Οι Άγιοι Σαράντα Μάρτυρες - 40 Στρατιώτες (9 Μαρτίου)

[eleimon]

Bρισκόμαστε στις αρχές του 4ου μ.X. αιώνα, στην καρδιά ενός ιδιαίτερα βαρύ χειμώνα. O Aυτοκράτορας της Δύσης, Λικίνιος (303-324 μ.X), καταδιώκει με το στρατό του τους χριστιανούς της Aρμενίας. Mια από τις λεγεώνες του, η λεγόμενη Tονάντε, έχει στρατοπεδεύσει στην πόλη Σεβάστεια. Σαράντα όμως στρατιώτες της λεγεώνας, δηλώνουν δημόσια ότι είναι Xριστιανοί. Aμέσως ξεχωρίζονται από τους άλλους, συλλαμβάνονται και καταδικάζονται να περάσουν μια ολόκληρη νύχτα γυμνοί πάνω σ' ένα παγωμένο βάλτο.

Στην όχθη του βάλτου έχει ετοιμαστεί ένα οίκημα, με μια μεγάλη φωτιά να καίει και με απλωμένα φαγητά πάνω σ' ένα μεγάλο τραπέζι. Όλα αυτά είχαν ετοιμαστεί για όποιον αρνιόταν την πίστη του στο ζωντανό και αναστημένο Iησού Xριστό.

Γύρω από τη φωτιά, βρισκόταν ο εκατόνταρχος Σεπρώνιος και μερικοί λεγεωνάριοι, για να υποδεχτούν όποιους από τους σαράντα χριστιανούς αρνούνταν την πίστη τους. Όποιος έφευγε από τα παγωμένα νερά του βάλτου, θα έφευγε και από τον Xριστό.

H νύχτα πλησίασε και ο παγωμένος βοριάς του Kαυκάσου ανάγκαζε τους πολίτες της Σεβάστειας να κλείσουν τις πόρτες και τα παράθυρα των σπιτιών τους. Oι σαράντα χριστιανοί στέκονταν γυμνοί στον παγωμένο βάλτο και προσεύχονταν στο Θεό:

"Kύριε, σαράντα στρατιώτες, τη νύχτα ετούτη, αγωνίζονται για Σένα. Δώσε, Kύριε και οι σαράντα να πάρουν το στεφάνι της νίκης!"

Tην ώρα εκείνη, τη δύσκολη, θα' πρεπε να' ρθαν στο νου τους τα λόγια του Kυρίου τους Iησού και οι αιώνιες υποσχέσεις του:

"Nα θυμάστε τα λόγια που σας είπα .... εάν εμένα καταδίωξαν και σας θα καταδιώξουν". (Iωάννης 15:20)

"Θα σας παραδώσουν σε βασανιστήρια και θα σας σκοτώσουν και θα είστε μισητοί από όλα τα έθνη, εξαιτίας του ονόματός μου .... Eκείνος όμως που θα υπομείνει μέχρι το τέλος, αυτός θα σωθεί". (Mατθαίος 24:9,13)

"Kράτα αυτό που έχεις". (Aποκάλυψη 3:11)

"Mη φοβάσαι ....Γίνου πιστός μέχρι θανάτου και θα σου δώσω το στεφάνι της ζωής". (Aποκάλυψη 2:10)

Kι ενώ το μαρτύριο των σαράντα συνεχιζόταν, ένας από αυτούς, νικημένος από το μαρτύριο, εγκατέλειψε τον παγωμένο βάλτο και έτρεξε στο οίκημα με τη φωτιά.

H προσευχή, όμως, των σαράντα χριστιανών εισακούστηκε από τον Θεό. O εκατόνταρχος Σεπρώνιος, που ήταν εκεί με εντολή των ανωτέρων του, και καθόταν κοντά στη φωτιά, αγγίχτηκε από το Πνεύμα του Θεού, συγκινήθηκε από το θάρρος των τριάντα εννέα μαρτύρων και, αφού διακήρυξε δημόσια την πίστη του στον Iησού και προφανώς μετανόησε για το αμαρτωλό του παρελθόν, πήγε και πήρε τη θέση εκείνου του στρατιώτη, που αρνήθηκε την πίστη του.

Ως το πρωί, το κρύο είχε συμπληρώσει το έργο του. H προσευχή όμως των μαρτύρων είχε ακουστεί από το Θεό. Σαράντα στρατιώτες του Xριστού είχαν πάρει το στεφάνι της νίκης!



Διασκευή από το Hμερολόγιο
των Xριστιανών Aδελφών (φύλλο 8.3.91)

agtessarakonta.jpg

[Teri]

Μισοπεθαμένους τους έβγαλαν το πρωί από τη λίμνη και τους συνέτριψαν τα σκέλη. Κατά τους Παρισινούς Κώδικες 1575 και 1476 τα ονόματα τους ήταν: Κυρίων, Κάνδιδος (ή Κλαύδιος), Δόμνας, Ευτύχιος (ή Ευτυχής), Σεβηριανός, Κύριλλος, Θεόδουλος, Βιβιανός, Αγγίας, Ησύχιος, Ευνοϊκός, Μελίτων, Ηλιάδης (ή Ηλίας), Αλέξανδρος, Σακεδών (ή Σακερδών), Ουάλης, Πρίσκος, Χουδίων, Ηράκλειος, Εκδίκιος, (ή Ευδίκιος), Ιωάννης, Φιλοκτήμων, Φλάβιος, Ξάνθιος, (ή Ξανθιάς), Ουαλέριος, Νικόλαος, Αθανάσιος, Θεόφιλος, Λυσίμαχος, Γάϊος, Κλαύδιος, Σμάραγδος, Σισίνιος, Λεόντιος, Αέτιος, Ακάκιος, Δομετιανός (ή Δομέτιος), δυο Γοργόνιοι, Ιουλιανός, (ή Ελιανός ή Ηλιανός), και Αγλάϊος ο καπικλάριος.

[inaf]

Το θέμα για τον Ευγένιο Ροντιόνωφ και η όλη συζήτηση έφεραν στην μνήμη κάποιους άλλους στρατιώτες, αγίους και μάρτυρες. Τους Άγιους Σαράντα Μάρτυρες της Σεβάστειας. Διάβασα τέτοια εποχή πέρσι την ομιλία του Μ. Βασιλείου και είχα υπόψη μου να το αναρτήσω. Δεν το έκανα λόγω τεμπελιάς και τώρα που το θυμήθηκα ευκαιρία είναι.
Όταν το πρωτοδιάβασα εντύπωση μου έκανε, πέρα από την ουσία, η λεπτομερής περιγραφή του Μ. Βασιλείου για τα γεγονότα. Εκ των υστέρων είδα πως ο Μ. Βασίλειος γεννήθηκε το 329 ή 330 μ.Χ και τα γεγονότα έλαβαν χώρα μόλις το 320 μ.Χ. οπότε επρόκειτο για "ζωντανή" ιστορία για τους ανθρώπους εκείνων των ετών. Είχαν μάθει για το μαρτύριο λίγο αφού συνέβει, κάποιοι ίσως να ήταν παρόντες ή ακόμη και να ήξεραν προσωπικά εκείνα τα παληκάρια. Αληθινοί Χριστιανοί




Μ.ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
ΟΜΙΛΙΑ ΣΤΟΥΣ ΑΓΙΟΥΣ ΣΑΡΑΝΤΑ ΜΑΡΤΥΡΕΣ
ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ «Μ. ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ, ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΚΕΙΜΕΝΑ»
ΣΧΟΛΙΑ: ΣΤΥΛ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ, ΑΠΟΔΟΣΗ: ΒΑΣ. ΜΟΥΣΤΑΚΗΣ
ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗΣ ΔΙΑΚΟΝΙΑΣ

Το θαυμάσιο τούτο κείμενο δε ξέρουμε ποιό χρόνο γράφτηκε. Εκφωνήθηκε όμως στην μνήμη (9 Μαρτίου) των 40 Μαρτύρων, που το 320 θανατώθηκαν κατά το διωγμό του Λικινίου. Τους ιερούς αυτούς αθλητές, επειδή γενναία ομολόγησαν πίστη στον Χριστό, τους σύναξαν και τους έστησαν στην παγωμένη λίμνη στο κέντρο της Σεβάστειας. Ο Βασίλειος, χάρη στις άριστες ιατρικές του γνώσεις, περιγράφει με τρόπο εκπληκτικό τις διεργασίες που συντελούνται στον ανθρώπινο οργανισμό από το ψύχος και το πάγωμα και πως επέρχεται ο θάνατος. Πέραν όμως τούτου έχουμε στα μάτια μας ένα πολύ αρρενωπό κείμενο, έξοχα δομημένο, που δίνει ανάγλυφη τη θεολογία του μαρτυρίου, τη σημασία που αυτό έχει για τον ίδιο το μάρτυρα, για τους λοιπούς πιστούς και για την Εκκλησία γενικά.


1. Πως θα μπορούσε να υπάρξει κορεσμός από τη μνήμη των μαρτύρων σ’ όποιον τους αγαπά; Γιατί η τιμή στους γενναίους από τους συνδούλους τους αποδείχνει την καλή διάθεση προς τον κοινό Κύριο. Μια κι είναι φανερό πως όποιος παραδέχεται τους γενναίους άνδρες, δεν θα παραλείψει να τους μιμηθεί σε παρόμοιες καταστάσεις. Να μακαρίσεις ειλικρινά αυτόν που μαρτύρησε, για να γίνεις μάρτυρας κατά την προαίρεση, με αποτέλεσμα, χωρίς διωγμό, χωρίς φωτιά, χωρίς μαστίγωμα, ν’ αξιωθείς τις ίδιες μ’ εκείνους ανταμοιβές. Εμείς, τώρα, δεν πρόκειται να θαυμάσουμε ούτε έναν, ούτε δύο μονάχα, ούτε στους δέκα φθάνει ο αριθμός αυτών που μακαρίζονται. Αλλά σαράντα άνδρες, που σαν να είχαν μια ψυχή σε ξεχωριστά σώματα, σε μια σύμπνοια κι ομόνοια πίστης, μιαν εμφάνισαν και την καρτερία στα δεινά και την αντίσταση χάρη της αλήθειας. Όλοι όμοιοι ο καθένας στον άλλο, ίδιοι στη διάθεση κι ίδιοι στην άθληση. Γι’ αυτό και καταξιώθηκαν ισότιμα τα στεφάνια της δόξας. Ποιος λοιπόν λόγος θα απόδινε την αξία τους; Ούτε σαράντα γλώσσες δεν θ’ αρκούσαν ν’ ανυμνήσουν την αρετή τόσο μεγάλων ανδρών. Ενώ, ακόμα κι αν ένας ήταν ο θαυμαζόμενος, θα αρκούσε βέβαια να συντρίψει τη δύναμη των λόγων μας, πιο πολύ δε πλήθος τόσο, στρατιωτική φάλαγγα, παράταξη δυσκολοκαταγώνιστη, το ίδιο και σε πολέμους ανίκητη και σ’ επαίνους απρόσιτη.

[efthumhs]

Ευχαριστούμε Σωτήρη για το απόσπασμα του Μεγαλου Βασιλείου που μας παρέθεσες..Όσο για το

Διάβασα τέτοια εποχή πέρσι την ομιλία του Μ. Βασιλείου και είχα υπόψη μου να το αναρτήσω. Δεν το έκανα λόγω τεμπελιάς και τώρα που το θυμήθηκα ευκαιρία είναι.

νομίζω πως ο Θεός είχε το σκοπό του και ήρθε η συγκυρία και το δημοσίευσες τώρα που αναφάνηκε παρόμοιο θέμα. Άρα δεν είναι τεμπελιά όπως είπες αλλά ευδοκία Θεού (ή αν προτιμάς "ευλογημένη" τεμπελιά...)

[inaf]

Αδελφέ Ευθύμη σε βρίσκω επιεική με τους άλλους και αυστηρό, από ότι θυμάμαι, με τον εαυτό σου... τι το περάσαμε εδώ, Χριστιανικό φόρουμ;

[inaf]

2. Εμπρός λοιπόν, ας τους φέρουμε στη μέση, θυμίζοντας την ιστορία τους. Κι έτσι θα ωφεληθούν όλοι οι παρόντες, ατενίζοντας, σαν σε ζωγραφιά, τα λαμπρά κατορθώματα αυτών των ανδρών. Έτσι προβάλλουν και τα πολεμικά ανδραγαθήματα πολλές φορές οι ρήτορες και οι ζωγράφοι. Οι πρώτοι, με τον στολισμένο απ’ αυτά λόγο τους. Οι άλλοι αποδίνοντάς τα με τις ζωγραφιές τους. Με αποτέλεσμα, να κεντρίζουν προς την ανδρεία πολλούς και οι μεν και οι δε. Γιατί το ίδιο θέμα η προφορική ιστορία παριστάνει στην ακοή κι η ζωγραφική σιωπώντας εμφανίζει με την απεικόνιση. Έτσι λοιπόν κι εμείς ας ανακαλέσουμε στη μνήμη σας την αρετή αυτών των ανδρών. Και σαν να θέτουμε μπροστά στα μάτια σας τα κατορθώματα τους, ας κινήσουμε σε μίμησή τους όσους είναι γενναιότεροι κι έχουν ψυχική διάθεση πλησιέστερη στην ψυχική διάθεση εκείνων. Γιατί αυτό είναι το καλύτερο εγκώμιο των μαρτύρων, το να ωθεί και να προτρέπει κανείς προς την αρετή το εκκλησίασμα. Άλλωστε, οι λόγοι που έχουν θέμα τους τους αγίους, δεν καταδέχονται να υπηρετούν στους κανόνες των κοσμικών εγκωμίων. Γιατί οι ρήτορες που επαινούν, αντλούν τα υμνητικά τους λόγια από κοσμικές αιτίες. Αλλά για όσους ο κόσμος έχει σταυρωθεί, αυτοί πως είναι μπορετό ν’ αντλήσουν από τον κόσμο κάτι που θα τους δόξαζε; Δεν ήταν μια η πατρίδα στους αγίους. Ο ένας καταγόταν από εδώ, ο άλλος από εκεί. Τι λοιπόν; Θα πούμε ότι δεν είχαν πόλεις ή ότι ήταν πολίτες της οικουμένης; Όταν γίνεται κάποιος έρανος, ότι συνεισφέρει ο καθένας, καταντά κοινό κτήμα όλων όσοι πρόσφεραν στον έρανο. Έτσι και με τους μακαρίους αυτούς. Η πατρίδα του καθενός είναι κοινή για όλους κι όλοι μοιράζονται ο ένας με τον άλλο τις ιδιαίτερες πατρίδες τους, απ’ όπου κι αν κατάγονται. Αλλά γιατί να κοιτάζουμε να βρούμε τις γενέτειρες που είναι στο χώμα, ενώ θα έπρεπε να σκεφθούμε ποια είναι η τωρινή τους πόλη; Πόλη λοιπόν των μαρτύρων είναι η πόλη του Θεού, που τεχνίτης και δημιουργός είναι ο Θεός, η άνω Ιερουσαλήμ, η ελεύθερη, η μητέρα του Παύλου και των ομοίων του. Κι ως προς το γένος, από ανθρώπινη μεν πλευρά, το ένα διαφέρει από το άλλο, ενώ από πνευματική πλευρά είναι ένα για όλους. Γιατί κοινό πατέρα έχουν το Θεό κι είναι όλοι αδελφοί, όχι επειδή γεννήθηκαν από έναν άνδρα και μια γυναίκα, αλλά γιατί συνδέθηκαν αρμονικά ο ένας με τον άλλο μέσα στην ομόνοια που χαρίζει η αγάπη, αφού τους ανέδειξε τέκνα Θεού το Πνεύμα. Σύνολο έτοιμο, μεγάλη συνδρομή όσων ανέκαθεν δοξάζουν τον Κύριο, χωρίς να έχουν συναθροισθεί ένας-ένας, αλλά αφού όλοι μαζί μετατέθηκαν. Και πως μετατέθηκαν; Αυτοί, με το εντυπωσιακό σωματικό τους ανάστημα και με τα χρυσά τους νιάτα και με την δύναμη τους αφού διακρίθηκαν ανάμεσα σε όλους τους συνομηλίκους τους, κατατάχθηκαν στον στρατό. Και χάρη στην πολεμική τους εμπειρία και την ανδρεία της ψυχή τους, τους τιμούσαν ήδη πρώτους – πρώτους οι βασιλιάδες κι είχαν βγάλει όνομα για την αρετή τους ανάμεσα σε όλους τους ανθρώπους.

[inaf]

3. Κι όταν εκδόθηκε και κυκλοφόρησε εκείνο το άθεο κι ασεβές διάταγμα, να μην ομολογεί κανείς το Χριστό, αλλιώς θα έπεφτε σε κίνδυνο, σαν επισειόταν κάθε λογής τιμωρία και πολύς και θηριώδης ο θυμός από τους κριτές της αδικίας είχε κινηθεί κατά των πιστών χριστιανών, σαν μηχανορραφίες και σκευωρίες πλέκονταν εναντίον τους κι ο νους κατέβαζε διάφορα είδη βασάνων, σαν οι βασανιστές δεν αποφεύγονταν, η φωτιά ήταν έτοιμη, το ξίφος είχε συρθεί πάνω στο ακόνι κι ο σταυρός είχε μπηχθεί στο χώμα, όταν ακόμα οι λάκκοι είχαν ανοιχθεί, ο τροχός ήταν στημένος και τα μαστίγια ήταν εκεί, όταν όλοι τρέπονταν σε φυγή, άλλοι λύγιζαν κι άλλοι κλονίζονταν, όταν μερικοί πριν πάθουν τίποτα τα έχαναν μπροστά σε μόνη την απειλή, άλλων δε φθάνοντας κοντά στα δεινά σάλεψε ο νους, όταν άλλοι αφού κατέβηκαν στους αγώνες κατόπιν δεν μπόρεσαν να αντέξουν στην επίπονη προσπάθεια ως το τέλος και τα παράτησαν όλα κάπου στη μέση της άθλησης και, σαν αυτούς που τους λαχαίνει φοβερή τρικυμία στο πέλαγος, βούλιαξαν μαζί με το φορτίο της υπομονής που είχαν ως εκείνη την στιγμή, τότε λοιπόν αυτοί οι ανίκητοι και γενναίοι στρατιώτες του Χριστού πρόβαλαν στη μέση, ενώ ο άρχοντας έδειχνε το βασιλικό διάταγμα κι απαιτούσε υπακοή. Μ’ ελεύθερη φωνή, με θάρρος πολύ κι ανδρεία, δεν ζάρωσαν από το φόβο μπροστά σε ότι έβλεπαν, ούτε τρόμαξαν από τις απειλές, αλλά φώναξαν για να το ακούσουν όλοι πως είναι χριστιανοί. Ω μακάριες γλώσσες απ’ όπου ανάβρυσε εκείνη η ιερή ομολογία, που ο αέρας σαν τη δέχθηκε άγιασε, οι δε άγγελοι ακούοντας τη την επικρότησαν, ο διάβολος με τους δαίμονες τραυματίσθηκαν απ’ αυτή, ο δε Κύριος στους ουρανούς την έγραψε για να μη χαθεί!

[inaf]

4. Είπαν λοιπόν ο καθένας, προχωρώντας στη μέση: Είμαι χριστιανός. Και συνέβη ότι κάνουν οι αθλητές στα στάδια, όπου πηγαίνουν να λάβουν μέρος στα αγωνίσματα λέγοντας συνάμα τα ονόματά τους και στον τόπο του αγωνίσματος καταλήγοντας. Έτσι και αυτοί τότε. Αφού πέταξαν σαν άχρηστα τα ονόματα που είχαν αφ’ ότου γεννήθηκαν, έλεγαν σαν όνομά του ο καθένας τη λέξη που παράγεται από το όνομα του κοινού Σωτήρα. Κι αυτό το έκανα όλοι, ο ένας πίσω από τον άλλο. Έτσι, όλοι παρουσιάσθηκαν μ’ ένα όνομα. Γιατί πλέον δεν ήταν ο άλφα ή ο βήτα, άλλα όλοι φώναξαν σαν όνομά τους τη λέξη χριστιανός.

Τι έκανε λοιπόν τότε ο άρχοντας; Ήταν άνθρωπος φοβερός και πολύτροπος, τόσο για να τους παρασύρει με καλοπιάσματα, όσο και για να τους μεταπείσει με απειλές. Αρχικά μεν τους έπαιρνε με το καλό, αποσκοπώντας να τους παραλύσει τη δύναμη της ευσέβειας. Μην προδώσετε τα νιάτα σας, τους έλεγε, μήτε με πρόωρο θάνατο ν’ αφήσετε αυτή τη γλυκιά ζωή. Γιατί δεν είναι σωστό, οι συνηθισμένοι σε πολεμικές αριστείες να πεθαίνουν με το θάνατο των κακοποιών. Ακόμα, τους υποσχόταν και χρήματα. Κι άλλα τους πρόσφερε, όπως βασιλικές τιμές κι απονομές αξιωμάτων και με χίλιες δυό επινοήσεις προσπαθούσε να τους εξουδετερώσει. Και καθώς δεν νικήθηκαν σ’ αυτή την απόπειρα, χρησιμοποίησε το άλλο είδος της παραπλάνησης. Τους απειλούσε με πλήγματα και θανάτους και βασανιστήρια αθεράπευτα. Κι αυτά μεν έκανε εκείνος.

Των δε μαρτύρων ποια στάθηκε η συμπεριφορά; Τι, λέει, μας δελεάζεις, εχθρέ του Θεού, να φύγουμε από το Θεό το ζώντα και να είμαστε δούλοι σε καταστροφικούς δαίμονες, προσφέροντας μας τα αγαθά σου; Δίνεις πολλά, γιατί πολλά πασχίζεις να μας αφαιρέσεις; Μισώ τη δωρεά που προξενεί ζημιά. Δεν δέχομαι την τιμή που γεννά ατίμωση. Προσφέρεις χρήματα που απομένουν εδώ στη γη, δόξα που σαν άνθος μαραίνεται. Με κάνεις γνώριμο στο βασιλιά, αλλά με αποξενώνεις από τον αληθινό βασιλιά. Γιατί, με φειδώ, λιγοστά από τα αγαθά του κόσμου προσφέρεις; Εμείς όλο τον κόσμο έχουμε καταφρονήσει. Απέναντι σ’ αυτά που ποθούμε κι ελπίζουμε, δεν έχουν αξία τα ορατά πράγματα. Βλέπεις αυτόν τον ουρανό πόσο ωραίος είναι στην όψη και τι απέραντος; Και τη γη, πόσο μεγάλη και τι θαυμαστά είναι όσα υπάρχουν σ’ αυτή; Τίποτα από αυτά δεν είναι ίσο με τη μακαριότητα των δικαίων. Γιατί αυτά φεύγουν και χάνονται, ενώ τα δικά μας μένουν. Μια χάρη ποθώ, το στεφάνι της δικαιοσύνης. Μια δόξα λογαριάζω με δέος, αυτή που υπάρχει στη βασιλεία των ουρανών. Επιζητώ τιμή, αλλά την άνω και φοβάμαι την τιμωρία που είναι στη γέεννα. Εκείνη η φωτιά είναι για μένα φοβερή, ενώ αυτή που σεις με απειλείτε, είναι ομόδουλη. Γνωρίζει να σέβεται αυτούς που καταφρονούν τα είδωλα. Σαν βέλη νηπίων λογαριάζω τα πλήγματά σας. Γιατί το σώμα πλήτεις που, αν μεν αντέξει περισσότερο, λαμπρότερα στεφανώνεται. Αν δε πιο γρήγορα υποκύψει, φεύγει απαλλαγμένο από δικαστές τόσο βάναυσους που, ενώ σας ανατέθηκε να υπηρετείτε τα σώματα, επιδιώκετε να εξουσιάζετε και τις ψυχές. Σας πειράζει λοιπόν πολύ το ότι δεν σας τιμάμε περισσότερο από το Θεό και το θαρρείτε άκρα προσβολή για το πρόσωπό σας. Και έτσι μας απειλείτε μ’ αυτές τις φοβερές τιμωρίες, καταλογίζοντας μας σαν ενοχή την ευσέβεια. Αλλά δεν θα έχετε να κάνετε με δειλούς, ούτε με ανθρώπους που αγαπούν τη ζωή τους, ούτε με ανθρώπους που εύκολα τρομάζουν και τα χάνουν. Εδώ πρόκειται για την αγάπη προς το Θεό. Λοιπόν, εμείς είμαστε έτοιμοι και στον τροχό να μας βάλετε και να μας στρεβλώσετε τα μέλη και να μας κάνετε παρανάλωμα τα της φωτιάς και γενικά κάθε είδος βασανιστήρια ν’ αντιμετωπίσουμε.

[inaf]

5. Κι αφού τους άκουσε εκείνος ο αλαζόνας και βάρβαρος, δεν βάσταξε το θάρρος των λόγων τους. Άναψε στο έπακρο από θυμό. Και συλλογιζόταν ποιο σατανικό τρόπο να βρει, ώστε να τους κάνει το θάνατο κι αργό και πικρό μαζί. Βρήκε λοιπόν κάτι πρωτότυπο και κοιτάχτε τι φοβερό. Έλαβε υπ’ όψη τη φύση της χώρας, ότι ήταν παγερή. Και την εποχή του χρόνου, ότι ήταν χειμώνας. Παραφύλαξε τη νύχτα, όπου προ παντός το κακό γίνεται πιο αβάσταχτο, αφού άλλωστε έπνεε τότε βοριάς. Πρόσταξε λοιπόν να τους γυμνώσουν όλους στο ύπαιθρο, καταμεσίς της πόλης και να τους αφήσουν να πεθάνουν παγώνοντας.

Και γνωρίζεται βέβαια όλοι όσοι έχετε πείρα του χειμώνα, πόσο ανυπόφορο είναι αυτό το είδος βασάνου. Και ούτε είναι μπορετό να το παραστήσει κανείς σε άλλους, εξόν απ’ αυτούς που έχουν υπ’ όψη σχετικά παραδείγματα από την ίδια του την πείρα. Το σώμα λοιπόν που βρέθηκε μέσα στο μεγάλο ψύχος, πρώτα ολάκερο γίνεται πελιδνό, καθώς πήζει το αίμα. Έπειτα κλονίζεται κι αναταράζεται, τα δόντια χτυπούν δυνατά, οι ίνες σπάζουν και χάνεται ο έλεγχος όλων των κινήσεων. Κι ένας κοφτερός πόνος, που δεν περιγράφεται και που φτάνει μέχρι το μεδούλι των οστών, κάνει όσους παγώνουν να αισθάνονται απεριόριστη δυσφορία. Ύστερα το σώμα ακρωτηριάζεται , σαν να καίει κα να αποκόβει τα άκρα η φωτιά. Γιατί η ζέστη διώχνεται από τα πέρατα του σώματος και φεύγει όλη μαζί στο βάθος και έτσι αφήνει νεκρά τα μέρη απ’ όπου απομακρύνεται, τα δε άλλα, όπου συμμαζεύεται, τα κάνει να πονούν κι ο θάνατος, με το πάγωμα, επέρχεται λίγο- λίγο.

Τότε λοιπόν στο ύπαιθρο να περάσουν τη νύχτα καταδικάσθηκαν, όταν η μεν λίμνη που γύρω της είναι η πόλη χτισμένη κι όπου οι άγιοι έκαναν αυτά τα κατορθώματα, έμοιαζε με γήπεδο ιπποδρομιών, έχοντας μεταμορφωθεί από τον πάγο. Το ψύχος την είχε κάνει σαν στερεό έδαφος κι οι περίοικοι μπορούσαν να περπατούν στην επιφάνειάς της, χωρίς φόβο να βουλιάξουν. Τα δε ποτάμια που έρρεαν αέναα, αφού δέθηκαν από το πάγωμα, σταμάτησαν το ρου τους. Κι η ρευστή φύση του νερού άλλαξε κι έγινε σκληρή σαν πέτρα. Του δε βοριά οι ψυχρότατες πνοές κάθε έμψυχο το ωθούσαν στο θάνατο.

[ψυχουλα]

Μισοπεθαμένους τους έβγαλαν το πρωί από τη λίμνη και τους συνέτριψαν τα σκέλη. Κατά τους Παρισινούς Κώδικες 1575 και 1476 τα ονόματα τους ήταν: Κυρίων, Κάνδιδος (ή Κλαύδιος), Δόμνας, Ευτύχιος (ή Ευτυχής), Σεβηριανός, Κύριλλος, Θεόδουλος, Βιβιανός, Αγγίας, Ησύχιος, Ευνοϊκός, Μελίτων, Ηλιάδης (ή Ηλίας), Αλέξανδρος, Σακεδών (ή Σακερδών), Ουάλης, Πρίσκος, Χουδίων, Ηράκλειος, Εκδίκιος, (ή Ευδίκιος), Ιωάννης, Φιλοκτήμων, Φλάβιος, Ξάνθιος, (ή Ξανθιάς), Ουαλέριος, Νικόλαος, Αθανάσιος, Θεόφιλος, Λυσίμαχος, Γάϊος, Κλαύδιος, Σμάραγδος, Σισίνιος, Λεόντιος, Αέτιος, Ακάκιος, Δομετιανός (ή Δομέτιος), δυο Γοργόνιοι, Ιουλιανός, (ή Ελιανός ή Ηλιανός), και Αγλάϊος ο καπικλάριος.

δεν είναι 40 και λείπει και ο εκατόνταρχος Σεπρώνιος.