Ψάχνοντας τά σοκάκια τής επιστροφής...
Δημοσιεύτηκε: Πέμ Ιούλ 03, 2008 10:17 pm
Εάν παρατηρήσουμε καλύτερα τόν εαυτό μας σως διαπιστώσουμε μία πραγματικότητα πού κρύβεται μέσα μας καί μάς διαφεύγει. Έχουμε ποτέ σοβαρά αναρωτηθεί μέσα μας, o καθένας μας, τί πιστεύουμε γιά τόν εαυτό μας; Καί φυσικά από αυτή τήν υποκειμενική εκτίμηση περί τού προσώπου μας εξαρτάται καί η γενικότερη αποτίμηση τών άλλων προσώπων, αλλά καί η εικόνα όλου τού κόσμου, oρατού καί αόρατου. Τελικά η προσωπική κοσμοθεωριακή τοποθέτησή μας είναι η βάση ερμηνείας τών πάντων. Γι' αυτό καί έχει πολύ μεγάλη σημασία νά γνωρίζουμε καλά ποιοί εμαστε. Νά έχουμε δηλαδή επίγνωση ότι βρισκόμαστε σέ λειτουργική επαφή μέ τήν πραγματικότητα καί νά μήν βιώνουμε τήν πλάνη ότι κατέχουμε τήν αλήθεια ενώ αντίθετα μάς κατέχει αυτή.
Τό ποιοί εμαστε στήν πραγματικότητα εν σχέσει μέ αυτό πού εμείς πιστεύουμε γιά τόν εαυτό μας εξαρτάται από τήν ποιότητα φρονήματος πού έχουμε. Καί η ποιότητα στήν καλλιέργεια φρονήματος είναι μιά πολύ σπουδαία υπόθεση γιά τήν oποία πολλοί λίγοι ενδιαφέρονται, καί από αυτούς ακόμα λιγότεροι νοιάζονται πραγματικά. Ίσως νά μήν έχουμε συνειδητοποιήσει μέ πληρότητα ότι γιά τούς ώριμους καί γευστικούς καρπούς ευθύνονται κατά βάσιν οι ρίζες καί τό ποτισμένο χώμα. Όσο καί άν φαίνονται διαφορετικοί μεταξύ τους τό νερό, τό χώμα, οι ρίζες, o καρπός, έχουν άμεση oργανική καί λειτουργική σχέση.
Κάπου στήν προσωπική πορεία μας μέσα από τίς λεωφόρους καί τά δρομάκια τής σκέψης τού κόσμου έχουμε χαθεί. Αφήσαμε ελεύθερους καί ξέγνοιαστους τούς εαυτούς μας δίνοντας εμπιστοσύνη στόν ξεναγό, καί φτάσαμε εκεί πού δέν θά θέλαμε. Καί τώρα ψάχνοντας τά σοκάκια τής επιστροφής, καταλαβαίνουμε ότι δέν είναι εύκολο νά μάς φανερωθούν, γιατί o διος δρόμος φαίνεται διαφορετικός στόν γυρισμό...
Καθημερινά επιβεβαιώνουμε ότι η μεταπτωτική φύση μας είναι συνυφασμένη μέ τήν υποκρισία καί τήν κατάκριση, μέ τήν επιθετικότητα καί τήν αυτοκαταστροφή, μέ τήν ατέλεια καί τήν αδυναμία. Δύσκολα σκεπτόμαστε κάτι ποιοτικά καλό γιά τόν εαυτό μας ή γιά τόν άλλο άνθρωπο, καί ακόμα πιό δύσκολα αποφασίζουμε νά τό πραγματοποιούμε. Τό απέραντο σκοτάδι στό ανερμήνευτο χάος πού αντιλαμβανόμαστε νά ενυπάρχει στήν φιλόυλα προσανατολισμένη ψυχή μας δημιουργεί έναν τεράστιο καταθλιπτικό oρίζοντα γιά τή συνέχεια τής ζωής.
Οι εικόνες τών προσώπων μας στό σεργιάνι τούτου τού κόσμου φανερώνουν ότι - παρ' όλη τήν προσπάθεια νά λειτουργούμε μέ προσωπική, κοινωνική καί επαγγελματική φιλοτιμία - δέν υπάρχει εσωτερική χαρά... Καί άς βλέπουμε γύρω μας τόσα παγωμένα χαμόγελα καί άς ακούγονται από παντού πολλά γέλια γιά άνοστα καί αισχρά αστεία. Η κατάσταση παραμένει δια ακόμα καί γιά εκείνους πού μπορούν νά εισοδεύουν καί νά ξοδεύουν πολλά χρήματα... στό αντίκρυσμά τους η μεγάλη απούσα είναι η χαρά. Τό μαύρο φόντο στή λειτουργία τής ζωής μας φανερώνει τήν μεγάλη απουσία τού Φωτός.
Αδιαμφισβήτητα, όσο προσπαθούμε μέ περισσότερη τόλμη νά αναλύουμε βαθειά τά γεγονότα γινόμαστε περισσότερο πραγματιστές, διακρίνουμε καθαρά νά φωλιάζουν στό πίσω μέρος τής σκέψης μας μεγάλες ενοχές γιά τήν περιφρόνηση τής ποιότητας στή ζωή. Φωλιάζουν στά βάθη μας τά πάθη μας καί τά λάθη μας. Καί πρώτη από όλα φωλιάζει η υποκρισία μας. Γιατί παριστάνουμε στόν εαυτό μας καί στούς άλλους τούς ευχαριστημένους από τή ζωή, ενώ δέν εμαστε. Γιατί προσπαθούμε εξωτερικά νά φαινόμαστε δήθεν ανυπόκριτοι καί απελευθερωμένοι από παραδοσιακές φόρμες καί αξίες τής πίστης - λόγω τού ότι είναι αμέσως επικηρυγμένος όποιος τολμάει νά μιλάει γι' αυτές - ενώ μέσα μας όλο καί πιό πολύ συνειδητοποιούμε τόν όλεθρο τής προσωπικής απομάκρυνσης καί τήν oμαδική ανευθυνότητα γιά τό νεκρό τοπίο πού αφήνουμε στούς επόμενους.
Σήμερα πλέον μέ τήν ιδιαίτερη προσπάθειά μας, αλλά καί μέ τήν βοήθεια όλων μας, η πρώην κοινωνικά λανθάνουσα αυτοκαταστροφικότητά μας είναι oλοφάνερα ενεργή... Μέ αποκορύφωμα τόν ψυχολογικό τρόμο τής παγκόσμιας ανασφάλειας πού έχει περάσει μέσα στήν καθημερινή βουή καί τό τρέξιμο τών πολιτισμένων ανθρώπων στόν πλανήτη, οι oποίοι υπό τήν απειλή τής ανεργίας καί τού oλοκληρωτικά οικονομικού χρόνου τρέχουν καί δέν φθάνουν, μήπως καί προλάβουν τουλάχιστον τήν εξόφληση τών τόκων τής υπερχρεωμένης ζωής τους.
Όμως υπάρχουν καί εκείνες οι φορές πού μέ τά έργα μας τείνουμε πρός κάτι τό πολύ καλό, τό τέλειο. Αλλά καί τότε, μάς καταλαμβάνει o πανικός τής ανασφάλειας καί τής αβεβαιότητας γιατί καταλαβαίνουμε ότι τό τέλειο όσο καί άν τό πλησιάζουμε δέν θά τό αγγίξουμε ποτέ. Είναι κοινός τόπος ότι όλα τά επίγεια πράγματα, τά πάντα στήν παρούσα φάση ζωής, υπόκεινται στούς νόμους τής φθοράς καί τής ανατροπής.
Τό παράδοξο καί σχιζοφρενικό αυτής τής βεβαιωμένης πραγματικότητας είναι η αναγκαστικά θεωρητική αποδοχή της από τήν μία, καί η αντίθετα βιωμένη καθημερινότητά μας από τήν άλλη. Δηλαδή ενώ όλοι αποδεχόμαστε τήν εγκυρότητα τών παραπάνω αληθειών, εν τούτοις όταν η δια αλήθεια αγγίζει τό πρόσωπό μας, ξαφνικά αλλάζουμε άποψη. Καί ιδού μιά ευκαιρία νά εννοήσουμε καί νά γνωρίσουμε καλύτερα τόν παράλογο καί αντιφατικό εαυτό μας. Συνήθως στίς συζητήσεις μας παραδεχόμαστε ότι όλοι οι άνθρωποι εμαστε αδύναμοι καί ατελείς. Όταν όμως μάς πούν οι άλλοι αδύναμους ή μάς υποδείξουν πιό συγκεκριμένα τίς ατέλειές μας - οι oποίες είναι επόμενο νά ισχύουν εφ' όσον δέν εμαστε κάτοικοι άλλου πλανήτη - αλλάζουμε άποψη... καί εξοργιζόμαστε πιστεύοντας ότι μάς αδικούν, ότι μάς παρεξήγησαν, ότι δέν κατάλαβαν τήν προαίρεσή μας. Μάλιστα τούς καταλογίζουμε καί κακία, επειδή θέλουν νά μάς μειώνουν καί δέν βλέπουν τίς άλλες καλές μας πλευρές.
Από τό παραπάνω ενδεικτικό παράδειγμα καταλαβαίνουμε τό τραγικό γεγονός τής άρνησης νά αντιμετωπίσουμε κατάματα τήν αλήθεια τού εαυτού μας, όσο κι' άν τήν μισοκαταλαβαίνουμε, όσο κι' άν επιμένουν οι άλλοι ότι έχουμε πρόβλημα... Σπάνια παραδεχόμαστε τά σφάλματά μας καί αυτό μόνον όταν κάτι μάς συνταράξει. Ή τό κάνουμε υποκριτικά γιά νά μήν χαλάσουμε σχέσεις... Γιά νά δεχθούμε κάτι άσχημο πρέπει νά έχουμε γίνει ρεζίλι. Καί αυτό αναγκαστικά, προβάλλοντας - άν δέν μάς παίρνει εξωτερικά - εσωτερκά ένα σωρό δικαιολογίες...
Ψυχολογικά δέν αντέχουμε στήν ιδέα ότι εμαστε αδύναμοι, ατελείς. Χρειάζεται πολύ θάρρος, εξαιρετική γενναιότητα προκειμένου νά ξεπεράσουμε τήν ασθένεια τής αυτοδικαίωσης καί νά δεχθούμε τήν πραγματικότητα τού εαυτού μας. Φυσικά όχι γιά νά απελπισθούμε, αλλά γιά νά ζητήσουμε βοήθεια καί μέ τή Χάρι Του νά πορευθούμε. Τό μυστικό τής επιτυχίας είναι νά φθάσουμε στήν πλήρη συναίσθηση τού υπερήφανου φρονήματός μας, τής προσωπικής σκληρότητάς μας, τής μεγάλης αδυναμίας μας. Γιατί άν δέν τά καταλάβουμε αυτά καλά, πώς θά πιστέψουμε στήν πραγματική αδυναμία μας καί στήν ανάγκη γιά υπέρβασή της; Μέ ποιά επίγνωση θά ζητήσουμε τή βοήθειά Του νά γίνουμε καλύτεροι; Πώς θά πάρουμε ελεύθερα, από μόνοι μας, τό δρόμο τής επιστροφής κοντά Του, ώστε νά επαναδιορθωθεί η αυτοκατεστραμμένη ανθρώπινη εικόνα μας;
Αλήθεια πώς αλλοιώς θά συνειδητοποιηθεί καί θά αποκαλυφθεί τό μυστήριο τής ύπαρξής μας, η αυτοδιαχείρηση τής ελευθερίας μας, η αιώνια προοπτική μας πού αρχίζει νά ωριμάζει από τή γέννησή μας; Όλα λοιπόν έχουν τή θέση τους καί τή σχέση τους στή ζωή μας, αρκεί νά γνωρίσουμε καλά, καί πάντα μέ τήν εν Χριστώ ελευθερία, τόν εαυτό μας. Βέβαια, λίγο δύσκολο νά καταλάβουμε τήν εκούσια αρρώστεια τής ανθρώπινης φύσης μας καί ότι είναι αναγκαίες οι ταπεινώσεις... σως καί νά φαίνεται ως θεραπεία σκληρό... όμως τελικά είναι πολύ απλό καί λυτρωτικά ευχάριστο, γιατί αυτός είναι o μοναδικός δρόμος συνάντησης, μέ τήν Αλήθεια καί τήν Αγάπη στή ζωή μας, πού είναι o Χριστός.
ΑΜΦΙΑΝΟΣ
Περιοδικόν Όσιος Νίκων Ο "Μετανοείτε"
Τό ποιοί εμαστε στήν πραγματικότητα εν σχέσει μέ αυτό πού εμείς πιστεύουμε γιά τόν εαυτό μας εξαρτάται από τήν ποιότητα φρονήματος πού έχουμε. Καί η ποιότητα στήν καλλιέργεια φρονήματος είναι μιά πολύ σπουδαία υπόθεση γιά τήν oποία πολλοί λίγοι ενδιαφέρονται, καί από αυτούς ακόμα λιγότεροι νοιάζονται πραγματικά. Ίσως νά μήν έχουμε συνειδητοποιήσει μέ πληρότητα ότι γιά τούς ώριμους καί γευστικούς καρπούς ευθύνονται κατά βάσιν οι ρίζες καί τό ποτισμένο χώμα. Όσο καί άν φαίνονται διαφορετικοί μεταξύ τους τό νερό, τό χώμα, οι ρίζες, o καρπός, έχουν άμεση oργανική καί λειτουργική σχέση.
Κάπου στήν προσωπική πορεία μας μέσα από τίς λεωφόρους καί τά δρομάκια τής σκέψης τού κόσμου έχουμε χαθεί. Αφήσαμε ελεύθερους καί ξέγνοιαστους τούς εαυτούς μας δίνοντας εμπιστοσύνη στόν ξεναγό, καί φτάσαμε εκεί πού δέν θά θέλαμε. Καί τώρα ψάχνοντας τά σοκάκια τής επιστροφής, καταλαβαίνουμε ότι δέν είναι εύκολο νά μάς φανερωθούν, γιατί o διος δρόμος φαίνεται διαφορετικός στόν γυρισμό...
Καθημερινά επιβεβαιώνουμε ότι η μεταπτωτική φύση μας είναι συνυφασμένη μέ τήν υποκρισία καί τήν κατάκριση, μέ τήν επιθετικότητα καί τήν αυτοκαταστροφή, μέ τήν ατέλεια καί τήν αδυναμία. Δύσκολα σκεπτόμαστε κάτι ποιοτικά καλό γιά τόν εαυτό μας ή γιά τόν άλλο άνθρωπο, καί ακόμα πιό δύσκολα αποφασίζουμε νά τό πραγματοποιούμε. Τό απέραντο σκοτάδι στό ανερμήνευτο χάος πού αντιλαμβανόμαστε νά ενυπάρχει στήν φιλόυλα προσανατολισμένη ψυχή μας δημιουργεί έναν τεράστιο καταθλιπτικό oρίζοντα γιά τή συνέχεια τής ζωής.
Οι εικόνες τών προσώπων μας στό σεργιάνι τούτου τού κόσμου φανερώνουν ότι - παρ' όλη τήν προσπάθεια νά λειτουργούμε μέ προσωπική, κοινωνική καί επαγγελματική φιλοτιμία - δέν υπάρχει εσωτερική χαρά... Καί άς βλέπουμε γύρω μας τόσα παγωμένα χαμόγελα καί άς ακούγονται από παντού πολλά γέλια γιά άνοστα καί αισχρά αστεία. Η κατάσταση παραμένει δια ακόμα καί γιά εκείνους πού μπορούν νά εισοδεύουν καί νά ξοδεύουν πολλά χρήματα... στό αντίκρυσμά τους η μεγάλη απούσα είναι η χαρά. Τό μαύρο φόντο στή λειτουργία τής ζωής μας φανερώνει τήν μεγάλη απουσία τού Φωτός.
Αδιαμφισβήτητα, όσο προσπαθούμε μέ περισσότερη τόλμη νά αναλύουμε βαθειά τά γεγονότα γινόμαστε περισσότερο πραγματιστές, διακρίνουμε καθαρά νά φωλιάζουν στό πίσω μέρος τής σκέψης μας μεγάλες ενοχές γιά τήν περιφρόνηση τής ποιότητας στή ζωή. Φωλιάζουν στά βάθη μας τά πάθη μας καί τά λάθη μας. Καί πρώτη από όλα φωλιάζει η υποκρισία μας. Γιατί παριστάνουμε στόν εαυτό μας καί στούς άλλους τούς ευχαριστημένους από τή ζωή, ενώ δέν εμαστε. Γιατί προσπαθούμε εξωτερικά νά φαινόμαστε δήθεν ανυπόκριτοι καί απελευθερωμένοι από παραδοσιακές φόρμες καί αξίες τής πίστης - λόγω τού ότι είναι αμέσως επικηρυγμένος όποιος τολμάει νά μιλάει γι' αυτές - ενώ μέσα μας όλο καί πιό πολύ συνειδητοποιούμε τόν όλεθρο τής προσωπικής απομάκρυνσης καί τήν oμαδική ανευθυνότητα γιά τό νεκρό τοπίο πού αφήνουμε στούς επόμενους.
Σήμερα πλέον μέ τήν ιδιαίτερη προσπάθειά μας, αλλά καί μέ τήν βοήθεια όλων μας, η πρώην κοινωνικά λανθάνουσα αυτοκαταστροφικότητά μας είναι oλοφάνερα ενεργή... Μέ αποκορύφωμα τόν ψυχολογικό τρόμο τής παγκόσμιας ανασφάλειας πού έχει περάσει μέσα στήν καθημερινή βουή καί τό τρέξιμο τών πολιτισμένων ανθρώπων στόν πλανήτη, οι oποίοι υπό τήν απειλή τής ανεργίας καί τού oλοκληρωτικά οικονομικού χρόνου τρέχουν καί δέν φθάνουν, μήπως καί προλάβουν τουλάχιστον τήν εξόφληση τών τόκων τής υπερχρεωμένης ζωής τους.
Όμως υπάρχουν καί εκείνες οι φορές πού μέ τά έργα μας τείνουμε πρός κάτι τό πολύ καλό, τό τέλειο. Αλλά καί τότε, μάς καταλαμβάνει o πανικός τής ανασφάλειας καί τής αβεβαιότητας γιατί καταλαβαίνουμε ότι τό τέλειο όσο καί άν τό πλησιάζουμε δέν θά τό αγγίξουμε ποτέ. Είναι κοινός τόπος ότι όλα τά επίγεια πράγματα, τά πάντα στήν παρούσα φάση ζωής, υπόκεινται στούς νόμους τής φθοράς καί τής ανατροπής.
Τό παράδοξο καί σχιζοφρενικό αυτής τής βεβαιωμένης πραγματικότητας είναι η αναγκαστικά θεωρητική αποδοχή της από τήν μία, καί η αντίθετα βιωμένη καθημερινότητά μας από τήν άλλη. Δηλαδή ενώ όλοι αποδεχόμαστε τήν εγκυρότητα τών παραπάνω αληθειών, εν τούτοις όταν η δια αλήθεια αγγίζει τό πρόσωπό μας, ξαφνικά αλλάζουμε άποψη. Καί ιδού μιά ευκαιρία νά εννοήσουμε καί νά γνωρίσουμε καλύτερα τόν παράλογο καί αντιφατικό εαυτό μας. Συνήθως στίς συζητήσεις μας παραδεχόμαστε ότι όλοι οι άνθρωποι εμαστε αδύναμοι καί ατελείς. Όταν όμως μάς πούν οι άλλοι αδύναμους ή μάς υποδείξουν πιό συγκεκριμένα τίς ατέλειές μας - οι oποίες είναι επόμενο νά ισχύουν εφ' όσον δέν εμαστε κάτοικοι άλλου πλανήτη - αλλάζουμε άποψη... καί εξοργιζόμαστε πιστεύοντας ότι μάς αδικούν, ότι μάς παρεξήγησαν, ότι δέν κατάλαβαν τήν προαίρεσή μας. Μάλιστα τούς καταλογίζουμε καί κακία, επειδή θέλουν νά μάς μειώνουν καί δέν βλέπουν τίς άλλες καλές μας πλευρές.
Από τό παραπάνω ενδεικτικό παράδειγμα καταλαβαίνουμε τό τραγικό γεγονός τής άρνησης νά αντιμετωπίσουμε κατάματα τήν αλήθεια τού εαυτού μας, όσο κι' άν τήν μισοκαταλαβαίνουμε, όσο κι' άν επιμένουν οι άλλοι ότι έχουμε πρόβλημα... Σπάνια παραδεχόμαστε τά σφάλματά μας καί αυτό μόνον όταν κάτι μάς συνταράξει. Ή τό κάνουμε υποκριτικά γιά νά μήν χαλάσουμε σχέσεις... Γιά νά δεχθούμε κάτι άσχημο πρέπει νά έχουμε γίνει ρεζίλι. Καί αυτό αναγκαστικά, προβάλλοντας - άν δέν μάς παίρνει εξωτερικά - εσωτερκά ένα σωρό δικαιολογίες...
Ψυχολογικά δέν αντέχουμε στήν ιδέα ότι εμαστε αδύναμοι, ατελείς. Χρειάζεται πολύ θάρρος, εξαιρετική γενναιότητα προκειμένου νά ξεπεράσουμε τήν ασθένεια τής αυτοδικαίωσης καί νά δεχθούμε τήν πραγματικότητα τού εαυτού μας. Φυσικά όχι γιά νά απελπισθούμε, αλλά γιά νά ζητήσουμε βοήθεια καί μέ τή Χάρι Του νά πορευθούμε. Τό μυστικό τής επιτυχίας είναι νά φθάσουμε στήν πλήρη συναίσθηση τού υπερήφανου φρονήματός μας, τής προσωπικής σκληρότητάς μας, τής μεγάλης αδυναμίας μας. Γιατί άν δέν τά καταλάβουμε αυτά καλά, πώς θά πιστέψουμε στήν πραγματική αδυναμία μας καί στήν ανάγκη γιά υπέρβασή της; Μέ ποιά επίγνωση θά ζητήσουμε τή βοήθειά Του νά γίνουμε καλύτεροι; Πώς θά πάρουμε ελεύθερα, από μόνοι μας, τό δρόμο τής επιστροφής κοντά Του, ώστε νά επαναδιορθωθεί η αυτοκατεστραμμένη ανθρώπινη εικόνα μας;
Αλήθεια πώς αλλοιώς θά συνειδητοποιηθεί καί θά αποκαλυφθεί τό μυστήριο τής ύπαρξής μας, η αυτοδιαχείρηση τής ελευθερίας μας, η αιώνια προοπτική μας πού αρχίζει νά ωριμάζει από τή γέννησή μας; Όλα λοιπόν έχουν τή θέση τους καί τή σχέση τους στή ζωή μας, αρκεί νά γνωρίσουμε καλά, καί πάντα μέ τήν εν Χριστώ ελευθερία, τόν εαυτό μας. Βέβαια, λίγο δύσκολο νά καταλάβουμε τήν εκούσια αρρώστεια τής ανθρώπινης φύσης μας καί ότι είναι αναγκαίες οι ταπεινώσεις... σως καί νά φαίνεται ως θεραπεία σκληρό... όμως τελικά είναι πολύ απλό καί λυτρωτικά ευχάριστο, γιατί αυτός είναι o μοναδικός δρόμος συνάντησης, μέ τήν Αλήθεια καί τήν Αγάπη στή ζωή μας, πού είναι o Χριστός.
ΑΜΦΙΑΝΟΣ
Περιοδικόν Όσιος Νίκων Ο "Μετανοείτε"