Ψυχοφελή μηνύματα...

[toula]

Ένα αλλιώτικο τριήμερο

Στο Άγιο Όρος το τριήμερο έχει άλλες διαστάσεις και άλλες έννοιες. Εκεί δεν έχει γλέντια κοσμικά και πέταμα χαρταετού αλλά έχει γλέντια πνευματικά και πέταμα εγκάρδιας προσευχής προς τα ουράνια.

Του Σπύρου Συμεών
Εμείς εδώ «στον έξω κόσμο» έχουμε συνηθίσει με το να αναφερόμαστε στο τριήμερο της Καθαράς Δευτέρας να εννοούμε το Σαββατοκύριακο που προηγείτο καθώς και την Καθαρά Δευτέρα μιας και αποτελεί τριήμερο αργίας για τους περισσότερους δημοσίους υπαλλήλους και όχι μόνο.
Αναφερόμαστε στα «γλέντια» που ξεκινούν από το βράδυ του Σαββάτου κορυφώνονται το επόμενο αυτό της Κυριακής με καρναβαλικές «παρελάσεις» και ολοκληρώνονται με την πλέον ημέρα αργίας, για το κράτος, με τα καθιερωμένα κούλουμα και το πέταμα του χαρταετού.
Στο Άγιο Όρος όμως το τριήμερο έχει άλλες διαστάσεις και άλλες έννοιες.
Δεν ξεκινά το Σάββατο πριν την Καθαρά Δευτέρα όπως εδώ σε εμάς, αλλά ξεκινά ανήμερα της Καθαράς Δευτέρας με την έναρξη της Μ. Τεσσαρακοστής, κρατά και εκεί τρεις ημέρες δηλαδή μέχρι την Τετάρτη το μεσημέρι περίπου (ανάλογα το τυπικό).
Εκεί δεν έχει γλέντια κοσμικά και πέταμα χαρταετού αλλά έχει γλέντια πνευματικά και πέταμα εγκάρδιας προσευχής προς τα ουράνια.
Όλοι οι πατέρες στις μονές και στα καλύβια το βράδυ της Κυριακής μετά τον εσπερινό της συγχωρέσεως και το απόδειπνο κλείνονται στα κελιά τους βγαίνουν μόνο για τα απολύτως αναγκαία.

Τράπεζα για φαγητό δεν στρώνεται αυτές τις τρεις μέρες παρά μόνο για τους επισκέπτες λίγο τσάι και λίγα παξιμάδια.
Για τρείς μέρες βγαίνουν από το κελί τους μόνο για να πάνε στην εκκλησία για τις ακολουθίες. Για τρεις μέρες δεν τρώνε παρά μόνο όσοι για λόγους υγείας επιβάλλεται.
Για τρείς μέρες κάποιοι από αυτούς δεν πίνουν ούτε νερό (μπορεί να ακούγεται υπερβολικό μα είναι όντως αληθινό και πολύ από εμάς το έχουμε ζήσει σε τυχόν επισκέψεις μας τέτοιες μέρες).
Για τρείς μέρες σιωπούν είναι ακόμη πιο «μαζεμένοι» από ότι συνήθως. Για τρείς μέρες μένουν κατά το ανθρωπίνως δυνατόν άγρυπνοι.
Για αυτές τις τρείς μέρες κάνουν αδιάλειπτη προσευχή, άλλοι όρθιοι, άλλοι γονατιστοί, άλλοι με μετάνοιες ακόμη κι αυτοί οι ανήμποροι που στα κρεβάτια τους ανίκανοι να σηκωθούν είναι, βρίσκονται με ένα κομποσκοίνι στα χέρια τους και ψελλίζουν. Ψελλίζουν την ευχή. Μια ευχή που περιλαμβάνει άπαντι των κόσμω.
Μια ευχή που ξεκινά από τα φθαρτά τους χείλη και φτάνει εκεί ψηλά στα ουράνια και παντοτινά!!!
Κύριε Ιησού Χριστέ ελέησόν με τον αμαρτωλό.
Υπεραγία Θεοτόκε πρέσβευε υπέρ ημών.
Και έρχεται το πρωί της Τετάρτης, τότε όλοι βγαίνουν από τα κελιά τους και κατευθύνονται προς τις εκκλησιές.
Τελούν για μία ακόμη φορά τις ακολουθίες και μετέπειτα την Θεία Λειτουργία.
Μετά από αυτό λύεται η σιωπή τους σπάνε τα «δεσμά» ξαναγίνονται άνθρωποι και μπαίνουν στο πρόγραμμα τους αυτό που η καρδιά τους, τους το επιβάλει για την Μεγάλη Τεσσαρακοστή, οδεύουν προς την τράπεζα όπου λιτά τρώνε αλάδωτο.
Για τρεις μέρες ξεπερνούν τον εαυτό τους και γίνονται σκεύη που εκπέμπουν θερμή και αδιάλειπτη προσευχή, όχι πως τις άλλες ημέρες του χρόνου δεν θερμαίνουν την πλάση με την προσευχή τους αλλά αυτές τις τρεις μέρες ξεχωρίζουν, σπάνε τα ανθρώπινα δεσμά και κυριαρχούν στις ανθρώπινες ανάγκες ακόμη και σε αυτές που αποτελούν άκρως βιώσιμες για τον άνθρωπο αυτές της βρώσις και της πόσης.
Δεν τρέφονται με υλική τροφή αλλά με προσευχή και έτσι τρέφουν κι ολόκληρη την πλάση με το έλεος Του, ευχόμενοι πως έστω σε αυτήν την περίοδο του έτους η ανθρώπινη ψυχή θα βρει το Φώς το Αληθινόν και καταπολεμώντας τα πάθη που μας καταστούν δούλους τους θα Αναστηθούμε και θα πορευτούμε εν οδό ειρήνης, φωτός και αληθείας για το υπόλοιπο της ζωής μας.

romfea

[toula]

Το πιο σημαντικό πράγμα είναι να κρατήσετε την καρδιά σας από δυσαρέσκεια και, ιδιαίτερα, συναισθήματα εκδίκησης.
Προσευχήσου για όσους σε ενοχλούσαν, μην πεις τίποτα κακό γι 'αυτούς αλλά ταυτόχρονα, να θυμάστε ότι η σωτηρία και η αυτογνωσία είναι αδύνατη χωρίς θλίψεις.
Θα δώσω για παράδειγμα δύο κουδούνια από σίδερο και ασήμι. Μοιάζουν? αλλά αν τα χτυπήσετε, ο ήχος θα είναι διαφορετικός: για το σίδερο είναι σκληρός και θαμπός, για το ασήμι είναι καθαρός και μελωδικός. Και η θλίψη είναι ένα χτύπημα στην καρδιά μας που αποκαλύπτει αυτό που έχει συσσωρευτεί μέσα σε αυτό.

Αρχιμανδρίτης Ραφαήλ (Καρελίν)
apantaortodoxias

[toula]

Πως να διέλθουμε τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή (αγίου Σωφρονίου Σαχάρωφ)

Σήμερα καί χθες πονά ή καρδιά μου, καί πονά μέ παράδοξο τρόπο… Καί έγώ παρεκάλεσα τον Θεό: «Όχι τώρα. Δώσε μου νά τελειώσω τό έργο τής ζωής μου». Καί ιδού. Όδεύοντας προς τό τέλος τού έργου τής ζωής μου θά αρχίσω νά συνομιλώ μαζί σας γιά τό πώς πρέπει νά περάσουμε τήν περίοδο τών Νηστειών.

Σάς μίλησα ήδη γιά τή μέθοδό μου, τήν όποια σάς συστήνω νά άφομοιώσετε. Ή μέθοδος αύτή είναι ή άκόλουθη: νά δούμε τον τελικό μας σκοπό καί νά βαδίσουμε προς αύτόν άρχίζοντας άπό τό άλφάβητο. Όσον άφορά τή Μεγάλη Τεσσαρακοστή, πρέπει νά θέσουμε στον έαυτό μας τήν ίδια άκριβώς άρχή, άλλά σε μικρότερες διαστάσεις. Πρέπει νά έννοήσουμε οτι μάς προτείνονται πενήντα ήμέρες νηστείας ώς προετοιμασία γιά τήν ύποδοχή τής έκ νεκρών άναστάσεως. Και έμεΐς θά οικοδομήσουμε έτσι τή θεωρία μας: Τώρα άρχίζει ό πνευματικός μας άγώνας. Ή έμπνευσή μας πολλαπλασιάζεται με τή σκέψη οτι έκατομμύρια χριστιανοί θά τηρήσουν τή Νηστεία αύτή. Ή οδός προς τήν άνάσταση, άκόμη και γιά τον ιδιο τον σαρκωθέντα Θεό, πέρασε άπό παθήματα. Τό μυστήριο τών παθημάτων θά τό κατανοήσουμε μόνο άργότερα. Κατ’ άρχάς τό δεχόμαστε ώς όρο γιά τήν έν Θεώ άνάπτυξή μας, ώς όρο γιά τήν προκοπή μας στή πρόσληψη του λόγου τού Θεού και τήν άφομοίωση τών οδών Του στήν πρακτική ζωή.

Συνεπώς, ας συνθέσουμε γιά τον έαυτό μας μιά τέτοια εικόνα τής Μεγάλης Τεσσαρακοστής και θά δούμε πώς ένας άνθρωπος έπάνω στή γη άποφάσισε μόνος Του νά άνεβεί στον Γολγοθά καί νά διαρρήξει τον σιδερένιο κλοιό τής κατάρας, έξαιτίας τής άμαρτίας του Άδάμ. Αποφάσισε νά ύπομείνει τά πάντα μέ τρόπο θετικό, πού κανένας έπάνω στή γη δέν κατανοούσε, καί κανένας στήν πραγματικότητα δεν άποδεχόταν. Καί οταν ολοκλήρωσε τό «έργο» αύτό, είπε:
«Θαρσειτε, έγώ νενίκηκα τον κόσμον».

«Δι’ ένός άνθρώπου ή άμαρτία είσήλθεν εις τον κόσμον», λέει ό άπόστολος Παύλος, καί άπό έναν Άνθρωπο έρχεται ή σωτηρία. Άν μπροστά μας ύψώνεται τέτοιος σκοπός, θά δεχθούμε τή Μεγάλη Τεσσαρακοστή ώς άγια περίοδο στή ζωή όλου του χρόνου. Καί οταν μέ χαρά καταβάλλουμε σωματικό άγώνα έγκρατείας άπό τροφές, αύτό δέν μάς φθείρει, άλλά μάς βοηθά σέ ολα τά έπίπεδα καί στο πνευματικό καί στο φυσικό. 

Αλήθεια, μπορώ νά πώ οτι τώρα, στα χρόνια τών γηρατειών μου, μοΰ άφαιρέθηκε ή άπόλαυση τής Μεγάλης Τεσσαρακοστής. Στο Άγιον Όρος, οταν ζοϋσα στο μοναστήρι, πού ήταν τό πιο φτωχό καί τό πιο αύστηρό άπό άπόψεως νηστείας, άντεχα τις νηστείες μέ χαρά καί ευκολία. Τώρα δέν μπορώ νά τό κάνω αυτό. Στερήθηκα τήν ευλογία καί τήν ευτυχία αύτοΰ τού πράγματος.

Σέ ένα μεγαλοφυές σύστημα καθορισμένου κύκλου άκολουθιών, ή νηστεία αύτή κατέχει ιδιαίτερη θέση. Οί δέ άκολουθίες τής Μ. Τεσσαρακοστής, στις όποιες ένα σημαντικό μέρος κατέχουν τά κείμενα άπό τήν Παλιά Διαθήκη, άποτελοϋν διδασκαλία πού συχνά έκφράζεται μέ άπίστευτα ύψηλό ποιητικό χάρισμα.

Θά φέρω ώς παράδειγμα τούς ειρμούς τού Μεγάλου Κανόνα πού θά ψάλουμε: «Βοηθός καί σκεπαστής έγένετό μοι εις σωτηρίαν, ούτός μου Θεός καί δοξάσω Αύτόν, Θεός τού Πατρός μου καί ύψώσω Αύτόν, ένδόξως γάρ δεδόξασται». Είναι λόγια πού έμπνέουν καί περιέχουν μέσα τους μεγάλο νόημα, έκεινο δηλαδή πού ονομάζουμε Παράδοση.

Ή ζωντανή Παράδοση έκφράζεται πρωτίστως στο πνεύμα τής ζωής. Ή δογματική διδασκαλία «άκολουθεί» άργότερα. Στήν άρχή ή καρδιά άγαπά τον Κύριο καί Τον άκολουθεί, «οπου αν ύπάγη». Υστερα όμως προστίθεται βαθμηδόν άσύγκριτη άπόλαυση, καθώς φανερώνονται οί οδοί τής σωτηρίας τού κόσμου αύτού. Συνεπώς, σάς τό επαναλαμβάνω, γιά νά ριζώσει στήν καρδιά καί στον νού σας: ή οδός αύτή είναι ή οδός τής σωτηρίας.

Καί μολονότι είναι έτσι, στήν έποχή μας, δυστυχώς, ή άντοχή του οργανισμού μας, πού άπό τα παιδικά χρόνια είναι κλονισμένος, στο έπίπεδο τού νευρικού συστήματος, έχει μειωθεί φοβερά. Σε προγενέστερες έποχές ύπήρξαν πολλοί άσκητές πού μπορούσαν να περάσουν χωρίς τροφή έβδομάδες, μήνες, μιμούμενοι τήν έγκράτεια του Χριστού, τή νηστεία Του στήν έρημο γιά σαράντα ήμέρες πριν τήν έξοδό Του στο κήρυγμα. Τώρα αύτό είναι σχετικά σπάνιο φαινόμενο άνάμεσα στούς άσκητές. Επιπλέον, παρατηρώ με πόνο καρδιάς ένα πολύ τραγικό φαινόμενο: γιά λόγους ύγείας οί άνθρωποι είναι ικανοί νά ύπομείνουν μακρά και αυστηρή δίαιτα, άλλά γιά τον Θεό δέν είναι διατεθειμένοι νά τηρήσουν τήν καθιερωμένη άπό τήν Εκκλησία νηστεία, διότι ύπάρχει κάποιο πνεύμα πού παρεμποδίζει κάθε προσπάθεια νά άκολουθήσει ό άνθρωπος τον Χριστό.

Παλαιότερα, στά μοναστήρια, όσοι μπορούσαν έγκρατεύονταν ως τήν Παρασκευή ή άκόμη καί ως τό Σάββατο. Αλλά αύτό δέν ήταν γιά όλους.

Άκόμη ένα παράδοξο φαινόμενο: οί πρώτες ήμέρες περνούν πολύ δύσκολα. Τή δεύτερη ήμέρα, δηλαδή τήν Τρίτη, άρχίζει νά ζαλίζεται τό κεφάλι. Υστερα άπό αύτό, τήν Τετάρτη, είναι δυνατή ή διακοπή καί ή έλάφρυνση τής νηστείας γιά τήν άντοχή του οργανισμού. Γιά τούς άρρώστους όμως δέν είναι δυνατή ούτε μία ήμέρα νηστείας, λόγω τής άσθένειάς τους.

Στον Άθω, ή πρώτη ήμέρα τής νηστείας γιά πολλούς ήταν σκληρή, γιατί έκεί ύπήρχαν δυνατοί χωρικοί. Οί έκκρίσεις των οξέων γιά τήν πέψη, μή βρίσκοντας ύλικό στο στομάχι, άρχιζαν νά ένοχλούν τό ίδιο τό στομάχι. Στήν περίπτωση αύτή έπρεπε τή Δευτέρα κάτι νά φάει κανείς, γιά νά μή βλάψει τήν ύγεία του. Δέν είμαι τώρα σε θέση νά άπαριθμήσω όλες τις ιδιαιτερότητες τών οργανισμών, τί χρειάζεται καί τί είναι δυνατόν στον καθένα.

Εμείς κρατούμε τήν έξής μέθοδο: ή πλήρης έγκράτεια δέν είναι άναγκαστική κατά τή διάρκεια όλης τής έβδομάδος. Πλήρη άποχή άπό τροφή και νερό κρατούμε τις τρεις πρώτες ήμέρες μέχρι τήν πρώτη Προηγιασμένη Λειτουργία.

Οσοι δέν άντέχουν, τήν Τρίτη τό άπόγευμα στήν τράπεζα μπορούν νά πάρουν τσάι καί παξιμάδι. Οσοι δέν άντέχουν ούτε αύτό, μπορούν διακριτικά νά πάρουν κάτι άκόμη καί τήν πρώτη ήμέρα. Ο καθένας διαλέγει σύμφωνα με τή δύναμή του, χωρίς νά κοιτάζει τί κάνει ό άλλος. Ό καθένας αύτοπροαίρετα ας βαδίσει προς έκείνο τον άγώνα πού άνοίγεται μπροστά μας, ώστε με τον τρόπο αύτό νά είμαστε σε θέση νά διέλθουμε τή Νηστεία, χωρίς νά χάσουμε τον πραγματικό της σκοπό, νά συναπαντήσουμε δηλαδή στή φθαρτή σάρκα μας τή χάρη τής Άναστάσεως.

Κάθε χρόνο έχουμε τή δυνατότητα νά ζούμε τό έξής παράδοξο: τή Νηστεία με όλες τις άσκήσεις τού πένθους, τής μετάνοιας, τής άγρυπνίας καί όλα τά ύπόλοιπα, μπορούμε νά τά άντέξουμε γιά πενήντα ήμέρες. Τό Πάσχα όμως, τή χαρά τού Πάσχα, μπορούμε νά τήν βιώσουμε μόνο σε σύντομο χρόνο, καί στή συνέχεια δέν έχουμε δυνάμεις γιά χαρά. Πιο φυσικό θά φαινόταν τό άντίθετο. ‘Η νηστεία δηλαδή προκαλεί συντριβή, ένώ ύστερα άκολουθεί ή ένθουσιώδης χαρά τής Άναστάσεως, πού ζωοποιεί τον άνθρωπο.

Δέν προτίθεμαι, λοιπόν, νά σάς μιλήσω για τις λεπτομέρειες τής τάξεως τής νηστείας. Οι Πατέρες τής Εκκλησίας δίνουν μερικές χαρακτηριστικές κατευθύνσεις για τον τρόπο βιώσεως τής Σαρακοστής. Αναλογιζόμενοι όμως έμείς τή δυσκολία των πραγμάτων, ένεργούμε ώς έξης: τήν πρώτη, τήν τέταρτη καί τήν έβδομη έβδομάδα των Νηστειών άσκούμε περισσότερη έγκράτεια άπό τό ύπόλοιπο διάστημα. Εφόσον δέ τό σώμα μας κινδυνεύει νά καταστραφεί μέ τήν άπραγία, ή έκκλησιαστική πράξη συνιστά έδαφιαίες μετάνοιες. Καί τις μετάνοιες αύτές τις κάνει ό άνθρωπος ήμέρα καί νύκτα, ώστε νά παραμένει τό σώμα σέ κίνηση καί ένταση. Διαφορετικά, γιά τό νέο σώμα ή απουσία κινήσεων γίνεται άφόρητη καί καταστρεπτική. Γι’ αύτό στήν Εκκλησία λέγονται προσευχές μέ έδαφιαίες μετάνοιες. Αύτές δηλώνουν άπό τή μιά τήν έκφραση τής ταπεινώσεώς μας στήν προσευχή τής μετάνοιας, ένώ άπό τήν άλλη είναι φυσικές κινήσεις, άπαραίτητες κατά τήν άπουσία έργασιών.

Ό άπόστολος Παύλος λέει: «Ει τις ού θέλει έργάζεσθαι, μηδέ έσθιέτω». Σέ μιά όμως έπιστολή μου προς τον έξαρχο μητροπολίτη Νικόλαο κάποτε έγραψα: «… Καί έμείς, όπως καί όλα τώρα, τό άλλάξαμε καί αύτό: Οποιος δέν τρώει, αύτός δεν έργάζεται». Οταν δέν δίνεται τροφή, δέν άπαιτείται καί έργασία!

Ό Θεός μάς έδωσε ιδιαίτερο προνόμιο• είμαστε έλεύθέροι νά καθορίσουμε για τον εαυτό μας τούς ορούς μας. Δέν είμαστε πλούσιοι άπό άπόψεως χώρου.

Δέν έχουμε πράγματι έπάρκεια χώρου γιά άνετη διαμονή. Ωστόσο όμως, αν διαφυλάσσουμε τις έντολές τού Χριστού, ή χάρη δέν θά μάς έγκαταλείψει. Καί όταν ή χάρη δέν έγκαταλείπει, τότε ή προσευχή ρέει κάτω άπό όποιεσδήποτε συνθήκες: στήν έργασία, στήν άπομόνωση τού κελιού, στήν Εκκλησία. Σάς είπα, λοιπόν, μέ λίγα λόγια γιά τήν έπερχόμενη Τεσσαρακοστή.

Επιστρέφω έκ νέου στά ϊδια, γιά νά άποτυπωθοϋν καλύτερα στη συνείδησή σας έκεΐνα πού θεωρώ κατεξοχήν άπαραίτητα: νά έχουμε έναν τελικό σκοπό καί προς αύτόν νά κατατείνουμε. Τότε οί άσήμαντες πλευρές τής καθημερινής μας ζωής θά προσπερνοϋνται, χωρίς νά διαταράσσουν ιδιαίτερα τον οργανισμό καί τον ψυχισμό μας. Καί αύτό όχι μόνο κατά τή Νηστεία, άλλά καί μετά άπό αυτήν καί πάντοτε, κάθε ή μέρα. Μάς χρειάζεται νά θυμόμαστε τον σκοπό καί τό νόημα τής έδώ διαμονής μας. Συναχθήκαμε έπί τό αύτό, ώστε μέ τό ίδιο πνεύμα άγάπης προς τον Χριστό νά άκολουθήσουμε τά ίχνη Του, στηρίζοντας ό ένας τον άλλον. Νά θυμάστε ότι στά Εύαγγέλια έχει γραφεί: «Ήσαν δέ έν τή όδώ άναβαίνοντες εις Ιεροσόλυμα• καί ήν προάγων αύτούς ό Ιησούς», σέ άρκετή άπόσταση, ενώ αύτοί (οί μαθητές) «έθαμβούντο, καί άκολουθούντες έφοβούντο». Έτσι καί έμείς μέ φόβο θά άκολουθοϋμε τον Χριστό όλη αύτή τή Μεγάλη Τεσσαρακοστή, ώστε έπειτα ό ύμνος «Χριστός άνέστη» νά βιώνεται ώς «περισσόν ζωής» μέσα μας. Μια πολύ ώραία συνήθεια είναι να ψάλλουμε τον άναστάσιμο κανόνα κατά την εσπερινή άκολουθία τής Κυριακής τής συγχωρήσεως.

Πρέπει νά πούμε λίγα λόγια γιά τήν Κυριακή τής συγχωρήσεως. ‘Η ήμέρα αύτή, όταν ζητούμε είλικρινά συγχώρηση ό ένας άπό τον άλλον, είναι άκρως σημαντική. Όταν ή συγχώρηση αύτή δίνεται καί άπό τις δύο πλευρές, τότε ή ψυχή αισθάνεται έλεύθερη καί γεμάτη ειρήνη. Βέβαια ή κατάσταση αύτή τής έλευθερίας καί τής ειρήνης άπαλύνει ύπερβολικά τή νηστεία. Νά προετοιμασθείτε λοιπόν γι’ αύτή τήν ήμέρα, ώστε νά άποτινάξετε άπό τήν καρδιά καί τον νου σας κάθε ίχνος άρνητικής στάσης έναντίον τού άδελφου.

Ήδη άπό τήν άρχή τής Νηστείας θά ψάλουμε γιά τον Αδάμ πού έκδιώχθηκε άπό τον Παράδεισο, καί αύτό έχει σημασία. Κατά τήν ιστορική σειρά, θά θυμηθούμε άργότερα τήν πτώση τού Άδάμ στήν άμαρτία καί τήν άπόφαση τού Χριστού νά έξαλείψει τήν κατάρα. Στή μεγαλοφυή αύτή σύνθεση όλου τού κύκλου τών άκολουθιών, στο σύνολο αύτό τής θεολογίας, τής προσευχής καί τής διδασκαλίας, πού παρουσιάζουν τά βιβλία τής Μεγάλης Τεσσαρακοστής, είναι καταγραμμένη όλη ή Παράδοση. Σε όλα όμως δόθηκε ή μορφή τής προσευχής, ώστε ή θεολογία νά γίνεται περιεχόμενο όλων τών προσευχών μας.

Με συγχωρείτε. Μίλησα τώρα γιά λεπτομέρειες τής ζωής μας. Τον κύριο όμως σκοπό σάς τον διατύπωσα στή διαθήκη μου. Σάς παρακαλώ νά ξεχάσετε τή μηδαμινότητά μου καί νά φυλάξετε τή διαθήκη αύτή. Εκεί είπα ότι δεν πρόκειται γιά κάτι εύκολο. Ωστόσο, κάθε φορά σε παρόμοιες ήμερες, όπως στην ερχόμενη Κυριακή τής συγχωρήσεως, θά πραγματοποιήσουμε τήν άσκηση αύτή και θά λησμονήσουμε όλες τις πληγές πού μάς προκλήθηκαν στή ζωή!

Και όταν συγχωρήσουμε άπό τήν καρδιά μας όλους τούς άδελφούς μας γιά όσα συσσωρεύθηκαν στή γεμάτη κόπο, παρεξηγήσεις, στενοχώριες, στερήσεις καθημερινότητά μας, τότε όλα αύτά άπορρίπτονται, καί τό πνεύμα μας λυτρώνεται καί βρίσκει τήν έλευθερία τού συγχωρημένου άνθρώπου, του λυτρωμένου άπό όλες τις συνέπειες τής άμαρτίας καί έμπνευσμένου με νέα έλπίδα.

Δεν πρέπει νά έκπλησσόμαστε πού δημιουργούνται παρεξηγήσεις στή ζωή, ιδιαίτερα κατά τήν περίοδο τής Μεγάλης Τεσσαρακοστής. Πρέπει όμως νά μάθουμε νά ύπερνικούμε αύτές τις δυσκολίες, γιά νά έκπληρώσουμε τον νόμο τού Χριστού πού είπε: «Άφίετε ει τι έχετε κατά τίνος, ινα καί ό Πατήρ ύμών ό έν τοις ούρανοις άφή ύμιν τά παραπτώματα ύμών» . Με τήν ίδια πράξη, συγχωρώντας τις άμαρτίες τού άδελφού μας, είσαγόμαστε στή διαδικασία τής σωτηρίας όλης τής άνθρωπότητος. Κάθε φορά πού έμφανίζονται πειρασμοί ή κάποια δυσκολία -γιατί είναι άδύνατον νά άποφύγουμε τις προστριβές, τή συνέπεια τών περιορισμών τής σαρκός μας-, οπωσδήποτε πρέπει νά τά ύπερνικούμε, καί σε αύτό θά φανεί ή σοφία.

Μία άπό τις πιθανές έρμηνείες τού χωρίου: «Άπό δέ τού ξύλου τού γινώσκειν καλόν καί πονηρόν, μή φάγεσθε άπ’αύτοΰ», είναι ότι αύτό θά έχει ώς συνεπακόλουθο τή διαίρεση όλων τών άνθρώπων. Τό πρώτο φοβερό έγκλημα, όπου ό Κάιν φόνευσε τον Άβελ, συνέβη ήδη στην άρχή τής ιστορίας τής άνθρώπινης ζωής. Ό Σιλουανός, ό ευλογημένος προστάτης μας, λέει ότι έτσι άρχισε. Καί ό Αδάμ θρηνούσε, πού όλη ή άνθρωπότητα θά ζει με διχόνοια, πολέμους, άδελφοκτονίες, άμοιβαίες καταπιέσεις κλπ., καθώς όλα θά πάνε έναντίον τού νόμου τής άγάπης.

Τί είδους προετοιμασία μάς προτείνει ό Σιλουανός γιά τήν υποδοχή τού Πάσχα; Οσο ισχυρότερο είναι μέσα μας τό Πνεύμα, τόσο εύκολότερα ξεχνούμε κάθε πληγή καί συγχωρούμε κάθε προσβολή πού μάς προκλήθηκε άπό τον άδελφό, καί τόσο πλουσιότερα θά ξεχύνεται σε μάς ή χαρά τής αιώνιας ζωής. ‘Η αύτοεξουθένωση είναι μεγάλη πνευματική πράξη μπροστά στον Θεό. Ό Ιδιος ό Κύριος κένωσε τον Εαυτό Του. Διαβάζουμε λοιπόν στον πατέρα Σιλουανό τά λόγια: «ή χάρη κατοικεί στούς έλαχίστους» καί όχι στούς άνωτέρους. Έτσι έδωσε σε αύτόν ό Κύριος νά γνωρίσει: «Όσο περισσότερο ταπεινώνεται ό άνθρωπος, τόσο περισσότερο άναλαμβάνει τον άγώνα τής κενώσεως, τόσο ύψηλότερα άνεβαίνει μπροστά στον Θεό, καί τόσο περισσότερο γίνεται ικανός νά προσλάβει τή μεγάλη χάρη».

Θά ήταν άφελές νά σκεφτούμε ότι ή συγκέντρωσή μας στον τόπο αύτό είναι άνθρώπινο έργο. Ό Ιδιος ό Κύριος μάς συγκέντρωσε. Καί έφόσον μάς συγκέντρωσε ό Κύριος, άς μιμηθούμε τον Γέροντα Σιλουανό. Αύτός, κατά τις έορτάσιμες ημέρες στην άρχή τής μοναχικής του ζωής, ύπηρετούσε τούς πατέρες καί τούς άδελφούς στήν τράπεζα, καί σκεφτόταν για τήν τόσο μεγάλη ευτυχία πού τού δόθηκε: «νά διακονεί αύτούς πού άγαπά ό Κύριος». Μιά φορά μάλιστα, όπως γράφει, διακονώντας τούς άδελφούς στήν τράπεζα γεύθηκε γιά δεύτερη φορά τή χάρη τής έμφανίσεως τού Κυρίου. Επειδή όμως, σύμφωνα με τον πνευματικό νόμο, στις ύψηλές αύτές καταστάσεις δεν μπορεί νά άντέξει τό άνθρώπινο σώμα, δίνονται μία ή τό πολύ δύο φορές κατά τή διάρκεια τής ζωής, καί έπειτα παραμένουν ώς μνήμη καί ώς γνώση (με τή μορφή άνάμνησης) μέσα μας. Στήν πραγματικότητα όμως ή δύναμη τής χάριτος άποχωρεί. Ό όσιος Μακάριος ό Μέγας έλεγε ότι ή άρση τής χάριτος είναι άναγκαία, γιά νά συνεχίσει ό άνθρωπος τήν έπίγεια ζωή καί δραστηριότητά του.

Ολοι σας με άκούσατε με άγάπη. Προσπαθήστε όμως νά έκπληρώσετε όλα αύτά πού σάς είπα κατά τή Νηστεία αύτή. Γιατί λέω «κατά τή Νηστεία αυτή»; Τό λέω, γιατί κατά παράδοξο τρόπο τώρα έπικρατεί τεταμένη άτμόσφαιρα στον κόσμο. Καί οί πιστοί καί οί άπιστοι έχουν συνεχώς στο στόμα τους τούς λόγους «άποκάλυψη», «άποκαλυπτικά γεγονότα», «άποκαλυπτικές προσδοκίες». Με ποιά μορφή θά έρθει τό τέλος δεν γνωρίζουμε άκόμη. Αλλά έφέτος ή ένταση είναι μεγαλύτερη άπό πριν. Ας προσπαθήσουμε τή Νηστεία αύτή νά τήν κάνουμε νηστεία πάλης γιά έκεινο πού σάς παρακάλεσα: γιά τήν ένότητα, πού θά είναι ένότητα κατ’ εικόνα τής Αγίας Τριάδος.

Γιατί ή προσευχή του Ίησού Χριστού πρός τον Πατέρα, μόλις πριν άπό τον θάνατό Του στον Γολγοθά, περιέκλειε μέσα της τό αίτημα, ή ένότητα πού υπάρχει στο Είναι τού Ιδιου τού Θεού να δοθεί σέ μάς; Διότι αυτό άποτελεϊ την ύψιστη μορφή θεώσεως τού άνθρώπου.

Είναι άφελές, ώστόσο, νά σκεφτόμαστε οτι μπορεί νά πραγματοποιηθεί χωρις πόνο, χωρίς σταύρωση. Με τά μεγάλα παθήματα, τήν ύπομονή όλων των έξουθενώσεων καί όλων τών άδικιών, κερδίζουμε τή δωρεά τής χάριτος, τής άγάπης έκείνης πού άγκαλιάζει τά πάντα. Καί τότε θά γνωρίζουμε τον Θεό «καθώς έστι», δηλαδή ώς «άγάπη».

Αύτό λοιπόν πρέπει νά ζήσουμε. Θά μπορούσα νά σάς μιλήσω έκτενέστερα για τό έξής παράδοξο φαινόμενο: οί άνθρωποι δεν προσέχουν τά δικά τους λάθη καί κρίνουν τούς άλλους. Με τον τρόπο αύτό καταστρέφεται ή ένότητα. Φυλαχθείτε άπό κάθε λογισμό έναντίον τών άδελφών, γιατί κάθε τέτοιος λογισμός προκαλεί ρωγμή στον τοίχο τής Μονής μας. Τό είπαμε άρκετές φορές. Αύτό δεν είναι καθόλου μικρό πράγμα! Επειδή, όταν σκεφτόμαστε τό κακό γιά κάποιον καί ύστερα βγαίνουμε άπό τό κελί μας καί τον συναντούμε, τά ίχνη τής κακής αύτής σκέψεως ένεργούν. Καί τότε ό άλλος, έξαιτίας αύτού τού φαινομένου, άνταποκρίνεται με άντίστοιχο τρόπο. Καί ποτέ δεν είναι δυνατόν νά γνωρίσουμε ποιος «άρχισε» πρώτος. Γι’ αύτό καί προσευχόμαστε: «Δώρησαί μοι τού όράν τά έμά πταίσματα». Ή άπουσία τής θεωρίας αύτής κάνει τον κάθε άνθρωπο νά σκέφτεται ότι έχει δίκαιο καί νά μή διακρίνει τά δικά του λάθη. Αύτό τό κάνουν άκόμη καί οί άρχιερείς και όλοι έμείς. Γι’ αύτό φυλαχθείτε άπό κάθε κακή σκέψη όταν είστε στο κελί σας, καί τότε τό «σπίτι μας» θά μένει άκλόνητο καί θά κερδίσουμε τή σωτηρία μας. Άν όμως συγχωρούμε τις δικές μας άμαρτίες χωρίς νά κατανοούμε τον άδελφό, τότε όλα θά καταστραφούν.

Πρόσφατα με έπισκέφτηκε κάποιος νέος άνθρωπος πού ήρθε σε σύγκρουση με τή γυναίκα του. Αύτοί έχουν δύο παιδιά. Τού είπα: «Ταπεινώσου, καί τότε θά άποφύγουμε τήν τραγική διάλυση τής οικογένειας. Καί τά μικρά παιδιά θά σωθούν άπό τήν τραγική μορφή ζωής πού ύφίστανται τά παιδιά τών όποιων οί γονείς είναι χωρισμένοι». Τό ίδιο ισχύει καί στή δική μας οικογένεια: θά άποφεύγουμε σάν φωτιά, σάν δηλητηριώδες φίδι, κάθε ίχνος διασπάσεως. Θά οικοδομήσουμε τή ζωή μας έτσι, ώστε πραγματικά νά σωζόμαστε καί νά άφομοιώσουμε έκείνο τό δώρο τού Θεού πού έχουμε μέ τήν πνευματική μας έλευθερία, νά συναχθούμε δηλαδή καί νά ζήσουμε ώς μία οικογένεια.

Μιλώ ένώ πονά ή καρδιά μου καί πολλά άπό τά λόγια μου ίσως είναι άδέξια. Ωστόσο όμως, άκούτε ό,τι σάς λέω καί θά δείτε άγαθούς καρπούς στή ζωή σας. Ό όσιος Σεραφείμ τού Σάρωφ έλεγε: «Απόκτησε ειρήνη καί γύρω σου θά σωθούν χιλιάδες». Είμαστε είκοσι έξι άνθρωποι. Συνεπώς, άν ό Θεός μάς βοηθήσει νά νικήσουμε τά πάθη μας έδώ, καί άν μέ τον τρόπο αύτό ό καθένας σώσει χίλιους, τότε είκοσι έξι χιλιάδες άνθρωποι θά μπούν στόν Παράδεισο.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ. ΟΙΚΟΔΟΜΩΝΤΑΣ ΤΟΝ ΝΑΟ ΤΟΥ ΘΕΟΥ ΜΕΣΑ ΜΑΣ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΑΔΕΛΦΟΥΣ ΜΑΣ. ΤΟΜΟΣ Β'
https://apantaortodoxias.blogspot.com/

[toula]

Πώς θα αυξηθώ πνευματικά;

Κάποτε στο Άγιο Όρος ρώτησα έναν Γέροντα:
«Πώς θα αυξηθώ πνευματικά;» και μου έδωσε μια απάντηση που με ξάφνιασε:
«Με τις πέτρες και τα χώματα του τόπου σου».
Δεν το καταλαβαίνω Γέροντα του λέω, εξηγείστε το.

«Με τους ανθρώπους της καθημερινότητας σου και τις καταστάσεις που δημιουργούνται στη ζωή σου. Με αυτές τις πέτρες και τα χώματα του τόπου σου θα χτίσεις την πνευματική σου οικοδομή. Μην τρέχεις μακριά για να τα κουβαλήσεις, δίπλα σου είναι, αρκεί να καταλάβεις ότι κανένας άνθρωπος και καμιά κατάσταση καλή ή κακή δεν έρχεται τυχαία στη ζωή σου. Όλοι και όλα συνεργούν για την οικοδομή σου».

Πόσο απλό ακούγεται αλλά και πόσο δύσκολα εφαρμόζεται στην καθημερινότητα μας, ειδικά στις μέρες μας που η σύγχρονη αρρωστημένη νοοτροπία χωρίζει τους ανθρώπους σε αρνητικούς και θετικούς.

https://iliaxtida.wordpress.com/

[toula]

Καλή Αγία και Μεγάλη Τεσσαρακοστή.
Ας προσπαθήσουμε να ασκηθούμε ταπεινά, αθόρυβα, απαλά. Χωρίς ακρότητες και δογματισμούς, αλλά με πνεύμα αγάπης και συγκατάβασης προς τους άλλους.
Δεν είναι μόνο η νηστεία των φαγητών που θα κάνει «πετυχημένη» την περίοδο αυτή, αλλά κυρίως η μετάνοια και συγχωρετικότητα που θα δείξουμε, η ταπείνωση και η αυταπάρνηση που θα καλλιεργήσουμε, η αγαθότητα και η καλοσύνη που θα αναπτύξουμε…

Αρχιμ. Παύλος Παπαδόπουλος

[toula]

Ο κόσμος μας μπορεί να αλλάξει από την μια στιγμή στην άλλη.
Η μόνη σταθερά στη ζωή μας είναι η πίστη μας στον Τριαδικό Θεό μας.
Όλα έρχονται και παρέρχονται. Πρόσωπα, σχέσεις, εργασίες, δόξα, περιουσίες, χρήματα…
Ο Θεός όμως μένει ο ίδιος.
Σταθερός σε αυτό που είναι.
Σταθερός σε ό,τι μας υποσχέθηκε.
Ας μείνουμε σταθεροί και ακλόνητοι, με εμπιστοσύνη στην Θεία Του πρόνοια.
Αυτός είναι η ελπίδα μας και η Σωτηρία μας.

Αρχιμ. Παύλος Παπαδόπουλος

[toula]

Αύριο είναι Κυριακή της Τυρινής, και η εκκλησία μας πριν μπούμε στην μεγάλη Τεσσαρακοστή μας ζητάει να κάνουμε μια πράξη που θα δώσει νόημα στην νηστεία και τις προσευχές μας. Να συγχωρήσουμε. Μονάχα μια καρδιά που συγχωρεί κι αγαπά μπορεί να αισθανθεί τα βήματα του Θεού μέσα της.
Οι άνθρωποι δυσκολευόμαστε να συγχωρήσουμε για πολλούς λόγους, κυρίως όμως από φόβο. Ο φόβος μας κάνει να αμυνόμαστε, να κλεινόμαστε να βγάζουμε αγκάθια και στο τέλος να πληγωνόμαστε και να πληγώνουμε.
Κι όμως η συγχώρεση είναι ένας δρόμος προς την ευτυχία, την ολοκλήρωση, την εξέλιξη και ωρίμανση της ύπαρξης μας. Η συγχώρεση δεν είναι απλά μια άγευστη και άοσμη ηθική. Ένα πρέπει. Ένας ακόμη φόβος απέναντι στην τιμωρία του Θεού.
Επιλέγω την συγχώρεση γιατί έτσι αισθάνομαι να μεγαλώνει ο Θεός μέσα μου, να πλαταίνω κι ανθίζω ως ύπαρξη. Να γεμίζω φως και χαρά. Θες να είσαι χαρούμενος, υγιής, λαμπερός και φωτεινός, να αισθάνεσαι το πνεύμα σου να μεγαλώνει, να ανθίζει και να ομορφαίνει; Μάθε να αγαπάς και να συγχωρείς.

Αυτό δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση ότι ζεις δίχως όρια αλλά ότι ζεις δίχως κακία. Δεν σημαίνει ότι ξεχνάς αλλά ότι προχωράς. Πας παρακάτω την ζωή σου, αλλάζεις σελίδες, γράφεις πάνω σε νέο πίνακα την διαδρομή της ύπαρξης σου. Δίχως τοξικά συναισθήματα, εκδίκησης και μνησικακίας, δίχως τα ψυχικά σακιά που γονατίζουν τα βήματα της ψυχής σου. Ξεφορτώσου κάθε τοξικό συναίσθημα που σε αρρωσταίνει ζήσε πιο κοντά σε αυτό που σε έφτιαξε ο Θεός να είσαι, φως και χαρά.
Θυμάμαι μια φορά συνάντησα έναν ευλογημένο άνθρωπο του Θεού, έναν μοναχό, που όταν σου μιλούσε ένιωθες την ανάσα του να σκορπά μια απίστευτη ευωδία, σαν άρωμα δεκάδων ανθισμένων ρόδων. Ήταν τόσο γλυκός και θετικός, ξεκουραζόσουν κοντά του, διότι είχε συγχωρέσει μέσα του, δηλαδή είχε κάνει χώρο ανάπαυσης στις σκιές και τα τραύματα του. Είχε κάνει ειρήνη με τον ευατό του και με εκείνους που τον πίκραναν.
Όταν συγχωρώ καλούμε να χωρέσω μέσα μου εκείνους που δεν ταιριάζουν μαζί μου ή εγώ δεν ταιριάζω με αυτούς. Να χωρέσω μέσα μου, εκείνος που με δυσκόλεψαν ή με πόνεσαν, να τους δώσω χώρο στην καρδιά και την ζωή μου. Να πω «έλα πατέρα, έλα μητέρα, έλα φιλέ, έλα συνάδελφε, ή προϊστάμενε, κάθισε και εσύ μέσα μου. Έχει χώρο και για σένα…».

Αυτό σημαίνει συ-γχωρώ, ότι δίνω τον χώρο που πρέπει να εχει ο καθένας στην καρδιά μου. Εγώ τον τοποθετώ. Δηλαδή αρχίζω να αναγνωρίζω ότι όλοι αυτοί που είδα, γνώρισα και συνδέθηκα μαζί τους, παίζοντας κάποιο ρόλο στην ζωή μου, δεν ήταν τυχαία πρόσωπα. Όλοι κάτι με δίδαξαν, κάτι μου έμαθαν, κάτι εξυπηρέτησαν, κάπου με ζόρισαν ή με ευλόγησαν. Πάντες υπήρξαν δάσκαλοι μου, που επέτρεψε ο Θεός να έρθουν στην ζωή μου και εγώ να μπω στην δική τους, ώστε μέσα από μια δύσκολη ή ευλογημένη αλληλεπίδραση να δώσουν και να πάρουν μαθήματα ζωής.
Είμαστε όντα που πορευόμαστε προς την Βασιλεία του Θεού, και στο δρόμο μας πρέπει να λάβουμε μαθήματα πνευματικής εξέλιξης. Κάθε πρόσωπο, κάθε εμπειρία και γεγονός, είναι και μια πρόσκληση και πρόσκληση σε μάθημα αθανασίας.
Γι’ αυτό πρέπει να συγχωρήσουμε, για να προχωρήσουμε…..
Μας περιμένει η ζωή, μας περιμένει ο ουρανός...

π. Χαρ. λίβυος Παπαδόπουλος

[toula]

''Στις Σαρακοστές καλό είναι να γνωρίζεις μόνο εκκλησία και σπίτι, τίποτ' άλλο.

Φτάνεις, λοιπόν, στο σπίτι. Τί θα κάνεις εκεί; Θα αγωνιστείς μ' όλη σου τη δύναμη να διατηρήσεις την προσήλωση του νου και της καρδιάς στον Κύριο. Αμέσως μετά την εκκλησία, τρέξε στο δωμάτιό σου και κάνε αρκετές μετάνοιες, ζητώντας ευλαβικά από τον Θεό να σε βοηθήσει, ώστε να αξιοποιήσεις το χρόνο της παραμονής σου στο σπίτι με τρόπο ωφέλιμο για την ψυχή σου.
Ύστερα κάθισε και ξεκουράσου για λίγο. Αλλά και τότε μην αφήνεις τους λογισμούς σου να ξεστρατίζουν. Διώχνοντας κάθε σκέψη, επαναλάμβανε νοερά την ευχή : "Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησόν με! Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησόν με!".

Αφού ξεκουραστείς πρέπει ν' ασχοληθείς με κάτι, είτε προσευχή είτε εργόχειρο. Τί εργόχειρο θα κάνεις δεν έχει σημασία, ξέρεις ήδη τί σου αρέσει. Είναι, βλέπεις, αδύνατο να ασχολείσαι όλη την ώρα με πνευματικά πράγματα, χρειάζεται να έχεις και κάποιο ευχάριστο εργόχειρο. Μ' αυτό θα καταπιάνεσαι, όταν η ψυχή σου είναι κουρασμένη, όταν δεν έχεις τη δύναμη να διαβάσεις ή να προσευχηθείς. Αν, βέβαια, οι πνευματικές σου ενασχολήσεις πηγαίνουν καλά, το εργόχειρο δεν είναι απαραίτητο. Εκπληρώνει μόνο την ανάγκη αξιοποιήσεως του χρόνου, που αλλιώς θα σπαταλιόταν σε απραξία. Και η απραξία είναι πάντα ολέθρια, πολύ περισσότερο όμως στον καιρό της νηστείας.

Πώς πρέπει να προσεύχεται κανείς στο σπίτι; Σωστά σκέφθηκες ότι τη Σαρακοστή οφείλουμε να προσθέτουμε κάτι στον συνηθισμένο κανόνα προσευχής. Νομίζω, ωστόσο, πως αντί να διαβάζεις περισσότερες προσευχές από το Προσευχητάρι, είναι καλύτερο ν' αυξήσεις τη διάρκεια της άμεσης επικοινωνίας σου με τον Κύριο. Κάθε μέρα, πριν αρχίσεις και αφού τελειώσεις την ορθρινή και βραδινή ακολουθία, να απευθύνεσαι με δικά σου λόγια στον Κύριο, την Υπεραγία Θεοτόκο και τον φύλακα άγγελό σου, ευχαριστώντας τους για την προστασία τους και παρακαλώντας τους για την ικανοποίηση των πνευματικών σου αναγκών. Ζήτα τους να σε βοηθήσουν, ώστε, πρώτα απ' όλα να γνωρίσεις τον εαυτό σου, να αποκτήσεις αυτογνωσία και, όταν την αποκτήσεις, να σου χαρίσουν ζήλο και δύναμη, ώστε να θεραπεύσεις τις πληγές της ψυχής σου. Ζήτα τους, ακόμα, να γεμίσουν την καρδιά σου με το αίσθημα της ταπεινώσεως και της συντριβής. Η ταπείνωση είναι η πιο ευάρεστη στον Θεό θυσία. Έτσι να προσεύχεσαι. Μην επιβάλεις, όμως, στον εαυτό σου έναν προσευχητικό κανόνα μακρύ και βαρύ, έναν κανόνα που θα υπερβαίνει τα μέτρα των ψυχοσωματικών σου δυνάμεων και θα σε καταβάλλει. Καλύτερα είναι να προσεύχεσαι συχνότερα στη διάρκεια της ημέρας και, όταν ασχολείσαι μ' οποιαδήποτε άλλη εργασία, να έχεις το νου σου στο Θεό.

Μετά την προσευχή, διάβαζε για λίγο με αυτοσυγκέντρωση. Η μελέτη δεν αποσκοπεί στο φόρτωμα του μυαλού σου με διάφορες πληροφορίες και γνώσεις, αλλά στην ψυχική σου ωφέλεια και εποικοδομή. Γι' αυτό δεν χρειάζεται να διαβάζεις πολλά. Διάβαζε όμως με προσοχή μεγάλη και με καρδιακή συμμετοχή. "Τί να διαβάζω;", θα με ρωτήσεις. Μόνο πνευματικά βιβλία, φυσικά. Η προσεκτική ανάγνωση τέτοιων βιβλίων εμπνέει την ψυχή περισσότερο απ' οτιδήποτε άλλο. Αν πάντως, στη διάρκεια της μελέτης γεννιέται ο πόθος της προσευχής, ν' αφήνεις το βιβλίο και να προσεύχεσαι.
Θα διαβάζεις, λοιπόν, θα προσεύχεσαι, θα κάνεις μετάνοιες. Και μ' όλα αυτά, ωστόσο, δεν θα μπορέσεις να κρατήσεις το νου και την καρδιά σου σε κατάσταση συνεχούς και έντονου αγώνα. Είναι αναπόφευκτο να μην κουράζεσαι. Τότε θα ασχολείσαι με κάποια πρακτική εργασία.
Πρέπει να έχεις δυνάμεις, για να στέκεσαι στην εκκλησία και για ν' αγωνίζεσαι στο σπίτι. Και με τις συζητήσεις τί θα γίνει; Τη Σαρακοστή τουλάχιστον, οι συζητήσεις με τους άλλους ας περιοριστούν σε πνευματικά θέματα. Κατάλληλοι γι' αυτό τον σκοπό είναι οι Βίοι των Αγίων.''

(Από το βιβλίο: Ο Δρόμος της ζώης του Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου. σέλ, 145).,
π.Σπυρίδων Σκουτής - euxh.gr

[toula]

Από το βιβλίο «Το Μυστήριο της εν Χριστώ Συζυγίας» του π. Δημητρίου Αθανασίου).
Συνεχόμενα παράπονα . . .
Όταν παραπονιόμαστε συχνά, είναι σαν να λέμε στον Θεό ότι είμαστε δυσαρεστημένοι με το πώς έχει κανονίσει τη ημέρα μας και τη ζωή μας. Είναι σαν να Του λέμε ότι έχει κάνει λάθος και ότι εμείς ξέρουμε καλύτερα. Το παραπονιάρικο πνεύμα είναι καρπός υπερηφάνειας. Πιστεύουμε ότι αξίζουμε κάτι καλύτερο. Θεωρούμε ότι έχουμε το δικαίωμα για κάτι περισσότερο και επομένως όταν παραπονιόμαστε αισθανόμαστε δικαιωμένοι.
Μέσα στον γάμο, τα παράπονα συχνά ισοδυναμούν με κάτι περισσότερο από εκτόνωση των εγωιστικών και ασεβών συναισθημάτων μας. Με το να παραπονιέσαι μπορείς να ξεθυμαίνεις, αλλά δεν ξέρεις τι φωτιά μπορεί να ανάψεις γύρω σου : «Πάντα ποιεῖτε χωρὶς γογγυσμῶν καὶ διαλογισμῶν» (Φιλιπ. Β, 14).

π.Σπυρίδων Σκουτής – euxh.gr

[toula]

Περισσότερο ἀπὸ κάθε ἄλλο νὰ ἐπιδιώκουμε τὸ φόβο τοῦ Θεοῦ καὶ τὴν ἱερὴ ἀγάπη, ἡ ὁποία ἔρχεται μέσα μας μὲ τὴ χάρη καὶ τὴ δωρεά τοῦ Χριστοῦ μας. Ἀπὸ αὐτὴ εὔκολα φθάνουμε στὴν πρὸς τὸν πλησίον ἀγάπη. Ὅταν ὁ ἄνθρωπος εἶναι γυμνός ἀπὸ τὴν ἀγάπη καὶ τὸ φόβο τοῦ Θεοῦ, τότε κυνηγάει τὴ δόξα καὶ τὸν ἔπαινο τῶν ἀνθρώπων. Ἀλλὰ τότε λέει ὁ Κύριος «Πῶς μπορεῖτε νὰ πιστεύετε σεῖς ποὺ δέχεσθε δόξα ὁ ἕνας ἀπὸ τὸν ἄλλο καὶ δὲν ζητᾶτε τὴ δόξα ἀπὸ τὸν Θεὸ μόνον;».

Οσίου Μακαρίου του Αιγυπτίου