Ψυχοφελή μηνύματα...

[toula]

Κύριε, όπως μεταμορφώθηκες στούς μαθητές Σου, μεταμορφώσου και στήν ψυχή μου, σβήσε τα πάθη μου, ειρήνευεσε την καρδιά μου, δώσε μου προσευχή και κράτησε τον ακράτητο νού μου...
Όσιος Ιωσήφ ο ησυχαστής.

[toula]

Άγιος Ευθύμιος ο Μέγας - 20 Ιανουαρίου
Φώτη Κόντογλου:
Αληθινά κράζει ο προφήτης: «Αγαλλιάσθω η έρημος και ανθήτω ως κρίνον».
Με τη θρησκεία του Χριστού γεμίσανε οι ερημιές από αγίους ανθρώπους, από άνθη πνευματικά. «Και αντί της στιβής, αναβήσεται κυπάρισσος, αντί δε της κονίζης, αναβήσεται μυρσίνη». Και ο υμνωδός για τον καθένα απ αὐτοὺς τους αγγελικούς κατοίκους της ερήμου, που είχανε το δάκρυ καθημερινό, αλλά όχι το δάκρυ της απελπισίας, αλλά της κατανύξεως το «χαροποιόν δάκρυον» ψέλνει παθητικά:
«Ταις των δακρύων σου ροαίς, της ερήμου το άγονον εγεώργησας, και τοις εκ βάθους στεναγμοίς εις εκατόν τους πόνους εκαρποφόρησας, και γέγονας φωστήρ, τη οικουμένη λάμπων τοις θαύμασι, Ευθύμιε πατήρ ημών όσιε. Πρέσβευε Χριστώ τω Θεώ σωθήναι τας ψυχάς ημών»

[toula]

Ύμνος στον Άγιο Ευθύμιο.
Αγίου Νικολάου Βελιμίροβιτς
Το Μάτι που όλα τα βλέπει, το Αυτί που όλα τα ακούει,
ταξιδεύει με όλους παντού, όπου κι αν πάνε,
χωρίς να αλλάζει τόπο – Εκείνος είναι παρών σε κάθε τόπο.
Όπου ζυμώνεται αρετή, εκεί ο Θεός είναι η μαγιά στη ζύμη,
όπου αναζήτηση για φως, Εκείνος δίνει από τον Εαυτό Του,
όπου κραυγή για βοήθεια, Εκείνος δεν απουσιάζει.
Ήσυχα και αθόρυβα, αλλά εγκαίρως πάντοτε,
έρχεται στην ώρα Του για να σπείρει
καί να θερίσει τους σπόρους,
εγκαίρως για να ελέγξει, εγκαίρως για να ανταμείψει,
για να κάνει τους νέους γέρους και τους γέρους νέους,
να ξεκαθαρίσει, να περιποιηθει
και να φροντίσει τους καρπούς.
Έρχεται όπου Εκείνος θέλει και όποτε Εκείνος θέλει,
όποτε ένα μοναχικό πρόσωπο σκέπτεται,
Εκείνος αφουγκράζεται,
όπου δύο άνθρωποι συνομιλούν, Εκείνος ως τρίτος ακούει,
όπου η υφάντρα υφαίνει, Εκείνος ακούει το αδράχτι της,
Εκείνος υφαίνει τον καμβά του κόσμου στο Νου Του.
Ω, ποιος γνωρίζει τα βήματα και τα ίχνη Του;
Ποιος μπορεί να μετρήσει τους δρόμους
και τους τόπους Του;
Αιώνιος και Αθάνατος, Τριαδικός και Ένας,
στο απάτητο δίχτυ του καμβά της οικουμένης,
αθέατος και ορατός, ανεξαρτήτως από που οράται,
ανοίγει τους δρόμους και αποκαλύπτει τον προσανατολισμό
στο απάτητο δίχτυ, Εκείνος βλέπει όλα τα μονοπάτια
και ούτε ένα μυρμήγκι δεν αφήνει να ξεστρατίσει.
Επί ογδόντα έτη πάνω στην γη ο άγιος Ευθύμιος
τέτοιες σκέψεις αφιέρωνε σ’ Εκείνον.

[toula]

Όταν κάθεσαι να διαβάσεις λόγο Θεοῦ, νὰ ἐπικαλεῖσαι στην ἀρχὴ τὸν Θεό ν' ἀνοίξει τα μάτια τῆς ψυχῆς σου, ὥστε νὰ μὴν περιοριστεῖς στο να διαβάζεις μόνο αὐτά που γράφτηκαν ἀλλά καί νὰ τὰ ἐκτελεῖς..
ΓΕΡΟΝΤΙΚΟΝ

[toula]

Να μη δίνομε στον διάβολο δικαιώματα.
Δηλαδή εγώ δεν αφήνω ούτε μια σκέψη μνησικακίας μέσα μου ούτε μια σκέψη εγωισμού, μη βρει παράθυρο ο σατανάς.
Το παράθυρο είναι το δικαίωμα.
Όταν απομακρύνεσαι απ’ τον Θεό, κινδυνεύεις, γιατί σε βρίσκει «σκέτον» ο σατανάς και κυριαρχεί επάνω σου.
Ακούστε κι εμένανε, που έχω λίγη πείρα σ’ αυτά.
Η τελεία εμπιστοσύνη στα χέρια του Θεού -αυτή είναι η αγία ταπείνωση. Η τέλεια υπακοή στο Θεό χωρίς αντίρρηση, χωρίς αντίδραση, έστω κι αν ορισμένα πράγματα φαίνονται δύσκολα και παράλογα.
Το άφημα στα χέρια του Θεού.
Αυτό που λέμε στην Θεία Λειτουργία τα λέγει όλα: «πάσαν την ζωήν ημών Χριστώ τω Θεώ παραθώμεθα». Σ’ εσένα Κύριε, τα αφήνομε όλα. Αυτή είναι η εμπιστοσύνη στον Θεό. Αυτή είναι η αγία ταπείνωση.
Αυτή μεταμορφώνει τον άνθρωπο.
Τον καθιστά θεάνθρωπο.
Ο ταπεινός έχει συνείδηση της εσωτερικής του καταστάσεως και, όσο κι αν είναι άσχημη, δεν χάνει την προσωπικότητά του. Γνωρίζει ότι είναι αμαρτωλός και θλίβεται γι’ αυτό, αλλά δεν απελπίζεται, δεν εξουθενώνει τον εαυτό του. Ο έχων την αγία ταπείνωση δεν μιλάει καθόλου, δηλαδή δεν αντιδρά.
Δέχεται να τον παρατηρούν, να τον ελέγχουν οι άλλοι, χωρίς να εξοργίζεται και να δικαιολογείται. Δεν χάνει την ισορροπία του.
Αγίου Πορφυρίου Καυσοκαλυβίτου

[toula]

Στην Κιβωτό της Ορθοδοξίας

Να προσέχει κανείς να μη διακόπτει τη νηστεία αν δεν υπάρχει μεγάλη ανάγκη, να μη ζητάει τα νόστιμα φαγητά, και να μη φορτώνει τον εαυτό του με μεγάλες ποσότητες φαγητών και ποτών.’Υπάρχουν δύο είδη γαστριμαργίας.

Έτσι ενός ανθρώπου αντίπαλος είναι η νοστιμιά, και δεν ζητάει συνεχώς να τρώει πολύ, αλλά κυνηγάει τα νόστιμα φαγητά.

Και συμβαίνει τότε να τρώει ένα φαγητό που του αρέσει και τόσο τον καταβάλλει η απόλαυση που αισθάνεται ώστε κρατάει την τροφή στο στόμα του και την μασάει αρκετή ώρα χωρίς ν᾽ αντέχει να την καταπιεί από την απόλαυση.

Αυτή λέγεται λαιμαργία. Του άλλου αντίπαλος είναι η ποσότητα, και δεν ενδιαφέρεται για τα καλά φαγητά ούτε για τη νοστιμιά, αλλά είτε καλά είναι είτε όχι, εκείνος δεν νοιάζεται παρά μόνο να φάει και ο,τι κι αν είναι δεν τον ενδιαφέρει αρκεί να γεμίσει την κοιλιά του. Αυτή λέγεται γαστριμαργία.

Και θα σας εξηγήσω την προέλευση αυτών των ονομάτων. “Μαργαίνω” όπως λένε οι φιλόλογοι σημαίνει τρελαίνομαι, και μάργος είναι αυτός που έχει τρελαθεί. Όταν λοιπόν αρρωσταίνει κανείς από την τρέλα να γεμίζει την κοιλιά του, η αρρώστεια αυτή λέγεται γαστριμαργία, από τη μανία της κοιλιάς του. Όταν όμως αρρωσταίνει μόνο με τη μανία της απόλαυσης στο λαιμό, λέγεται λαιμαργία, από τη μανία του λαιμού.

Αββάς Δωρόθεος

[toula]

Οι ταπεινοί άνθρωποι ζούν συνεχώς με τη συναίσθηση και το χρέος των αμαρτιών τους. Όσο περισσότερο αυξάνουν οι δωρεές του Θεού στους ανθρώπους, τόσο περισσότερο ταπεινώνουν τον εαυτό τους με τη σκέψη ότι είναι ανάξιοι για ένα τέτοιο πλούτο». Γέρων Εφραίμ Σεραγιώτης

Οι ταπεινοί άνθρωποι ζούν συνεχώς με τη συναίσθηση και το χρέος των αμαρτιών τους.

Όσο περισσότερο αυξάνουν οι δωρεές του Θεού στους ανθρώπους, τόσο περισσότερο ταπεινώνουν τον εαυτό τους με τη σκέψη ότι είναι ανάξιοι για ένα τέτοιο πλούτο».

Γέρων Εφραίμ Σεραγιώτης

[toula]

Του Δημητρίου Λυκούδη, θεολόγου

Πρόκειται για ένα θαυμαστό γεγονός, που έλαβε χώρα στην περιοχή της Μικρής Αγιάννας, του Αγίου Όρους. Ξεκίνησε κάποιος από την Κρήτη με προορισμό το Περιβόλι της Παναγίας. Είχε σκοπό να επισκεφθεί τον εξάδελφό του, Γέροντα Ευθύμιο, ο οποίος εγκαταβίωνε ασκητικά στο κατώτερο μέρος της Μικρής Αγίας Άννας.

Έφθασε από τη Δάφνη με ένα μικρό πλοιάριο στον όμορφο φυσικό ορμίσκο της Σκήτης. Επειδή, όμως, δεν εγνώριζε ακριβώς τα μονοπάτια που οδηγούσαν στην Αγία Άννα, προσπάθησε ν᾿ακολουθήσει τους οδοδείχτες, όσους απ᾿ αυτούς συναντούσε στο διάβα του.

Είναι αλήθεια, πως αν δεν έχεις έμπειρο οδηγό στις περιπατητικές περιπλανήσεις σου στον Άθωνα, πολύ εύκολα μπορείς να χαθείς και να περιφέρεσαι, ώρες και ώρες, γύρω από το ίδιο σημείο – όσο γι᾿ αυτό, ομιλώ και γράφω εκ πείρας! – Πέρνούσε η ώρα και το μονοπάτι τον οδήγησε μπροστά σε μία σπηλιά! Και, πράγματι! Όσα αξιώθηκε να δει, να συναντήσει, σε πολλούς από εμάς φαντάζουν ακατανόητα, ανερμήνευτα, και ανεξήγητα!

Ας αφήσουμε τον ίδιο τον προσκυνητή να μάς διηγηθεί την ιστορία του, όπως την κατέθεσε αργότερα, όταν έδωσε ο Θεός και έφθασε στην περιοχή της Σκήτης: «Γέροντα, από την Αγιάννα βγήκα σ᾿αυτά τα βράχια, δεν ήξερα πού να πάω και τι δρόμο να πάρω για να έρθω εδώ. Με κόπο και πολύ κίνδυνο ανέβηκα ψηλά και βρέθηκε μπροστά μου μια σπηλιά, μπήκα μέσα και είδα πάνω σε πέτρινο κρεβάτι ξαπλωμένον ένα σεβάσμιο Γέροντα να κοιμάται.

Είπα ένα χαιρετισμό και περίμενα απάντηση, ο κοιμώμενος γέροντας δε σάλεψε από τη θέση του και τότε, αφού διαπίστωσα ότι είχε κοιμηθεί τον αιώνιο ύπνο, πλησίασα περισσότερο, και είδα πάνω από το κεφάλι του ένα σταυρό, την εικόνα της Παναγίας και ένα καντηλάκι να καίει.

Έκαμα το σταυρό μου, προσκύνησα τρεις φορές και σκέφθηκα πως, ο γέροντας αυτός, θα είχε πεθάνει τώρα και επειδή δεν προλάβατε να τον θάψετε, ασφαλώς θα τον θάβατε αύριο. Αισθάνθηκα ευωδία μοσχολιβανιού και νόμισα πως κείνη την ώρα είχατε θυμιάσει και φύγατε» (Αυτόθι, σελ. 79-80).

Βέβαια, όταν οι Πατέρες της Σκήτης οδηγήθηκαν στο σημείο που τούς υπέδειξε ο προσκυνητής, βρήκαν τη σπηλιά έρημη, όμως η ευωδία από το μοσχοθυμίαμα παρέμεινε για αρκετές ημέρες ακόμη.

Και αυτό είναι ένα από τα θαυμαστά και πάνυ χαριτωμένα που συμβαίνουν στον Άθωνα. Πολλές φορές ο προσκυνητής, στην προσπάθειά του να εξερευνήσει περπατώντας το Άγιον Όρος, πολλές φορές θα αισθανθεί άρρητη ευωδία να διαχέεται σχεδόν παντού γύρω του, διανθίζοντας κάθε μονοπάτι, κάθε έρημο καλύβι και κάθε ακατοίκητο σπήλαιο που θα συναντήσει.

[toula]

Στην Κιβωτό της Ορθοδοξίας

Η επίκληση του μεγάλου Θεού και Πατέρα και η εκφώνηση του “Εις Άγιος” και όσων ακολουθούν, και η κοινωνία των αγίων και ζωοποιών μυστηρίων σημαίνουν την καθολική και όλων των άξιων ανθρώπων υιοθεσία που θα χαρίσει ο Θεός μας από την αγαθότητά Του, την ένωση και την οικειότητα και την ομοιότητα με το Θεό, και τη θέωση· έτσι για όσους σωθούν ο Θεός μόνος θα είναι το παν για όλους. Ομορφιά πρωταρχική θ᾽ αστράφτει ο δημιουργός σ᾽ αυτούς που μέσα από την αρετή και τη γνώση τους θα έχουν το χάρισμα όμοια ν᾽ αστράφτουν.

Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής

[toula]

Στην Κιβωτό της Ορθοδοξίας

Πιστούς ονόμαζε όσους εισάγονται στην πίστη, ενάρετους όσους προοδεύουν και γνωστικούς τους τέλειους, ή αλλιώς δούλους και μισθωτούς και υιούς, τις τρεις τάξεις όσων σώζονται. Οι νέοι στην πίστη είναι δούλοι επειδή ακολουθούν τις εντολές του Κυρίου από φόβο για την τιμωρία και εκτελούν με προθυμία όσα τους εμπιστεύεται.

Οι μισθωτοί ονομάζονται έτσι επειδή, από πόθο για τα αγαθά που τους υποσχέθηκε, σηκώνουν με υπομονή το βάρος της ημέρας και τον καύσωνα, δηλαδή την έμφυτη και αναγκαία για την παρούσα ζωή θλίψη που έφερε το προπατορικό αμάρτημα, και τους πειρασμούς που συνεπάγεται για όσους ζητούν την αρετή· μισθωτοί ακόμη είναι όσοι μόνοι τους αποφασίζουν σοφά να ανταλλάξουν ζωή με ζωή, την τωρινή με τη μελλοντική.

Υιοί είναι όσοι δεν φοβούνται την τιμωρία ούτε ποθούν την ανταμοιβή, αλλά δεν αποχωρίζονται ποτέ τον Θεό επειδή η κλίση και η διάθεση της ψυχής τους είναι στραμμένη μόνιμα στο καλό. Όπως ο υιός εκείνος που του είπαν· “Παιδί μου, εσύ είσαι πάντα μαζί μου και όσα έχω είναι όλα δικά σου”.

Αυτό μπορούμε κι εμείς να γίνουμε με τη χάρη του Θεού και όσο το αξίζει καθένας, αυτό που ο Θεός είναι και πιστεύουμε πως είναι από τη φύση και τη θέση Του.

Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής