάχες που θα δώσουμε στη ζωή μας.

Ο Θεός μας δοκιμάζει πάντα όσο μπορούμε να αντέξουμε. Ούτε λιγότερο ούτε περισσότερο. Οπότε στο ερώτημα : “Γιατί σε μένα” πρέπει καλύτερα να κοιτάξουμε ψηλά και να πούμε “Γιατί όχι σε μένα, σε ευχαριστώ” πόση δύναμη και πίστη καρδιάς έχει αυτή η πρόταση!

«Ο πόνος ως φθορά μπορεί να μου πάρει την βιολογική ζωή αλλά δεν μπορεί να μου αγγίξει την ύπαρξη εάν δεν του το επιτρέψω»

Ο πόνος είναι δοκιμασία, εκπαίδευση και έτσι πρέπει να τον βλέπουμε για δύο λόγους, αφενός γιατί δεν έχουμε άλλη επιλογή και αφετέρου διότι μόνο με την οπτική της δοκιμασίας θα μπορέσουμε να έχουμε ωφέλεια από αυτό το μάθημα.

Δύσκολα υποφέρεται και ερμηνεύεται ο πόνος χωρίς Χριστό. Τον αντιμετωπίζουμε σαν μια διαδικασία και δοκιμασία χωρίς ωφέλεια. Φυσικά πρωτίστως πρέπει να δούμε αν έχουμε συμβάλλει σε αυτή την κατάσταση που έφερε αυτό το αποτέλεσμα ώστε να επαναπροσδιορίσουμε τη στάση μας.

Όταν έρθει ο πόνος, ο άνθρωπος τον αποφεύγει κλαίγοντας και κατηγορώντας αντί να αντικρίσει κατάματα την ουσία, με αποτέλεσμα όχι μόνο να μην υπάρχει ωφέλεια, αλλά να προκύψει ζημιά. Ας αγκαλιάσουμε τον πόνο αδερφέ μου όταν έρθει, ας τον αφήσουμε να μας μιλήσει, να μας διδάξει ώστε να βγούμε πιο δυνατοί από αυτή τη δοκιμασία.

«Πρόσεξε αδερφέ, όταν έρθει ο πόνος να φύγει μόνος του. Ενώ δεν σε έχει μπορεί όταν φύγει να σε πάρει, θα του το επιτρέψεις;»

Μην αφήσουμε τη σκοτεινή πλευρά του πόνου να μας καταστρέψει. Αντίθετα, με εγρήγορση από τη στιγμή που ήρθε η πτώση να μην χάνουμε καιρό και να σηκωθούμε. Να δούμε τον πόνο σαν σκαλοπάτι που από αυτή τη σταυρική του αίσθηση θα οδηγηθούμε στην ανάσταση και την ανάληψη των «Δεύτε προς με πάντες οι κοπιώντες και πεφορτισμένοι καγώ αναπαύσω υμάς». Δείξτε μόνο με ένα νεύμα τη διάθεσή σας και θα θεραπευθείτε. Δικά σας τα αμαρτήματα, δικά μου τα ιάματα. Δικά σας τα τραύματα, δικά μου τα φάρμακα. Ζητώ μόνον μετάνοια και θεραπεύω την πληγή. Δείξτε μου την αλλαγή της συμπεριφοράς και λάβετε από εμένα που λυπήσατε την απαλλαγή. Ο νόμος του Μωϋσέως σε κάθε πλημμέλημα είναι αυστηρός σαν το κοφτερό ξίφος, και ταυτόχρονα ο φόβος καταδικάζει σε θάνατο. Αμέσως εφαρμόζει τις αποφάσεις· δεν δέχεται ανταλλαγή πταίσματος· αποστρέφεται τα δάκρυα της μετανοίας· τιμωρεί μαζί με το πταίσμα και τον φταίχτη. Εγώ μισώ μεν την αμαρτία, ελεώ δε τον μετανοούντα αμαρτωλό. Και εάν δω να προσφέρει δάκρυα, αφήνω το χρέος. Όσα βλέπω, τα παραβλέπω κοιτάζοντας τη μεταβολή. Διαγράφω το παρόν πταίσμα, διότι ελπίζω στο μελλοντικό κατόρθωμα (τη μετάνοια) και σβήνω τα πρώτα με τα δεύτερα νέων συνειδητοποιημένων μας δυνάμεων.

«Η αγκαλιά της σταυρικής ευθύνης θεραπεύει τον πόνο»

Σε σένα μιλώ Κύριε, σε σένα ευλογημένε πόνε, σε σένα πληγωμένε μου αδερφέ:
Ω πόνε! πηγή αγιασμού και ταπεινώσεως
Ω πόνε! Πικρή η σταύρωση, μας προσδοκώ Ανάσταση!
Έλα πόνε στην αγκαλιά μου και δίδαξε μου το μάθημα σου.
Και όταν θα έρθεις πάλι θα σε υποδεχτώ με δόξα και ευθύνη.
Σε ευχαριστώ Κύριε που κάνεις την πίκρα χαρά και τον πόνο χάδι.
Σε σένα αδερφέ μου που πονάς, άκου τα λόγια τούτα,
Κάνε το δάκρυ αγιασμό, μην τ'αφήσεις να πέσει...

www.orthmad.gr

«Ὅταν ἡ ψυχή μας εἶναι ἁγιασμένη, ἀκτινοβολεῖ τό καλό», λέει ὁ Ἅγιος Πορφύριος. Γι' αὐτό πρέπει νά βροῦμε καί τόν τρόπο νά καθαρίσουμε τό βάθος τοῦ ἑαυτοῦ μας ἀπό κάθε κακία. Ὁ ἄνθρωπος πού εἶναι ἁγιασμένος καί καθαρός, στέλνει σιωπηλά τήν ἀγάπη του σέ ὅλους. Βέβαια, αὐτό στήν ἀρχή εἶναι λίγο δύσκολο», λέει ὁ Ἅγιος Πορφύριος. «Στήν ἀρχή καί ὁ Ἀπόστολος Παῦλος ἔλεγε μέ πόνο: «Οὐ γάρ ὅ θέλω ποιῶ ἀγαθόν, ἀλλ' ὁ οὐ θέλων κακόν, τοῦτο πράσσω»[1]. Καί στήν συνέχεια ἔλεγε: «βλέπω ἕτερον νόμον ἐν τοῖς μέλεσί μου ἀντιστρατευόμενον τῷ νόμῳ τοῦ νοός μου καί αἰχμαλωτίζοντά με ἐν τῷ νόμῳ τῆς ἁμαρτίας τῷ ὄντι ἐν τοῖς μέλεσί μου. Ταλαίπωρος ἐγώ ἄνθρωπος! τίς μέ ρύσεται ἐκ τοῦ σώματος τοῦ θανάτου τούτου;»[2]»[3]. Δηλαδή κι ὁ Ἀπόστολος Παῦλος δυσκολευόταν στήν ἀρχή κι ἔλεγε αὐτό πού θέλω -τό καλό- δέν τό κάνω, ἀλλά κάνω αὐτό πού δέν θέλω, τό κακό. Γιατί βλέπω ἄλλο νόμο στά μέλη μου πού ἀντιστρατεύεται στόν νόμο τοῦ νοῦ καί μέ αἰχμαλωτίζει στό νόμο τῆς ἁμαρτίας, ὁ ὁποῖος κυριαρχεῖ στά μέλη μου. Ταλαίπωρος ἐγώ ἄνθρωπος, ποιός θά μέ γλιτώσει ἀπό τό σῶμα αὐτό τοῦ θανάτου; Δηλαδή ἀπό αὐτή τήν ὑποδούλωση, τήν ἁμαρτία. Ἔτσι βίωνε, πρίν τήν πνευματική του ἀναγέννηση, ὁ Ἀπόστολος Παῦλος, ὅπως κι ὅλοι οἱ ἄνθρωποι, αὐτή τήν ὑποδούλωση στόν πονηρό καί στά πάθη.

«Αὐτά τά ἔλεγε στήν ἀρχή. Ἦταν πολύ ἀδύνατος τότε καί δέν μποροῦσε νά κάνει τό καλό», λέει ὁ Ἅγιος Πορφύριος, «ἐνῶ τό ἐπιθυμήσουμε καί τό ὀρεγότανε. Ὅταν σιγά-σιγά δόθηκε στήν ἀγάπη καί στήν λατρεία τοῦ Θεοῦ, βλέποντας τίς διαθέσεις του ὁ Θεός εἰσῆλθεν εἰς αὐτόν καί ἐσκήνωσεν ἐν αὐτῷ ἡ Θεία Χάρις. Ἔτσι κατόρθωσε νά ζεῖ τόν Χριστό. Μπῆκε ὁ ἴδιος ὁ Χριστός μέσα του κι αὐτός πού ἔλεγε, «δέν μπορῶ νά κάνω τό καλό, ἐνῶ τό ἐπιθυμῶ», κατόρθωσε, μέ τήν Χάρη τοῦ Θεοῦ, νά γίνει ἀνίκανος γιά τό κακό. Πρῶτα ἦταν ἀνίκανος νά κάνει τό καλό, μετά πού ἦλθε ὁ Χριστός μέσα του ἔγινε ἀνίκανος νά κάνει τό κακό. Ἔγινε ἡ καλοσύνη, ἡ ἀγάπη, ἡ ἀρετή, σχεδόν ἕνα μέ τήν φύση του. Φώναζε μάλιστα: «Ζῶ δέ οὐκέτι ἐγώ, ζῇ δέ ἐν ἐμοί Χριστός»[4]». Δέν ζῶ ἐγώ, ἀλλά ὁ Χριστός ζεῖ μέσα μου. «Τό ἔλεγε, τό κήρυττε μέ καύχηση, ὅτι «ἔχω τόν Χριστό μέσα μου». Ἐνῶ πρωτύτερα ἔλεγε: «Ἤθελα νά κάνω τό καλό ἀλλά δέν μποροῦσα». Ποῦ πῆγε τό «ταλαίπωρος ἐγώ ὁ ἄνθρωπος...»; Πάει! Ἡ Χάρις μέσα του ἐτελείωσε τό ἔργο της», τό ὁλοκλήρωσε δηλαδή. Ἀπό ταλαίπωρος ἔγινε χαριτωμένος. Τόν ἐπλήρωσε ἡ Χάρις, ἀφοῦ πρίν ταπεινώθηκε.

Ὅλοι μέ τό Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ γινόμαστε ἀνίκανοι πρός κάθε ἁμαρτία. Καθιστάμεθα ἀνίκανοι, διότι μέσα μας ζεῖ ὁ Χριστός. Εἴμαστε πλέον ἱκανοί μόνο γιά τό καλό. Ἔτσι θ' ἀποσπάσουμε τήν Χάρη τοῦ Θεοῦ, θά καταστοῦμε ἔνθεοι. Ἅμα δοθοῦμε στήν ἀγάπη τοῦ Χριστοῦ, τότε ὅλα θά μεταβληθοῦν, ὅλα θά μεταστοιχειωθοῦν, ὅλα θά μεταποιηθοῦν, ὅλα θά μετουσιωθοῦν. Ὁ θυμός, ἡ ὀργή, ἡ ζήλεια, ὁ φθόνος, ἡ ἀγανάκτηση, ἡ κατάκριση, ἡ ἀχαριστία, ἡ μελαγχολία, ἡ κατάθλιψη», ὅλα αὐτά πού τόσο πολύ βλάπτουν τόν ἄνθρωπο, «μέσα στόν Χριστό, μέσα στήν Ἐκκλησία», ὅλα λέει ὁ Ἅγιος Πορφύριος, «θά γίνουν ἀγάπη, χαρά, λαχτάρα, θεῖος ἔρως. Παράδεισος»[5]! Κι ἔτσι ὁ ἄνθρωπος θεραπεύεται ψυχοσωματικά, ἐφόσον δοθεῖ στήν ἀγάπη πρός τόν Θεό.

Τότε ὁ ἄνθρωπος βλέπει μέ ἄλλα μάτια καί τήν κτίση ὁλόκληρη. Τότε χαίρεται τά πάντα. «Νά χαίρεσθε», ἔλεγε ὁ Ἅγιος Πορφύριος, «ὅσα μᾶς περιβάλλουν. Ὅλα μᾶς διδάσκουν καί μᾶς ὁδηγοῦν στόν Θεό. Ὅλα γύρω μας εἶναι σταλαγματιές τῆς ἀγάπης τοῦ Θεοῦ». Δηλαδή ὅλα εἶναι φέροντα τό ἀποτύπωμα κατά κάποιο τρόπο τοῦ Θεοῦ, εἶναι τά ἀποτελέσματα τῶν ἀκτίστων ἐνεργειῶν τοῦ Θεοῦ, φανερώνουν τόν Θεό. «Καί τά ἔμψυχα καί τά ἄψυχα καί τά φυτά καί τά ζῶα καί τά πουλιά καί τά βουνά καί ἡ θάλασσα καί τό ἡλιοβασίλεμα καί ὁ ἔναστρος οὐρανός. Εἶναι οἱ μικρές ἀγάπες, μέσα ἀπ' τίς ὁποῖες φτάνουμε στήν μεγάλη Ἀγάπη, τόν Χριστό. Τά λουλούδια, γιά παράδειγμα, ἔχουν τήν χάρη τους. Μᾶς διδάσκουν μέ τό ἄρωμά τους, μέ τό μεγαλεῖο τους. Μᾶς μιλοῦν γιά τήν ἀγάπη τοῦ Θεοῦ. Σκορποῦν τό ἄρωμά τους, τήν ὀμορφιά τους σέ ἁμαρτωλούς καί δικαίους. Ὅπως κάνει κι ὁ Θεός, ἀδιάκριτα εὐλογεῖ καί εὐεργετεῖ τούς πάντες.

Γιά νά γίνει κανείς χριστιανός, πρέπει νά ἔχει ποιητική ψυχή, δηλαδή εὐαίσθητη ψυχή. Πρέπει νά γίνει ποιητής. «Χοντρές» ψυχές κοντά Του ὁ Χριστός δέν θέλει. Ὁ Χριστιανός, ἔστω καί μόνο ὅταν ἀγαπάει, εἶναι ποιητής, εἶναι μές στήν ποίηση. Τήν ἀγάπη ποιητικές καρδιές τήν ἐνστερνίζονται, τή βάζουν μέσα στήν καρδιά τους, τήν ἀγκαλιάζουν, τή νιώθουν βαθιά.

Νά ἐκμεταλλεύεσθε τίς ὡραῖες στιγμές. Οἱ ὡραῖες στιγμές προδιαθέτουν τήν ψυχή σέ προσευχή, τήν καθιστοῦν λεπτή, εὐγενική, ποιητική. Ξυπνῆστε τό πρωί, νά δεῖτε τόν βασιλιά ἥλιο νά βγαίνει ὁλοπόρφυρος ἀπό τό πέλαγος! Ὅταν σᾶς ἐνθουσιάζει ἕνα ὡραῖο τοπίο, ἕνα ἐκκλησάκι, κάτι ὡραῖο, νά μήν μένετε ἐκεῖ. Νά πηγαίνετε πέραν αὐτοῦ, νά προχωρεῖτε σέ δοξολογία γιά ὅλα τά ὡραῖα, γιά νά ζεῖτε τόν μόνον Ὡραῖον! Ὅλα εἶναι ἅγια, καί ἡ θάλασσα καί τό φαγητό. Ὅλα νά τά χαίρεσθε. Ὅλα μᾶς πλουτίζουν, ὅλα μᾶς ὁδηγοῦν στή μεγάλη Ἀγάπη, ὅλα μᾶς ὁδηγοῦν στόν Χριστό»[6]. Αὐτό διδάσκει ὁ Ἅγιος, μέσα ἀπό τήν κτίση νά ἀνεβαίνουμε στόν Κτίστη.

«Νά παρατηρεῖτε», ἔλεγε ὁ Ὅσιος, «ἀκόμα καί τά ἔργα πού ἔφτιαξε ὁ ἄνθρωπος, τά σπίτια, τά κτίρια, μεγάλα ἤ μικρά, τίς πόλεις, τά χωριά, τούς ἀνθρώπους, τόν πολιτισμό τους. Νά ρωτᾶτε, νά ὁλοκληρώνετε τίς γνώσεις σας γιά τό καθετί. Νά μήν στέκεστε ἀδιάφοροι. Αὐτό σᾶς βοηθάει σέ βαθύτερη μελέτη τῶν θαυμασίων τοῦ Θεοῦ. Γίνονται ὅλα εὐκαιρίες νά συνδεόμαστε μέ ὅλα καί μέ ὅλους. Γίνονται αἰτίες εὐχαριστίας καί δεήσεως στόν Κύριο τοῦ παντός. Νά ζεῖτε μέσα σέ ὅλα, στή φύση, στά πάντα. Ἡ φύση εἶναι τό μυστικό Εὐαγγέλιο. Ὅταν, ὅμως, δέν ἔχει κανείς ἐσωτερική Χάρη, δέν τόν ὠφελεῖ ἡ φύση. Ἡ φύση μᾶς ξυπνάει, ἀλλά δέν μπορεῖ νά μᾶς πάει στόν Παράδεισο». Ἀλλά μᾶς δείχνει τόν δρόμο πρός τόν Παράδεισο, σάν ἕνα χέρι. Ὅλη ἡ κτίσις δείχνει πρός τόν Θεό.

Ρώτησα τήν πλάση ὁλόκληρη γιά τόν Θεό μου, λέει κι ὁ Ἱερός Αὐγουστῖνος, καί αὐτή μοῦ ἀποκρίθηκε δέν εἶμαι Αὐτός, μά εἶμαι γέννημά Του. Νά θαυμάζεις τόν Κύριο, λέει κι ὁ Ἅγιος Ἱερός Χρυσόστομος, νά θαυμάζεις τόν Κύριο βλέποντας τόν Κτίστη. Κι ἄν ἀπ' ὅσα βλέπεις, εἶναι κάτι ἀνώτερο ἀπό τίς νοητικές σου δυνατότητες καί δέν μπορεῖς νά καταλάβεις τό γιατί δημιουργήθηκε, καί πάλι νά δοξάζεις τόν δημιουργό Θεό, διότι ἡ σοφία πού ὑπάρχει σέ ὅσα ἔγιναν, εἶναι ἀνώτερη ἀπό τήν διάνοιά σου. Νά μήν λές λοιπόν, γιά ποιό λόγο ἔγινε ἐτοῦτο ἤ ἐκεῖνο; Ἤ σέ τί χρειάζεται ἐτοῦτο ἤ ἐκεῖνο; Γιατί κάθε ἕνα εἶναι χρήσιμο, ἔστω κι ἄν ἀγνοοῦμε τόν λόγο τῆς ὑπάρξεώς του. Ὅταν μπαίνεις σέ ἕνα ἰατρεῖο καί βλέπεις πολλά ἰατρικά ἐργαλεῖα, θαυμάζεις γιά τήν ποικιλία τους, παρόλο πού δέν ξέρεις σέ τί χρησιμεύει κάθε ὄργανο. Ἔτσι νά κάνεις γιά τήν κτίση τοῦ Θεοῦ. Βλέπεις πόσο ὡραῖα ὁ Ἱερός Χρυσόστομος παρομοιάζει τά διάφορα στοιχεῖα τῆς κτίσεως μέ ἰατρικά ἐργαλεῖα; Γιατί ὅταν ὁ ἄνθρωπος τά παρατηρεῖ αὐτά, θεραπεύεται∙ ἐφόσον πίσω ἀπό αὐτά βλέπει Αὐτόν πού τά ἔφτιαξε, τόν Δημιουργό καί Κτίστη τῶν ἁπάντων!

Ὅταν βλέπεις πολλά ζῶα καί βότανα καί φυτά καί ἄλλα πράγματα, λέει ὁ Ἱερός Χρυσόστομος, πού δέν ξέρεις σέ τί χρησιμεύουν, νά θαυμάζεις τήν ποικιλία τῆς δημιουργίας καί νά δοξάσεις γιά αὐτή τόν αρἱστοτέχνη Θεό, πού οὔτε τήν χρησιμότητα ὅλων σοῦ φανέρωσε, ἀλλά οὔτε κι ὅλα σοῦ τά ἄφησε ἄγνωστα.

«Ὁ πνευματέμφορος», λέει ὁ Ἅγιος Πορφύριος, «αὐτός πού ἔχει τό Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ, προσέχει ὅπου περνάει, εἶναι ὅλο μάτια, ὅλο ὄσφρηση. Ὅλες του οἱ αἰσθήσεις ζοῦνε, ἀλλά ζοῦνε μέ τό Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ. Εἶναι ἀλλιώτικος. Ὅλα τά βλέπει καί ὅλα τά ἀκούει. Βλέπει τά πουλιά, τήν πέτρα, τήν πεταλούδα.... Περνάει ἀπό κάπου, αἰσθάνεται τό καθετί, ἕνα ἄρωμα, γιά παράδειγμα. Ζεῖ μέσα σέ ὅλα, στίς πεταλοῦδες, στίς μέλισσες κ.λπ. Ἡ Χάρις τόν κάνει νά εἶναι προσεκτικός. Θέλει νά εἶναι μαζί μέ ὅλα. Αὐτό τό ἔζησα, ὅταν μέ ἐπισκέφθηκε ἡ Θεία Χάρις στό Ἅγιον Ὄρος. Θυμᾶμαι τ' ἀηδόνι νά ξελαρυγγιάζεται μές στά δέντρα μέ τά φτερά του κατά πίσω, γιά νά ἔχει δύναμη. Νά εἶχα ἕνα ποτηράκι μέ νερό, νά τοῦ ἔδινα νά πίνει κάθε τόσο, νά ξεδιψάει... Γιατί νά ξελαρυγγιάζεται τό ἀηδόνι, γιατί; Ὅμως κι αὐτό τό χαίρεται τό κελάηδημά του, τό αἰσθάνεται, γι' αὐτό ξελαρυγγιάζεται. Μ' ἐνέπνεαν πολύ τά πουλάκια στό δάσος. Πέτρινη καρδιά νά ἔχεις, θά συγκινηθεῖς, -ἔλεγε- ὅταν ἀκοῦς τά πουλιά. Πῶς νά μήν αἰσθανθεῖς ὅτι εἶσαι μαζί μέ ὅλα

Νά ἐμβαθύνετε στόν σκοπό τους. Ὁ σκοπός εἶναι βαλμένος ἀπ' τόν Πλάστη τους», στόν σκοπό ὅλων τῶν δημιουργημάτων, στούς λόγους τῶν ὄντων, οἱ ὁποῖοι λόγοι τῶν ὄντων δέν εἶναι τίποτε ἄλλο παρά φωνές πού μᾶς φανερώνουν τόν Θεό Λόγο. Ὁ σκοπός εἶναι ὁ λόγος πού ὑπάρχει μέσα στό καθετί, εἶναι βαλμένος ἀπό τόν Πλάστη τους. «Ἡ σκοπιμότητα τῆς δημιουργίας δείχνει τό μεγαλεῖο τοῦ Θεοῦ καί τήν πρόνοιά Του. Σέ ἐμᾶς τούς ἀνθρώπους ἐκφράζεται διαφορετικά ἡ σκοπιμότητα τοῦ Θεοῦ. Ἔχουμε τήν ἐλευθερία, τήν λογική»[7]. Καί ὁ Θεός θέλει νά φτιάξει ἀνθρώπους θεωμένους, κατ' εἰκόνα καί καθ' ὁμοίωση μᾶς ἔπλασε, μέ σκοπό νά μᾶς κάνει θεούς κατά χάριν. /> «Ἔκανα μιά μέρα ἕνα σχέδιο γιά ἐδῶ», λέει ὁ Ἅγιος Πορφύριος. «νά κάνω μιά δεξαμενή ἀνάμεσα στά πεῦκα καί νά βάλω ἕνα ντεπόζιτο μέ δύο κυβικά νερό μέσα καί νά εἶναι αὐτόματη, γιά νά δίνει νερό. Τότε θά ἔλθουν τ' ἀηδόνια, πού θέλουν πολύ τό νερό καί τίς σκνίπες καί τίς μῦγες...

Κάποτε, τότε πού ζοῦσα στά Καλλίσια, γύριζα στό μοναστήρι μετά ἀπό ἀρρώστια καί ἡ κυρα-Μαρία, ἡ τσοπάνισσα, ἦλθε νά μέ πάρει μέ τό γαϊδουράκι. Στό δρόμο τήν ρώτησα: - κυρα-Μαρία, πῶς πᾶνε οἱ ὀμορφιές, τά λιβάδια, τά χρώματα, οἱ πεταλοῦδες, τ' ἀρώματα, τ' ἀηδόνια; - Τίποτα, μοῦ λέει, δέν ὑπάρχει τίποτα! - Ναί; τῆς λέω. Μάιος μήνας καί δέν ὑπάρχει τίποτα; - Τίποτα! μοῦ ἀπαντάει. Σέ λίγο τά συναντᾶμε ὅλ' αὐτά, λουλούδια εὐωδίες, πεταλοῦδες. - Ἔ, κυρα-Μαρία, τώρα τί λέεις; - Ἄ, δέν τά εἶχα προσέξει! Προχωρώντας ἐφθάσαμε στά Πλατάνια. Τ' ἀηδόνια χαλοῦσαν τόν κόσμο. - Κυρα-Μαρία, μοῦ εἶπες ψέματα! - Ὄχι, μοῦ λέει. Δέν τά εἶχα προσέξει καθόλου! Κι ἐγώ στήν ἀρχή ἤμουν «χοντρός», δέν καταλάβαινα. Μετά ὁ Θεός μοῦ ἔδωσε τήν Χάρη. Τότε ὅλα ἄλλαξαν. Αὐτό ἔγινε, ἀφοῦ ἄρχισα τήν ὑπακοή»[8]. Ὁ ἄνθρωπος ὅταν ὑπακούει, ταπεινώνεται∙ κι ὅταν ταπεινώνεται, χαριτώνεται, κι ὅταν χαριτώνεται, τότε γίνεται πραγματικά εὐαίσθητος, γίνεται ποιητής. Καί πίσω ἀπό ὅλα τά ὁποῖα βέβαια τά βλέπει, τά παρατηρεῖ, τά αἰσθάνεται, ἐπειδή ἔχει γίνει εὐαίσθητος, πίσω ἀπό ὅλα τά κτίσματα βλέπει τόν Δημιουργό καί Κτίστη.

«Θυμᾶμαι τ' ἀπολιθωμένα δέντρα, τούς κορμούς, πού εἴδαμε στήν Μυτιλήνη. Ὑπάρχουν ἀπό δεκαπέντε ἑκατομμύρια χρόνια. Μ' ἐντυπωσιάσανε τόσο πολύ! Κι αὐτό εἶναι προσευχή, νά βλέπεις τ' ἀπολιθώματα καί νά δοξάζεις τά μεγαλεῖα τοῦ Θεοῦ»[9].

«Τόν χειμώνα», ἔλεγε κι ὁ Ἅγιος Κύριλλος Ἱεροσολύμων, «τά δέντρα ἐμφανίζονται σάν νεκρά. Ποῦ εἶναι τά φύλλα τῆς συκιᾶς; Ποῦ εἶναι σταφύλια στό ἀμπέλι; Τόν χειμώνα φαίνονται ὅλα νεκρά. Τήν ἄνοιξη, ὅμως, ὅλα ἐμφανίζονται χλοερά. Κι ὅταν φτάσει ὁ κατάλληλος καιρός, τότε ἀπό τόν θάνατο γεννιέται ζωή. Γνωρίζοντας ὁ Θεός τήν ἀπιστία σου, σοῦ ἐμφανίζει κάθε χρόνο τήν Ἀνάσταση μέ τά φαινόμενα αὐτά. Ἔτσι βλέποντας στά ἄψυχα, νά πειστεῖς γιά ὅσα συμβαίνουν στά ἔμψυχα. Πράγματι μιά ἡμέρα, ὅλοι οἱ νεκροί θά ἀναστηθοῦνε»[10].

Εἶναι δυνατόν, ἔλεγε κι ὁ Ἅγιος Ἰωάννης τῆς Κλίμακος, μέ παραδείγματα ἀπό τήν φύση νά διδασκόμαστε, ὅλα τά πνευματικά.

«Οἱ ἄπιστοι περιφέρονται γύρω ἀπό τόν πανέμορφο τάπητα τοῦ κόσμου καί λένε πώς ὅλα ἔγιναν «τυχαῖα», παρατηρεῖ ὁ Ἅγιος Νικόλαος Ἐπίσκοπος Ἀχρίδος. «Ὁ Θεός μόνο πού ὕφανε αὐτόν τόν κόσμο, γνωρίζει τήν σημασία πού ἔχει κάθε κλωστή στό στημόνι καί στό ὑφάδι, καθώς κι ἐκεῖνοι στούς ὁποίους Ἐκεῖνος τό ἀποκαλύπτει»[11]∙ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἀγωνίζονται καί καθαρίζονται ἀπό τά πάθη τους καί τήν ἀχλή ἀπό τό σκότος τῆς ἁμαρτίας.

«Καί τά ὄρη καί τά βουνά καί τά δέντρα καί ἡ θάλασσα καί τά ψάρια», ἔλεγε ὁ Γέροντας Ἐφραίμ ὁ Κατουνακιώτης, «ὅλα ὑμνολογοῦν τόν Θεό! Ἀλλά ἐμεῖς, ἐπειδή ἔχουμε ἀμαυρώσει τό νοερό τῆς ψυχῆς μας, λίγο τό καταλαβαίνουμε»[12].

Ἄς δοξάζουμε τόν Θεό καί ἄς ἀναβαίνουμε πίσω καί πάνω ἀπό τήν κτίση πρός τόν Θεό καί δημιουργό. Ἄς τόν δοξάζουμε καί τώρα καί στούς αἰῶνας.

Τῷ δέ Θεῷ ἡμῶν δόξα πάντοτε νῦν καί ἀεί καί εἰς τούς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Ἀμήν.

Ἀρχ. Σάββας Ἁγιορείτης

https://hristospanagia3.blogspot.com

[1] Ρωμ. 7, 19.
[2] Ρωμ. 7, 23-24.
[3] Βίος καί Λόγοι, Γέροντος Πορφυρίου Καυσοκαλυβίτου, Β΄ ἔκδοση, Ἱ.Μ. Χρυσοπηγῆς, (στό ἑξῆς: Βίος καί Λόγοι, Ἁγίου Πορφυρίου).
[4] Γαλ. 2, 20.
[5] Βίος καί Λόγοι, Ἁγίου Πορφυρίου.
[6] Ὅ.π.
[7] Ὅ.π.
[8] Ὅ.π.
[9] Ὅ.π.
[10] https://www.hristospanagia.gr/%E1%BD%80 ... %AE%CE%BD/
[11] Ὁμιλίες Δ΄, Κυριακοδρόμιο, Ἁγίου Νικολάου Βελιμίροβιτς, ἐκδ. Μπότση, 2012.
[12] Γέροντας Ἐφραίμ Κατουνακιώτης, ἔκδοση Ἱ. Ἡσυχαστηρίου «Ἅγιος Ἐφραίμ», Κατουνάκια Ἁγίου Ὄρους.

https://hristospanagia3.blogspot.com/

Ο Άγ. Παΐσιος διηγείται για τα θαύματα που είχε κάνει ο Άγ.Ιωάννης ο Χρυσόστομος στον Όσιο Αρσένιο τον Καππαδόκη

Ένας Τούρκος από το χωριό Τελέληδες είχε μολύνει το Αγίασμα του Αγίου Χρυσοστόμου, και ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, για να τον παιδαγωγήσει, τον τιμώρησε και γύρισε το πρόσωπο του πίσω στις πλάτες του. Τον έφεραν και αυτόν στον Χατζεφεντή, για να τον διαβάσει να γίνει καλά. Ο Πατήρ όμως τον κράτησε μια εβδομάδα, χωρίς να τον διαβάσει.
Ο Ψάλτης του, που έβλεπε να κρατεί τον Τούρκο μια εβδομάδα, παραξενεύθηκε και είπε στον Πατέρα Αρσένιο:
– Να ΄χω την ευχή σου, τι τον κρατάς μια εβδομάδα αυτόν τον Τούρκο, ενώ άλλους αρρώστους πιο βαριά τους διαβάζεις και γίνονται αμέσως καλά;
– Τον κρατώ για να κάνη κανόνα, γιατί αυτός έχει χοντρό κεφάλι και δεν τό'χει σε τίποτε, μόλις τον κάνω καλά, να πάη αμέσως να ξαναβουτήξη το κασσιδιάρικο του κεφάλι στον Αγιασμό.

Όταν τελείωσε η εβδομάδα, τότε τον διάβασε και επανήλθε το πρόσωπο του στην θέση του και του έκανε παρατήρηση του Τούρκου:
– Άλλη φορά, όταν βλέπης τα βακούφια των Χριστιανών, να τα προσκυνάς από μακριά και να παίρνης δρόμο.
Άλλη φορά, διηγήθηκαν οι ίδιοι, στην μνήμη του Αγίου Χρυσοστόμου, είχαν καθίσει οι πανηγυριώτες μετά την Θεία Λειτουργία έξω από τον Ναό και έτρωγαν. Εκεί στον Άγιο Χρυσόστομο ήταν ένα Αγίασμα το οποίο έβγαινε άφθονο από μια τρύπα ενός βράχου και έπεφτε σαν καταρράκτης από ψηλά κάτω στον Ζεμαντή ποταμό. Άλλοτε πάλι τραβιόταν πίσω τελείως και χανόταν.

Ενώ λοιπόν έτρωγαν οι άνθρωποι, σηκώθηκε μια γυναίκα να πάρη λίγο νερό. Εκείνη την στιγμή το νερό τραβιόταν πίσω, και η γυναίκα έτρεξε στον Χατζεφεντή και του το είπε. Ο Χατζεφεντής πήρε το Ευαγγέλιο και πήγε στην τρύπα του βράχου, γονάτισε και διάβασε λίγο, και το νερό ήρθε αμέσως.
Αυτό συνέβαινε πολλές φορές· τραβιόταν το νερό και ερχόταν πάλι, μετά από αρκετό διάστημα. Ο Αναστάσιος Λεβίδης λέγει ότι ήταν το φυσικό φαινόμενο παλίρροια και άμπωτις. Ο δούλος όμως του Θεού Χατζεφεντής παρακαλούσε το Αφεντικό του, τον Θεό, και του έφερνε, όποτε ήθελε, χωρίς να περιμένη.
Ο Ανέστης Καραούσογλου διηγήθηκε ότι, όταν έγινε η σφαγή των Αρμενίων από τους Τούρκους, είχαν έρθει στα Φάρασα γύρω στα τριακόσια άτομα, με σκοπό να λεηλατήσουν και να σφάξουν. Ο Χατζεφεντής μάζεψε τα γυναικόπαιδα και πήγε στην Παναγία (στο Κάντσι) και έκανε προσευχή, και οι άγριοι Τούρκοι δεν μπόρεσαν να μπουν στο χωριό, διότι δεν τους άφησε ο Άγιος Χρυσόστομος.
Παρουσιάσθηκε ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος επάνω στην γέφυρα που έπρεπε να περάσουν και τέντωσε τα χέρια του και τους εμπόδισε. (Πάνω από την χαράδρα του ποταμού υπήρχε Εκκλησάκι του Αγίου). Οι Τούρκοι τρόμαξαν και έφυγαν, όταν είδαν τον Άγιο να τους διώχνη, χωρίς να αφήση να περάσουν την γέφυρα του Ζεμαντή ποταμού.
Ο Καπετάνιος της συμμορίας, όταν είδε τον Άγιο να τους εμποδίζη, είπε: «Πάμε να φύγουμε γρήγορα, γιατί ο Άγιος Χρυσόστομος δεν μας αφήνει να περάσουμε».

Ο Γαβριήλ Κορτσινόγλου – ο δεύτερος Αναγνώστης του Πατρός Αρσενίου – είχε διηγηθή το εξής: «Είχαμε πάει μια φορά στον Άγιο Χρυσόστομο με τον Χατζεφεντή και με τον θείο μου Πρόδρομο για Θεία Λειτουργία. Ενώ ο Χατζηφεντής ετοιμαζόταν (φορούσε τα Ιερά του), εγώ πήγα στο Αγίασμα να πάρω νερό για την Θεία Λειτουργία.
Μόλις έφθασα στο Αγίασμα, εκείνη την στιγμή το νερό τραβιόταν μέσα, και έτρεξα στον Χατζεφεντή, ο οποίος ήρθε αμέσως με την φυλλάδα στην μασχάλη του, ενώ με τα χέρια τύλιγε τα κορδόνια από τα επιμάνικα στον δρόμο που περπατούσε. Μόλις διάβασε στο μάτι το βράχου, το νερό άρχισε να βροντάη και να έρχεται. Γέμισα μετά και πήγαμε για την Θεία Λειτουργία».

Γέροντος Παϊσίου: Ο Όσιος Αρσένιος ο Καππαδόκης

Ταφή και όχι καύση των σωμάτων.
Κατά την Ιερά Παράδοση, όταν σκοτώθηκε ο Άβελ από τον Καϊν, έστειλε ο Θεός στον Αδάμ τον αρχάγγελο Μιχαήλ, για να τον υποδείξει, ότι πρέπει τον γιό του να τον θάψει.
Είναι αποκάλυψη δηλ. από τον Θεό, ότι όταν ο άνθρωπος πεθάνει, πρέπει στη γη να επιστρέψει.
Γιατί όταν ο Θεός μας έπλασε, πήρε χώμα από το έδαφος, στο οποίο δημιουργήθηκε μια γούβα, μια λακούβα.
Αυτό το κενό που δημιουργήθηκε στο έδαφος, πρέπει να συμπληρωθεί και γίνεται δια της ταφής μας.
Λέει ο Κύριος: Από χώμα σε έκανα και είσαι υποχρεωμένος να μπεις στο χώμα.
Κάθε άλλος τρόπος π.χ. καύση του νεκρού είναι αμαρτία και δεν το θέλει ο Θεός.
Τόλμησαν και είπαν οι Πατέρες, ότι αυτοί που καίγονται και δεν θάπτονται, πάνε από την μία φωτιά στην άλλη.
Όταν μας θάβουν, κάνουμε υπακοή στο θέλημα του Κυρίου και παίρνουμε Χάρη, την τελευταία σε τούτη τη ζωή..

Γέροντας Εφραίμ Σκήτης Αγίου Ανδρέα

"Δεν θέλω να χαλάσω τον χαρακτήρα μου.."
(Λεμεσού Αθανάσιος για Ιωσήφ Βατοπαιδινό)

Ο γέροντας μας ο Ιωσήφ ο Βατοπαιδινός ήταν πολύ έξυπνος άνθρωπος, πανέξυπνος. Ήταν δηλαδή ανώτερα έξυπνος από το συνήθη άνθρωπο. Παρά ταύτα όμως ήταν πολύ απλούς. Όταν εμείς πηγαίναμε να του πούμε: γέροντα, καλά δεν καταλαβαίνετε ότι αυτός σας εκμεταλλεύεται! Αυτός σας κατηγορεί! Αυτός σας χρησιμοποιεί για πονηρούς λόγους, δικούς του! Μας έδινε να καταλάβουμε ότι εμείς σκεφτόμαστε λάθος και ότι ο ίδιος δεν ήθελε να σκεφτεί έτσι. Και μας το έλεγε: "Δεν θέλω να χαλάσω το χαρακτήρα μου. Δεν θέλω να σκέφτομαι όπως σκέφτεσαι εσύ!". Και με μια ματιά του έβλεπε τον άλλο άνθρωπο όπως είναι. Σαν το βλέμμα του να είχε ηλεκτρόδια, σε διαπερνούσε από τη μια άκρη μέχρι την άλλη! Ήξερε πολύ καλά. Αφού όταν καμιά φορά πηγαίναμε να του δικαιολογηθούμε, έλεγε: "Μην κουράζεσαι παιδί μου. Εγώ σε βλέπω και απ' έξω και από μέσα."
Ήξερε τα πάντα. Δεν μπορούσαμε να κρυφτούμε από αυτόν. Αλλά παρά ταύτα έβλεπε τον άνθρωπο με μία αθωότητα. Και αυτό, ξέρετε, ότι χρειάστηκα πολλά χρόνια για να το καταλάβει το μυαλό μου, πώς γινόταν αυτό το πράγμα. Δεν μπορούσα να καταλάβω πώς ο γέροντας, τόσο έξυπνος, εν τούτοις άφηνε τους άλλους ανθρώπους να τον εκμεταλλεύονται και να τον χρησιμοποιούν. Και όταν ερμήνευα στους αδερφούς εδώ (στις ομιλίες του) τον ύμνο της αγάπης που λέει:
«ἡ ἀγάπη οὐ λογίζεται τὸ κακόν»
τότε κατάλαβα και τον γέροντα. Ότι δεν ήθελε να λογίζεται το κακό γιατί είχε πολλή αγάπη. Αγαπούσε τους αδερφούς του ως εικόνες Θεού και δεν ήθελε να βάλει κακό λογισμό για τους άλλους παρόλο που η λογική του, του το έλεγε. Το έβλεπε. Η καρδιά του όμως είχε άλλη λογική.
Για μας ήταν σκάνδαλο ο γέροντας! Λέγαμε, καλά δεν το βλέπει; δεν το καταλαβαίνει;
Πώς το ανέχεται; Θυμάμαι μια φορά ήταν ένας Θεολόγος εκεί στο γέροντά μας και του λέει: "Καλά, γέροντα, πώς τον ανέχεστε αυτόν;" Και ο γέροντας κούνησε το κεφάλι του και λέει: "Πώς ανέχεται ο Θεός εμένα!"
Αυτόν τον λογισμό είχε. Δεν σκεφτόταν πως ανέχομαι εγώ τον αδερφό μου. Σκεφτόταν πως ανέχεται ο Θεός εμένα. Και με αυτόν τον λογισμό δεν έβλεπε τον αδερφό ως βάρος.

π. Αθανάσιος Μητρ. Λεμεσού

Λόγος περί Δευτέρας Παρουσίας
Αγίου Εφραίμ του Σύρου
μνήμη σήμερα (28 Ιανουαρίου)

"Ἐμπρὸς λοιπὸν κι ἐμεῖς, πρὶν φτάσει ἡ μέρα ἐκείνη, πρὶν τελειώσει τὸ πανηγύρι τῆς σύντομης τούτης ζωῆς, πρὶν ἔρθει ὁ Θεὸς καὶ μᾶς βρεῖ ἀπροετοίμαστους, ἂς ἑτοιμαστοῦμε γιὰ τὴν ὑποδοχή Του μὲ ἐξομολόγηση, μὲ μετάνοια, μὲ νηστεία, μὲ δάκρυα, μὲ ἀγαθοεργίες.
Προσέξτε, μὴν τολμήσει κανεὶς νὰ πεῖ ὅτι δὲν ἁμάρτησε. Ὅποιος τὸ λέει αὐτό, εἶναι τυφλὸς καὶ ἀπατᾶ τὸν ἑαυτό του, μὴ γνωρίζοντας ὅτι ὁ σατανᾶς μπορεῖ νὰ τὸν κυριεύει καὶ μὲ λόγια καὶ μὲ ἔργα καὶ μὲ τὴν ἀκοὴ καὶ μὲ τὴν ὅραση καὶ μὲ τὴν ἁφὴ καὶ μὲ τοὺς λογισμούς.
Ποιὸς μπορεῖ νὰ καυχηθεῖ ὅτι ἔχει ἁγνὴ καρδιὰ καὶ καθαρὲς ὅλες τὶς αἰσθήσεις του; Κανένας δὲν εἶναι ἀναμάρτητος, κανένας δὲν εἶναι καθαρός, παρὰ μόνο Ἐκεῖνος, πού, ἂν καὶ πλούσιος, «ἐπτώχευσε» γιὰ μᾶς.
Αὐτὸς μόνο εἶναι ἀναμάρτητος. Αὐτὸς βαστάζει τὴν ἁμαρτία τοῦ κόσμου καὶ δὲν θέλει τὸ θάνατο τῶν ἁμαρτωλῶν, ἀλλὰ τὴ σωτηρία τους. Σ' Αὐτὸν ἂς καταφύγουμε κι ἐμεῖς, γιατί ὅσοι ἁμαρτωλοὶ πῆγαν κοντά Του, σώθηκαν.
Ἂς μὴν ἀπελπιστοῦμε, ἀδελφοί μου, γιὰ τὴ σωτηρία μας.
Ἁμαρτήσαμε; Ἂς μετανοήσουμε.
Μύριες φορὲς ἁμαρτήσαμε; Μύριες φορὲς ἂς μετανοήσουμε.
Γιὰ κάθε ἔργο ἀγαθὸ χαίρεται ὁ Θεός, ἐξαιρετικὰ ὅμως χαίρεται γιὰ μία ψυχὴ ποὺ μετανοεῖ.
Ἐλᾶτε λοιπόν, ἂς πέσουμε στὰ πόδια Του κι ἃς ἐξομολογηθοῦμε τὶς ἁμαρτίες μας.
Δόξα στὴ φιλανθρωπία Του.
Δόξα στὴ μακροθυμία Του.
Δόξα στὴν ἀγαθότητα καὶ τὴ συγκατάβασή Του.
Δόξα στὴν εὐσπλαχνία Του.
Δόξα στὴ βασιλεία Του.
Δόξα καὶ τιμὴ καὶ προσκύνηση στὸ ὄνομα τοῦ Πατρὸς καὶ τοῦ Υἱοῦ καὶ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, στοὺς αἰῶνες τῶν αἰώνων. Αμην."

"Ο Πνευματικός Πατέρας ως
οδηγός προς τη νοερά Προσευχή
Π.Ιωάννης Ρωμανίδης"

Προκειμένου να αποκτήσει κανείς τον φωτισμό του νου και την αδιάλειπτη νοερά προσευχή, που είναι επίσκεψη του Αγίου Πνεύματος, είναι απαραίτητη η παρουσία Πνευματικού Πατρός, που γνωρίζει τα θέματα αυτά εμπειρικώς και μπορεί να καθοδηγήσει πνευματικά τον άνθρωπο.
«Εκείνο που χρειάζεται ο άνθρωπος για να αποκτήσει νοερά προσευχή είναι να έχει Πνευματικό Πατέρα που έχει νοερά προσευχή. Αυτό είναι το πιο βασικό. Διότι είναι αδύνατο ή τουλάχιστον σχεδόν αδύνατον να μάθει κανείς την νοερά προσευχή, διαβάζοντας περί νοεράς προσευχής. Με την ανάγνωση δεν βγαίνει τίποτε. Πρέπει να έχει Πνευματικό Πατέρα. Αυτό είναι σαφές».
Ο Πνευματικός Πατέρας λέγεται Κατηχητής, που καθοδηγεί τον άνθρωπο, με την ενέργεια του Αγίου Πνεύματος, να περάσει από την κάθαρση στον φωτισμό, και ακόμη λέγεται διδάσκαλος.

Με αυτήν την έννοια μπορεί να είναι κανείς Πνευματικός καθοδηγός έστω και αν δεν είναι Κληρικός. Δεν πρόκειται, δηλαδή, για το Μυστήριο της Εξομολογήσεως, αλλά για την πνευματική καθοδήγηση, προκειμένου να φθάσει ο άνθρωπος στην νοερά προσευχή.
«Και όταν είναι κάποιος στην φώτιση, είναι Πνευματικός Πατέρας και ας μην έχει χειροτονηθεί. Μπορεί να έχει σκοτώσει ανθρώπους, άμα καθαρισθεί όμως στην καρδιά του και φωτισθεί, αυτός ο φωτισμός τον κάνει ίσον με όλους τους άλλους.
Και το ότι είναι πνευματικά ίσος, δεν σημαίνει ότι εξάπαντος θα χειροτονηθεί. Μπορεί να μη χειροτονηθεί ποτέ, διότι έχει κωλύματα, δεν μπορεί να χειροτονηθεί. Παρά ταύτα όμως, μπορεί να είναι μέγας άγιος της Εκκλησίας. Δεν είναι μονοπώλιο των Κληρικών αυτή η θεραπεία. Η θεραπεία μπορεί να γίνει από τον οποιονδήποτε που έχει την νοερά προσευχή, ενώ ο Κληρικός είναι ο ιερουργός των Μυστηρίων. Άλλο το ένα, άλλο το άλλο. Γι’ αυτό, πάντα στην Ορθοδοξία διαχωρίζονταν αυτά τα πράγματα. Τελετουργικά είναι ο λειτουργός. Αλλά Πνευματικός Πατέρας θα είναι αυτός που έφτασε στον φωτισμό».

Αυτή είναι μια ζωντανή παράδοση στην Ορθόδοξη Εκκλησία. Πάντοτε υπάρχουν ζωντανοί πνευματικοί οργανισμοί, τους οποίους ο άνθρωπος, που επιδιώκει αυτήν την ζωή. Πρέπει να αναζητήσει.
«Ένας, όμως, που δεν καταλαβαίνει περί φωτισμού και Θεώσεως και ας είναι ένας θεολόγος, καθηγητής Πανεπιστημίου, και διαβάζει, θα πει: «Τώρα άστα, με αυτά ασχολείσαι, είναι δεισιδαιμονίες, μυθιστορήματα» κλπ. Αν είναι έτσι, τότε πάει και η Αγία Γραφή περίπατο και ο Μωυσής δεν έχει καμιά αξία κ.ο.κ.
Αλλά έχουμε τους ίδιους τους ζωντανούς όμοιους ανθρώπους. Υπάρχουν τέτοιοι άνθρωποι που είναι ζωντανοί, με νοερά προσευχή, που φθάνουν στην θεοπτία και αυτές οι εμπειρίες είναι πραγματικότητες. Αλλά για να ξέρει κανείς ότι είναι πραγματικότητες, πρέπει να πάει να ψάξει να βρει αυτούς τους ανθρώπους. Αν δεν υπάρχουν αυτοί οι άνθρωποι και εκλείψει αυτή η παράδοση, αυτό σημαίνει ότι εξέλιπε μια επιστήμη.
Δηλαδή, εάν σήμερα εκλείψουν οι γιατροί και μείνουν μόνο τα βιβλία τους και τα διαβάζουμε και δεν έχουμε την ζωντανή παράδοση της ιατρικής, δεν είναι δυνατόν να αναστήσουμε πάλι την ιατρική όπως είναι σήμερα. Το ίδιο και για όλες τις επιστήμες, αν εκλείψει η ζωντανή παράδοση. Γι’ αυτό και για την Ορθοδοξία, αν εκλείψει η ζωντανή παράδοση, θα ξεχασθεί. Όπως στην Δύση εξέλιπε, ξεχάστηκε».
Τα περί νοερός προσευχής περιγράφονται θαυμάσια στο βιβλίο «Περιπέτειες ενός προσκυνητού».
«Αν θέλετε να έχετε έτσι μια συνοπτική και πολύ γρήγορη αντίληψη περί αυτού του πράγματος, σας παρακαλώ πολύ να διαβάσετε, μπορώ να σας το επιβάλω κιόλας, ως μέρος του μαθήματος, αν θέλω δηλαδή, απειλώντας ότι θα σας δώσω κανένα ερώτημα, δηλαδή, επάνω στο βιβλίο, είναι μικρούτσικο βιβλίο και λέγεται: «Περιπέτειες ενός προσκυνητού».

Λοιπόν αυτό το βιβλίο, «Περιπέτειες ενός προσκυνητού», παρακαλώ, τουλάχιστον το πρώτο βιβλίο, δεν ξέρω εάν στα Ελληνικά είναι και τα δύο, διότι είναι δύο βιβλία που έχουν μεταφρασθεί και δεν είναι βέβαιο εάν είναι από τον ίδιο συγγραφέα. Και ήταν ένας Ρώσος περιηγητής, ένας αυτό που θα λέγαμε σήμερα αγροίκος και αγράμματος, σήμερα έτσι θα λέγαμε ότι ήταν αγράμματος, ενώ πολλές φορές οι αγράμματοι είναι πιο γραμματισμένοι από τους εγγράμματους. Και βρήκε αυτός έναν Πνευματικό Πατέρα και έμαθε την νοερά προσευχή, και περιγράφει πώς την απέκτησε».
Αυτός ο απλοϊκός άνθρωπος είχε τέτοια παράδοση, που διάβαζε την «Φιλοκαλία», η οποία κυκλοφόρησε προ της επαναστάσεως του 1821 στην περιοχή της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και διαδόθηκε και έξω από την Ελλάδα «στα άλλα μέρη της Ρωμηοσύνης, Ήπειρο, Μακεδονία, Θεσσαλία, Θράκη, Πόντο, Καππαδοκία, Μικρά Ασία, στα νησιά, στην Κρήτη, σ’ όλη την Μέση Ανατολή, μέχρι τον Δούναβη, μέχρι την Βεσσαραβία της Ρωσίας».
«Και μετά υπάρχει και ένα άλλο βιβλίο, το οποίο δημοσιεύθηκε στα Ελληνικά, του πατρός Σιλουανού. Και αυτό είναι πάρα πολύ σπουδαίο, διότι είναι γεμάτο από πατερική θεολογία, είναι όλο πατερικό, δηλαδή, έχει τα πιο βαθειά γνωσιολογικά προβλήματα εκεί μέσα, χωρίς ο ίδιος να το καταλάβει. Ο ίδιος, επειδή δεν ήξερε φιλοσοφία και ιστορία φιλοσοφίας και ψυχολογία, ψυχιατρική κ ο κ. δεν τα ξέρει αυτά τα πράγματα, γι’ αυτό και ο ίδιος δεν είναι σε θέση να αξιολογήσει αυτά που είπε. Αλλά αυτά που λέει και γράφει έχουν καταπληκτική σημασία για την ιστορία της φιλοσοφίας και της γνωσιολογίας κ ο κ. Καταπληκτική σημασία.

Και φοβάμαι πολύ ότι εδώ στην Ελλάδα, όσοι διαβάζουν τις «Περιπέτειες ενός προσκυνητού», τον π. Σιλουανό, τα διαβάζουν ευσεβιστικά και συναισθηματικά. Το μεγαλύτερο λάθος είναι αυτά τα βιβλία να διαβάζονται συναισθηματικά και ευσεβιστικά, διότι ούτε για συναισθήματα είναι αυτά τα βιβλία ούτε για ευσεβισμό. Ούτε το ένα ούτε το άλλο. Είναι πάρα πολύ σοβαρά βιβλία εξ επόψεως ψυχιατρικής, ψυχολογίας και φιλοσοφίας κ.ο.κ., που πρέπει με σοβαρότητα να διαβάζονται και όχι να διασκεδάζεται η φαντασία των ευσεβών.
Αυτό γίνεται εδώ στην Ελλάδα. Διαβάζουν ευσεβείς και μπορούν να διαβάσουν και κανένα Κίργκεγκαρ, ή κανένα Φραντσέζο, ύστερα διαβάζουν έναν Εγγλέζο, διαβάζουν έναν Γερμανό περί προσευχής, μπορεί να διαβάσουν την ζωή του Χριστού ενός Ιταλού και να διαβάζουν και τις «Περιπέτειες ενός προσκυνητού» και τον π. Σιλουανό και να μην καταλαβαίνουν ότι υπάρχει διαφορά και τα κάνουν όλα ένα.
Όλα τα ανακατεύουν. Όλα μαζί. Μπορεί να πάρουν και ένα βιβλίο που γράφτηκε περί ευσεβείας από τον ίδιο τον διάβολο και να μην το έχουν καταλάβει. Γι’ αυτό χρειάζεται πάρα πολλή προσοχή, προσοχή και πάρα πολλή προσευχή. Λοιπόν, η ακρίβεια της προσευχής έχει πάρα πολύ μεγάλη σημασία».

«Εμπειρική Δογματική τής Ορθοδόξου Καθολικής Εκκλησίας
κατά τις προφορικές παραδόσεις τού π. Ι. Ρωμανίδη»

ΜΑΚΑΡΙΣΤΟΣ ΜΟΝΑΧΟΣ ΜΩΥΣΗΣ ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ: Η ΕΛΕΗΜΟΣΥΝΗ ΒΟΗΘΑ ΝΑ ΣΥΝΑΝΤΗΘΟΥΜΕ ΜΕ ΤΟΝ ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΟΝΑ ΘΕΟ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΤΡΟΠΟ

Μοναχός Μωυσής Αγιορείτης: Σε μία μητέρα έγκυο, που αθέλητα έχασε το μωρό της, σηκώνοντας ένα βάρος, ο όσιος Γεώργιος έβαλε κανόνα να κάνει σαράντα μετάνοιες κάθε βράδυ όλη τη Σαρακοστή.
Της είπε: «Αν μπορείς, θέλω να ντύσεις και ένα ορφανό». Ελεήμων ο ίδιος μάθαινε και τους άλλους να είναι πάντοτε ελεήμονες. Η αγάπη θα καλύψει πλήθος αμαρτιών.

Πράγματι η μητέρα αγόρασε ύφασμα κι έραψε ένα φουστανάκι για ένα πολύ φτωχό κοριτσάκι. Όταν το πήγε χάρηκαν και οι δύο αφάνταστα. Έτσι απλά και χαριτωμένα δίδασκε την αγάπη ο όσιος.

Μία γυναίκα, που τότε ήταν μικρή, διηγείται: «Θυμάμαι, ήμασταν πολύ φτωχοί, αλλά μας αγαπούσε και όλο μας είχε κοντά του. κι εγώ δεν ξέρω το γιατί, αλλά πολλές φορές έπεφτα στην αγκαλιά του κι έκλαιγα. Εκείνος με χάιδευε στοργικά και όλο “παιδάκι μου, παιδάκι μου” με φώναζε. Μ’ έδινε κανταΐφι θυμάμαι, του το έφερνε ο κόσμος και κείνος το έκρυβε για μένα.

Όταν τον άκουγα και φώναζε “Βαγγελιώ, Βαγγελιώ” εγώ πετώντας έφτανα στην αγκαλιά του. “Φάτο, μου έλεγε, είναι για σένα, αύριο θα σε δώσω άλλο”. Πολλές φορές μου έσφιγγε το κεφαλάκι μου δυνατά και με ρωτούσε· “πόνεσε;” “Όχι”, απαντούσα. Εκείνος με δοκίμαζε, για να δει πότε θα θύμωνα, όμως καμμιά φορά δεν θυμάμαι να θύμωσα, γιατί πολύ τον αγαπούσα. Όλα μου φαίνονταν σαν χάδι τρυφερό. Μ’ έδινε και σοκολάτες, κουφέτα, καραμέλες».

Μακαριστός Μοναχός Μωυσής Αγιορείτης:

Η ελεημοσύνη βοηθά να συναντηθούμε με τον Παντελεήμονα Θεό κατά τον καλύτερο τρόπο

Η ελεημοσύνη βοηθά να συναντηθούμε με τον Παντελεήμονα Θεό κατά τον καλύτερο τρόπο. Είναι φανέρωση αγάπης, έκφραση ταπεινώσεως και προσφορά χαράς. Μας ομοιώνει με την πηγή της Αγάπης, τον Θεό.

Κάποτε ο όσιος Γεώργιος έδωσε λίγα χρήματα σε μία γυναίκα, που φαίνεται δεν είχε τόσο μεγάλη ανάγκη. Στους λογισμούς αυτών που τον είδαν και κάπως σκανδαλίσθηκαν, απάντησε με τα λόγια: «Να γνωρίζατε τι χαρά της έδωσα! Να γνωρίζατε πόσο ευχαριστήθηκε στη χαρά της η Παναγία…»

Αυτά τα απλά λόγια κρύβουν πολύ βάθος και μεγαλείο. Μεγάλη υπόθεση να προσφέρει κανείς αληθινή χαρά στους αδελφούς του, να συμπαρίσταται στις ανάγκες του, να συμμετέχει στον πόνο του, με τον οποιοδήποτε τρόπο, να συγκοινωνεί μετά του προσώπου και ν’ ανακουφίζει τη στέρησή του. Ο όσιος Γέροντας είχε γνώση, φώτιση, πείρα και χάρη και ήξερε πολύ καλά τι έλεγε, πότε το έλεγε, σε ποιον το έλεγε και πόσο έλεγε…

Νουθετώντας τα πνευματικά του τέκνα ο όσιος έλεγε: «Ν’ αγαπάτε όλους τους συνανθρώπους σας, ακόμη και τους εχθρούς σας. Αυτό είναι το πιο βασικό. Πάντα αγάπη, και σε αυτούς που μας αγαπούν, αλλά και σε αυτούς που μας μισούν. Να τους συγχωρούμε και να τους αγαπούμε όλους, κι ας μας έχουν κάνει και το πιο μεγάλο κακό. Τότε είμαστε αληθινά τέκνα του Θεού. Τότε συγχωρούνται και τα δικά μας αμαρτήματα… Σαν πνευματικά μου τέκνα ν’ αγαπάτε γενικά όλο τον κόσμο, χωρίς να μισείτε κανένα. Τότε μόνο θα είσθε τέκνα του Γέροντα και τώρα και στην άλλη ζωή. Πάντα αγάπη να κηρύττετε. Αυτός είναι ο πιο βασικός νόμος του Θεού. Αγάπη και μόνο αγάπη…»

Άλλοτε ο όσιος έλεγε: «Ούτε τα πλούτη να σας κάνουν εντύπωση ούτε οι δόξες, αλλά πάντοτε να βαδίζετε δίκαια. Το ψωμί σας να το τρώτε με τον τίμιο ιδρώτα σας και όχι με αδικίες. Αυτά που θα κερδίζετε με την τιμιότητά σας, να μη τα σκορπίζετε άσκοπα. Να ζήτε τίμια και ταπεινά και όσο μπορείτε ν’ απλώνετε το χέρι σας στην ελεημοσύνη. Να μη σκέπτεσθε μόνο τι θα φάτε, τι θα φορέσετε, τι μεγάλο σπίτι θα χτίσετε. Να χτυπάτε τις πόρτες των φτωχών, των αρρώστων, των ορφανών. Περισσότερο να προτιμάτε τα σπίτια των θλιμμένων παρά των χαρούμενων. Εάν κάνετε έργα καλά, θα έχετε μεγάλο μισθό από τον Θεό. Θ’ αξιωθείτε να δείτε θαύματα, και στη ζωή θα έχετε απέραντη αγαλλίαση».

Άλλοτε πάλι ο μακάριος όσιος είπε αυτό που ο ίδιος καλά ζούσε κι έτσι θαρρετά μπορούσε να το ζητά και από τους άλλους: «Ό,τι ακούσατε και ό,τι είδατε κοντά μου αυτά τα χρόνια, αυτά να πράττετε. Αυτά που ζήσατε, αυτά να ακολουθήσετε. Ποτέ να μη ζηλέψετε πλούτη και φαντασίες. Πάντα να ζήτε σεμνά και ταπεινά, δίχως εγωισμό… Πάντα να φροντίζετε ν’ αγαπάτε τους γέρους, τα ορφανά, τους αρρώστους. Να συναναστρέφεσθε με φτωχούς και με ανθρώπους, που οι άλλοι τους ταπεινώνουν…».

Κάποτε επισκέφθηκαν τον όσιο στο μοναστήρι του γυναίκες, που στον δρόμο τους είχαν αρνηθεί να προσφέρουν νερό σε στρατιώτες, που τους το είχαν ζητήσει. Ο όσιος Γέροντας τους μίλησε αυστηρά: «Φροντίστε την ελεημοσύνη, αν θέλετε να έρχεσθε στον Γέροντα. Να προσέχετε πολύ τις πράξεις σας, να ελέγχετε τον εαυτό σας πάντα, για να σας αγαπάει ο Θεός και να χαίρεται και ο Γέροντας».

Από το βιβλίο: (†) Μοναχού Μωυσέως Αγιορείτου, Ο Όσιος Γεώργιος της Δράμας. Έκδοσις Ι. Μ. Αναλήψεως του Σωτήρος, Ταξιάρχες (Σίψα) Δράμα 2016, σελ. 202, 204, 216 (αποσπάσματα).

ΑΓΙΟΣ ΕΦΡΑΙΜ Ο ΣΥΡΟΣ: Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΨΥΧΗ ΜΑΣ

Άγιος Εφραίμ ο Σύρος: Πολλοί ηγεμόνες και βασιλιάδες εξουσίασαν χώρες και πόλεις όχι λίγες, και μετά από λίγο ξεχάστηκαν, σαν να μην υπήρξαν.
Πόσοι βασιλιάδες, που κυβέρνησαν πολυάριθμα έθνη, δεν έφτιαξαν για τον εαυτό τους αγάλματα και μνημεία, νομίζοντας ότι με αυτά θα μείνουν ονομαστοί μετά τον θάνατό τους· και μετά από αυτούς ήρθαν άλλοι και κατέστρεψαν τις προτομές και έκαναν κομμάτια τα αγάλματα! Σε μερικά μάλιστα από αυτά αφαίρεσαν το παλιό πρόσωπο και στη θέση του κόλλησαν το δικό τους· αλλά και αυτών τα έργα καταστράφηκαν μετά από άλλους.

Άλλοι πάλι κατασκεύασαν για τον εαυτό τους μεγαλόπρεπους τάφους, νομίζοντας ότι με αυτούς θα εξασφαλίσουν την αιώνια θύμηση του ονόματός τους· χάραξαν μάλιστα επάνω σε αυτούς και τη μορφή τους. Ήρθε όμως άλλη γενιά, και θεώρησαν τους τάφους ιδιοκτησία τους· θέλοντας λοιπόν αυτοί, όπως ήταν φυσικό, να καθαρίσουν τις σαρκοφάγους, πέταξαν από εκεί τα κόκκαλα τους σαν να ήταν χαλίκια. Τι τους ωφέλησε λοιπόν η πανάκριβη σαρκοφάγος ή ο πυραμιδωτός τάφος; Όλα επομένως τα έργα της ματαιότητας καταλήγουν στο μηδέν.

Δεν συμβαίνει όμως το ίδιο με αυτούς που δοξάζει ο Θεός· γιατί ετοίμασε γι’ αυτούς ζωή αιώνια και δόξα ακατάλυτη. Όπως δηλαδή το φως του ηλίου και της σελήνης και των άστρων, από τη δημιουργία τους μέχρι τώρα, δεν μειώθηκε ούτε έδειξε παλιό, αλλά διαρκώς είναι το ίδιο νέο και δυνατό και λαμπερό, επειδή από την αρχή ο Δημιουργός όρισε να εξουσιάζουν αυτά την ημέρα και τη νύχτα, έτσι και γι’ αυτούς που τον αγαπούν όρισε να λάβουν τη βασιλεία των ουρανών και ακατάλυτη χαρά. Και όπως σε αυτά τα αισθητά ο Θεός δεν διαψεύστηκε, έτσι οπωσδήποτε και σε εκείνα τα νοητά. Και τα αισθητά βέβαια θα πάψουν να υπάρχουν, όταν θελήσει ο Δημιουργός, η δόξα όμως των αγίων δεν θα έχει τέλος. Ας αγωνιστούμε λοιπόν να κάνουμε καρπούς αξίους της μετανοίας, για να μην κλειστούμε έξω από εκείνη τη χαρά και οδηγηθούμε στο αιώνιο σκοτάδι, όπου η οδύνη είναι ανυπόφορη.

Πήγαινε, αν θέλεις, στο δωμάτιό σου, κλείσε καλά πόρτες και παράθυρα και κάθε χαραμάδα που αφήνει φως, κάθισε μέσα, και θα δεις τι οδύνη έχει το σκοτάδι. Αν λοιπόν εδώ, που κάθεσαι χωρίς πόνο και χωρίς βάσανα, υποφέρεις τόσο στο σκοτάδι, αν και μπορείς να βγεις μετά από λίγο, πόσο άραγε μεγάλη τιμωρία νομίζεις ότι είναι εκείνο το εξώτερο σκότος, όπου το κλάμα και το τρίξιμο των δοντιών και η άσβεστη φωτιά βασανίζουν αιώνια όσους οδηγήθηκαν οριστικά εκεί;

Ας συλλογιστούμε όμως και πόση ντροπή θα μας πλημμυρίσει πριν από τις τιμωρίες, όταν θα δούμε τους αγίους να ντύνονται την υπέρλαμπρη και ανέκφραστη εκείνη στολή που ετοίμασαν για τον εαυτό τους με τα καλά έργα, ενώ από την άλλη θα βλέπουμε τον εαυτό μας όχι μόνο γυμνό από εκείνη την ολόλαμπρη δόξα, αλλά και μαύρο, κατασκότεινο και μέσα στη βρώμα, έτσι όπως τον ετοιμάσαμε από εδώ με τα σκοτεινά έργα και την ασωτεία και τις απολαύσεις. Ας κλάψουμε λοιπόν μπροστά στον Κύριο τον Θεό μας, για να μας σπλαχνιστεί.

Ο κίνδυνος για την ψυχή μας
Ο αγώνας μας δεν γίνεται για χρήματα, που αν τα χάσει κανείς, μπορεί πάλι στη θέση τους να αποκτήσει άλλα. Ο κίνδυνος είναι για την ψυχή μας, που αν τη χάσουμε, ποτέ πια δεν θα μπορέσουμε να τη γλιτώσουμε, όπως λέει και η Γραφή: «Τι θα ωφεληθεί ο άνθρωπος, όταν κερδίσει όλο τον κόσμο, αλλά χάσει την ψυχή του; Ή τι μπορεί να δώσει ο άνθρωπος ως αντάλλαγμα για την ψυχή του;» (Ματθ. 16:26)

Ας συλλογιστούμε ότι οι στρατιώτες του κόσμου, αν και παίρνουν από τον επίγειο βασιλιά κάποια τιποτένια δώρα, κινδυνεύουν πρόθυμα για χάρη του μέχρι θανάτου. Πόσο περισσότερο λοιπόν εμείς, που έχουμε τις τόσο μεγάλες υποσχέσεις του Θεού, οφείλουμε να μη χαλαρώσουμε την εργασία των αρετών, ώστε και από τη μέλλουσα κρίση να σωθούμε, και τα ανείπωτα αγαθά να κερδίσουμε;

Ας σκεφτούμε και τούτο: τον καυτερό ήλιο ή τον υψηλό πυρετό δεν μπορούμε να τον υποφέρουμε· πώς θα υποφέρουμε το κάψιμο της αιώνιας φωτιάς, που θα μας καίει πάντοτε χωρίς να μας κάνει στάχτη; Και αν θέλεις, αγαπητέ, κάνε από εδώ μια δοκιμή, και από την τωρινή φωτιά θα καταλάβεις και εκείνο το ανυπόφορο βασανιστήριο: άναψε ένα λυχνάρι και πλησίασε στη φλόγα την άκρη του δαχτύλου σου. Και αν μπορείς να αντέξεις τον πόνο, ίσως μπορέσεις και εκεί να τον υποφέρεις. Αν όμως δεν μπορείς να υποφέρεις τους πόνους από αυτό το μικρό κάψιμο, τι θα κάνουμε όταν όλο το σώμα μαζί με την ψυχή ριχτεί σε εκείνη τη φοβερή και άσβεστη φωτιά;

Όσιος Εφραίμ ο Σύρος

Από το βιβλίο: ΕΥΕΡΓΕΤΙΝΟΣ, τόμος Α’, Υπόθεση ΣΤ’, σελ. 70. Εκδόσεις “Το Περιβόλι της Παναγίας”, Θεσσαλονίκη 2001

Μιλώντας κάποτε στο αρχονταρίκι αγιορείτικης Μονής, ο Μητροπολίτης Μαυροβουνίου Αμφιλόχιος Ράντοβιτς (γνωστός για την σχέση που είχε με τον Αγ. Παΐσιο όταν ασκήτευαν σε γειτονικά κελιά στο Αγ. Όρος) αναφέρθηκε στην αγιασμένη μορφή του πατέρα του.

Θυμήθηκε ότι στα χρόνια της αθεϊστικής Γιουγκοσλαβίας, τότε που κανείς δεν τολμούσε να πάει στην Εκκλησία, ο πατέρας του τούς έπαιρνε και τους πήγαινε τακτικά για να κοινωνούν. Στο χωριό, του είχαν προτείνει να γίνει δάσκαλος, επειδή είχε τελειώσει Λύκειο. Κι εκείνος απάντησε: «Δεν θέλω να αναλάβω, γιατί θα αναγκαστώ να διδάσκω αθεΐα».

«Ένα βραδάκι», διηγείται ο επίσκοπος Αμφιλόχιος, «μετά τις αγροτικές δουλειές, είχαμε μαζευτεί όλα τα αδέλφια μου, επτά παλληκάρια, και συζητούσαμε περί ομολογίας της πίστεως.

Ο μακαρίτης ο μεγαλύτερος αδελφός μου έλεγε ότι δεν πρέπει να εξωτερικεύουμε την πίστη μας. Εγώ, τεταρτοετής της Θεολογικής Σχολής τότε, έλεγα το αντίθετο.

Ο πατέρας άκουγε τη συζήτηση και σε μία στιγμή λέει:
Ακούστε, παιδιά μου. Έχω εσάς, επτά γιους, και είμαι έτοιμος να χύσω και την τελευταία σταγόνα του αίματός μου για σας.

Όμως να θυμάστε αυτό που σας λέω: Αν ερχόταν κάποιος να μου πει: «Διάλεξε. Ή θα αρνηθείς το Χριστό, ή θα σου σκοτώσουμε τους επτά γιους», εγώ θα έλεγα (και τον πιάσανε τα κλάματα τον καημένο): «Ο Θεός τα έδωσε. Ο Θεός τα πήρε (*). Δεν είναι δικά μου. Του Θεού είναι. Το Χριστό δεν Τον αρνούμαι».

«Έκλαιγε σαν μικρό παιδί. Μου έχει μείνει ακόμα», έλεγε ο επίσκοπος Αμφιλόχιος.

Ο αγιασμένος Σέρβος πατέρας δεν είπε κάτι καινούργιο. Με την ομολογία του (έστω κι αν δεν βρέθηκε στη δύσκολη θέση να την εφαρμόσει) προστέθηκε στη μεγάλη χορεία των αγίων γονέων, που ενθάρρυναν και ήταν παρόντες στο μαρτυρικό θάνατο των παιδιών τους και οι περισσότεροι τους ακολούθησαν στο μαρτύριο: Αγία Σολομονή (μάνα των αγίων Επτά Μακκαβαίων), η μητέρα του αγίου Μελίτωνα (ενός από τους Σαράντα Μάρτυρες), Αγία Ανθία (μάνα του αγίου Ελευθερίου), Αγία Σοφία με τις τρεις θυγατέρες της και πολλοί άλλοι.

Τα συγκλονιστικά λόγια του πατέρα που αναφέραμε, ουσιαστικά θέλουν να δηλώσουν το εξής απλό:

«Αν αρνηθώ το Χριστό, τότε παύω να είμαι Πατέρας σας (το Π με κεφαλαίο). Και αντί για την ανάμνηση της ζωογόνου πατρικής αγκαλιάς, σας αφήνω μία θανατηφόρα κληρονομιά.

Σας τραβάω, με το παράδειγμά μου, σε ένα δρόμο αιώνιου θανάτου και καταστροφής. Κι εγώ δεν σας γέννησα για να καταστραφείτε και να χαθείτε για πάντα. Σας γέννησα για να σωθείτε και για να ζείτε για πάντα Ζωή Αληθινή. Γι’ αυτό καλύτερα να σας καμαρώνω – Αιώνια Ζωντανούς – Μάρτυρες της Αλήθειας, παρά εσείς να επιβιώσετε με το στίγμα:

“Τα παιδιά του αρνησίχριστου” και εγώ να είμαι αναπολόγητος στο φοβερό βήμα του Χριστού»!

Με τις ευχές και τις πρεσβείες όλων των αγίων γονέων της Εκκλησίας μας, ας ανοίγουμε σωστά τις αγκαλιές μας για τα παιδιά μας, δίνοντάς τους αγάπη, που τα τρέφει και τα σώζει.

Και αυτό θα γίνεται πραγματικότητα, μόνο όταν εμείς αγωνιζόμαστε σταθερά να ζούμε μέσα στην Αγκαλιά του Θεού, στην Εκκλησία Του.

(*) Η απάντηση του δικαίου Ιώβ όταν τον πληροφόρησαν ότι σκοτώθηκαν τα παιδιά του.

Πηγή: Περιοδικό Λυχνία Νικοπόλεως – Τεύχος Απριλίου