Ψυχοφελή μηνύματα...

[toula]

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, Κυριακῇ τῶν Βαΐων, τὴν λαμπρὰν καὶ ἔνδοξον πανήγυριν τῆς εἰς Ἱερουσαλὴμ εἰσόδου τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ ἑορτάζομεν.
Ύστερα από την εκ νεκρών ανάσταση του Λαζάρου πολλοί άνθρωποι που είδαν το γεγονός πίστευαν στο Χριστό. Αποφασίστηκε, λοιπόν, από τη συναγωγή των Ιουδαίων να σκοτώσουν όχι μόνο το Χριστό, αλλά και τον ίδιο το Λάζαρο. Έφυγε, λοιπόν, ο Ιησούς δίνοντας τόπο στην οργή. Οι Ιουδαίοι μάλιστα σχεδίαζαν να Τον φονεύσουν κατά τη διάρκεια της εορτής του Πάσχα. Έξι ημέρες, λοιπόν, πριν από το Πάσχα -λέει το ιερό Ευαγγέλιο- ήρθε ο Ιησούς στη Βηθανία, όπου έμενε ο Λάζαρος, ο όποιος είχε πεθάνει (και αναστήθηκε). Εκεί Του παρέθεσαν τράπεζα κι ο Λάζαρος έφαγε μαζί Του, ενώ η αδελφή του Λαζάρου, η Μαρία, άλειψε με μύρο τα πόδια του Χριστού. Την επόμενη μέρα έστειλε ο Ιησούς τους μαθητές Του για να φέρουν την όνο με το πουλάρι της. Και τότε Αυτός που έχει θρόνο τον ουρανό, καθισμένος πάνω στο πουλάρι μπήκε στην Ιερουσαλήμ. Τα παιδιά των Εβραίων έστρωναν για χάρη Του τα ρούχα τους για να περάσει από πάνω, και κόβοντας κλαδιά από φοίνικες, άλλα τα έστρωναν στη γη κι άλλα τα κρατούσαν στα χέρια τους και συμπορεύονταν με τον Ιησού κραυγάζοντας: «Δόξα στον απόγονο του Δαυίδ. Ευλογημένος να είναι αυτός που έρχεται σταλμένος από τον Κύριο, ο Βασιλιάς του Ισραήλ».
Αυτό συνέβη, επειδή το Πανάγιο Πνεύμα κίνησε τις γλώσσες τους να δοξολογήσουν και να υμνήσουν το Χριστό. Μέσω των βαΐων, δηλαδή των κλάδων (βαΐον στα Εβραϊκά λέγεται το τρυφερό κλαδί), φανέρωναν εκ των προτέρων τη νίκη του Χριστού εναντίον του θανάτου, γιατί οι Εβραίοι συνήθιζαν στις γιορτές των Επινικίων να τιμούν και να υποδέχονται τους νικητές αγώνων ή πολέμων με κλωνάρια αειθαλών δέντρων. Το πουλάρι εκείνο συμβόλιζε το πλήθος των εθνικών, πάνω στο όποιο κάθισε ο Χριστός και αναπαύτηκε κι ανακηρύχτηκε τροπαιούχος, νικητής και Βασιλιάς ολόκληρης της γης.
Σχετικά με την εορτή αυτή κι ο προφήτης Ζαχαρίας έλεγε: «Να χαίρεσαι πολύ, κόρη Σιών (Ιερουσαλήμ). Να, ο βασιλιάς σου έρχεται σ’ εσένα πράος και καθισμένος πάνω σε υποζύγιο, σ’ ένα πουλάρι όνου, γέννημα ζώου που μπαίνει στο ζυγό». Κι ο Δαυίδ πάλι έλεγε για τα μικρά παιδιά (που υμνούσαν το Χριστό): «Απ’ το στόμα νηπίων και μικρών παιδιών που ακόμα θηλάζουν, συνέθεσες ύμνο». Όταν μπήκε ο Χριστός στα Ιεροσόλυμα, -λέει πάλι το Ιερό Ευαγγέλιο,- σείστηκε ολόκληρη η πόλη από τις επευφημίες του πλήθους. Η αντίδραση των αρχιερέων, λοιπόν, ήταν άμεση: Ξεσήκωσαν το λαό εναντίον του Ιησού και σχεδίαζαν να Τον σκοτώσουν. Αυτός όμως διέφυγε και, άλλοτε κρυβόταν, άλλοτε φανερωνόταν και τους μιλούσε με παραβολές.
Τῇ ἀφάτῳ σου εὐσπλαγχνίᾳ, Χριστὲ ὁ Θεὸς ἡμῶν, νικητὰς ἡμᾶς τῶν παραλόγων παθῶν ποίησον, καὶ τὴν σὴν ἐναργῇ κατὰ θανάτου νίκην, τὴν φαιδράν σου καὶ ζωηφόρον Ἀνάστασιν ἰδεῖν καταξίωσον, καὶ ἐλέησον ἡμᾶς. Ἀμήν.
[Ιερομ. Ιερώνυμος Δελημάρης, Τί γιορτάζουμε από το Τριώδιο έως την Πεντηκοστή; Τα συναξάρια του Τριωδίου και του Πεντηκοσταρίου σε απλή γλώσσα.]
*
Την πέμπτη του μήνα Απριλίου εορτάζουν:
Οι Άγιοι Μάρτυρες του Χριστού Κλαύδιος, Διόδωρος, Ουΐκτωρ, Ουϊκτωρίνος, Παππίος, Σεραπίων και Νικηφόρος και η Αγία Νεομάρτυς Αργυρή της Προύσσας.

[toula]

Γιατί ο Χριστός ανέστησε τον Λάζαρο; Ήταν ήδη νεκρός και είχε αρχίσει η αποσύνθεση. Ανήκε πλέον στον κόσμο της φθοράς και, σύμφωνα με τον φυσικό και ηθικό νόμο, έπρεπε να αφεθεί στην κοσμιότητα και την αξιοπρέπεια του τάφου, να λιώσει μακριά από τα βλέμματα και την αποστροφή των τίμιων ανθρώπων. Τα πτώματα ανήκουν στον τάφο, οι ζωντανοί κυκλοφορούν στην κοινωνία. Αλλιώς έχουμε ύβρι, απρέπεια, ασέβεια, γκροτέσκ καταστάσεις.Γιατί, λοιπόν, να ξυπνήσεις έναν νεκρό; Είναι ανήθικο. Άλλωστε. όλοι οι άνθρωποι εκεί καταλήγουμε· είναι μοιρολατρεία, νομοτέλεια, υποταγή και βεβαίως υπήρχαν και άλλοι νεκροί εκείνη την ημέρα στην Ιουδαία, όπως και άλλοι απελπισμένοι και πενθούντες, που ίσως θα επιθυμούσαν να ξαναδούν τους αγαπημένους τους στη ζωή.
Κι όμως, το κλειδί βρίσκεται σε δύο λέξεις. Η μία είναι ο Σταυρός και η άλλη η λέξη «φίλος». Η ανάσταση του Λαζάρου δεν προανήγγειλε μόνο τη δική μας τελική ανάσταση, ούτε απλώς προετοίμαζε τους μαθητές για την Ανάσταση του Χριστού. Μέσα σε λίγες ημέρες, ο Χριστός θα μείνει μόνος· Αυτός ο θριαμβευτής, ο αγαπημένος του λαού, θα γίνει κατάρα και κατάδικος επάνω στο ξύλο της ατίμωσης. Εκείνος που είναι η ευλογία των ανθρώπων και η δόξα των Αγγέλων θα υποστεί την τέλεια εγκατάλειψη, την οδύνη στον έσχατο βαθμό, και θα θανατωθεί.
Όλα αυτά υπερβαίνουν όχι μόνο τους φυσικούς και ηθικούς νόμους, αλλά και κάθε ανθρώπινη λογική. Φανερώνουν ότι ο Χριστός έχει εξουσία να υπερβαίνει όσα εμείς θεωρούμε ορθά, απαράβατα και αυτονόητα. Ο Σταυρός γίνεται κρίση της ηθικής, της αξιοπρέπειας, της λογικής και των νόμων· κρίση όλων εκείνων που εμείς θεωρούμε αναγκαία για να ζούμε, να κοινωνούμε και να σκεπτόμαστε. Για να δείξει, λοιπόν, ότι έχει εξουσία επάνω σε όλα, υπερβαίνει τους νόμους και ενεργεί με εξουσία ακατανόητη, ακατάκριτη και ανεξέλεγκτη. Διότι ο Θεός δεν είναι άνθρωπος να απολογηθεί και ό,τι πράττει ο Θεός δεν μπορεί να το ελέγξει ο άνθρωπος.
Και ακόμη: επειδή ο Σταυρός είναι υπέρβαση φρικτή, ακατάληπτη και μυστήριο αβάσταχτο, ο Χριστός ενεργεί με τρόπους που επίσης φαίνονται φρικτοί, ακατάληπτοι και μυστηριώδεις στους συγκροτημένους ανθρώπους και τις κοινωνίες τους , για να φανερώσει ότι, ακόμη και όταν σταυρώνεται, εξακολουθεί να εξουσιάζει τα πάντα και να παραμένει έως το τέλος Κύριος των πράξεών Του και των μυστηρίων Του.
Ανασταίνει, λοιπόν, τον φίλο Λάζαρο. Τον επιλέγει όχι επειδή, ως φίλος, του χαρίζει κάποια προνομιακή εύνοια έναντι των άλλων — άλλωστε ο Λάζαρος αναστήθηκε για να ξαναπεθάνει σωματικά, όπως όλοι οι άνθρωποι. Τον επιλέγει, διότι ο Λάζαρος αγαπούσε τον Χριστό. Ήταν δεκτικός, πρόθυμος, έτοιμος να ανταποκριθεί· κατάλληλος, από την άποψη της ανθρώπινης καρδιάς, να αναδειχθεί μέσα από τους νεκρούς. Όχι γιατί ο Θεός κάνει διακρίσεις, αλλά γιατί η αγάπη του Λαζάρου, της Μάρθας, της Μαρίας άνοιξε δρόμο να διαβεί ο Χριστός και να παρέμβει καταλυτικά.
Έτσι, η μορφή του φίλου τ έ. εκείνου που αγαπά τον Χριστό, γίνεται η ζωντανή εικόνα της πιστής της φίλης χριστιανικής καρδιάς: μιας καρδιάς που φλέγεται από θείο έρωτα, που ποθεί τη ζωή και, πιστεύοντας σε αυτήν, την λαμβάνει και όχι μόνο την λαμβάνει, αλλά και «περισσόν έχει».
Όπου είναι ο Χριστός ο θάνατος υποχωρεί, σχολάει, νικιέται. Χριστός και θάνατος δεν συνυπαρχουν.Τα παλιά παρήλθαν όλα έγιναν καινούρια! Άλλοι νόμοι, άλλα ήθη. Η Ζωή εισόδευσε δυναμικά στην μαύρη ζωή των ανθρώπων, η οποία βρωμούσε απελπισία και εισόδευσε μια για πάντα.
Ναι! Για να ΜΕΙΝΕΙ ΑΙΩΝΙΑ!

π. Παντ. Κρούσκος

[toula]

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΩΝ ΒΑΙΩΝ
Μετά κλάδων υμνήσαντες πρότερον, μετά ξύλων συνέλαβον ύστερον.
Ο ευαγγελιστής Ιωάννης μιλά για τον Χριστό ως φως που έρχεται στον κόσμο και φωτίζει κάθε άνθρωπο. Από την άλλη, ο Λουκάς στο Ευαγγέλιό του τον ονομάζει «σημείον αντιλεγόμενον». Αν τα δούμε μαζί, προκύπτει μια δυνατή εικόνα: το φως έρχεται για να φωτίσει, αλλά και να φανερώσει τι υπάρχει μέσα στον άνθρωπο, ειδικά σε όσους ζουν στο σκοτάδι και στη σκιά του θανάτου. Έτσι, η παρουσία του Χριστού στον κόσμο γίνεται ένα σημείο κρίσης για όλους. Το ίδιο ισχύει και για τη σημερινή βαϊοφόρο είσοδό Του στην πόλη των προφητών και των προσδοκιών.
Έρχεται ο αιώνιος Βασιλιάς «πραΰς και σώζων». Έρχεται ήσυχα, σαν Κριτής, κι όμως ο ίδιος οδηγείται στο κριτήριο. Η χαρά της γιορτής, οι ύμνοι, οι προφητείες και οι ψαλμοί δείχνουν τι σημαίνει αυτή η στιγμή: κλείνει ένας παλιός κόσμος και ανοίγει ο καινούριος που θα φανερωθεί μέσα από τη θυσία και την Ανάστασή Του. Γι’ αυτό τον υποδεχόμαστε με βάγια και με πανηγυρισμό.
Κι όμως, μέσα στη χαρά αυτή υπάρχει και το δάκρυ του Ιησού. Μας μεταφέρει αλλού. Εκείνος γνωρίζει όσα εμείς δεν βλέπουμε. Έρχεται ως Βασιλιάς, αλλά είναι ο Βασιλιάς του πόνου. Η δόξα Του είναι ο Σταυρός Του, και ο Σταυρός Του γίνεται μέτρο δικαιοσύνης. Μπροστά Του ο άνθρωπος παίρνει θέση: κοντά Του, για να ζήσει από τη ζωή που δίνει, ή μακριά Του, απορρίπτοντάς Τον επειδή δεν είναι βασιλιάς με κοσμική δύναμη. Ίσως να μην το λέμε με λόγια. Γιορτάζουμε, κρατάμε μια θρησκευτική εικόνα, δεν βλασφημούμε. Αλλά πολλές φορές η ζωή μας δείχνει κάτι άλλο: λίγη αγάπη, λίγη σχέση με τον Χριστό, έργα άκαρπα, επιπολαιότητα. Κι έτσι φαίνεται πως ίσως δεν είμαστε έτοιμοι για μια τέτοια επίσκεψη ούτε καταλαβαίνουμε πραγματικά τη ζωή που φέρνει.
Συχνά η φύση μας απομακρύνεται από την ουσία της πίστης. Η συνήθεια και η επιφανειακή θρησκευτικότητα σβήνουν τα «ωσαννά» μέσα μας. Μοιάζουμε καμιά φορά με τον όχλο που φώναζε «σταύρωσον αυτόν», ακόμη κι αν δεν το παραδεχόμαστε. Το ερώτημα είναι απλό: ζούμε την Εκκλησία ή απλώς τηρούμε κάτι εξωτερικό; Έχουμε εμπιστοσύνη σε Εκείνον που πάσχει και ταπεινώνεται;
Αν το δούμε καθαρά, η εποχή μας δεν διαφέρει πολύ από τότε. Οι εποχές αλλάζουν, οι άνθρωποι όμως λιγότερο. Όσο υπάρχει το Ευαγγέλιο, υπάρχει και η παραμόρφωσή του. Και σήμερα υπάρχει μια στρεβλή εικόνα για τον Χριστό, για την Εκκλησία, για το τι σημαίνει η βασιλεία Του στον κόσμο. Υπάρχουν άνθρωποι θρησκευτικοί από συνήθεια: χωρίς ζωντανό πόθο, χωρίς πνευματικό ήθος, χωρίς να αλλάζει πραγματικά η ζωή τους μέσα από το μυστήριο της Εκκλησίας. Με απαιτήσεις και μέτρα, αλλά χωρίς εμπειρία.
Γι’ αυτό μένει ένα τελευταίο ερώτημα: αν ζούσαμε τότε, στη βαϊοφόρο είσοδο στα Ιεροσόλυμα, τι θα κάναμε; Θα δεχόμασταν τον Ιησού της Ναζαρέτ ως τον Χριστό, τον Βασιλιά του παντός; Έναν νέο μαραγκό από τη Γαλιλαία, πάνω σε ένα μικρό γαϊδουράκι, φορτωμένο με κατηγορίες και περιφρόνηση; Πόσο βαθιά είναι η πίστη μας και πόσο επηρεαζόμαστε από τον φόβο και τη γνώμη των άλλων;
Ο ερχομός του Χριστού, το φως που μπαίνει συνεχώς στον κόσμο, φέρνει μια μεγάλη κρίση μέσα στον άνθρωπο. Χωρίζει τις σκέψεις και τις προθέσεις.
Είμαστε σίγουροι για τις απαντήσεις μας; Ή μήπως, αν συγκριθούμε με όσους έζησαν αληθινά τον Θεό, θα έπρεπε πρώτα να δούμε τα όριά μας και να ζητήσουμε έλεος; Ας ζητήσουμε να βρεθούμε ανάμεσα στους φίλους του Θεού. Να αφεθούμε στο έλεός Του και να Τον εμπιστευτούμε. Εκεί βρίσκεται η αληθινή σοφία: η ταπείνωση και η παράδοση στον Θεό.
Μακάρι, ζώντας τον Σταυρό και την Ανάσταση, να φτάσουμε και στη δική μας δικαίωση την ημέρα της κρίσης.
Καλή Ανάσταση!
π.Παντελεήμων Κρούσκος

[toula]

Ο Κύριος της ζωής ονομάζει τον θάνατο «κοίμηση». Τι άρρητη ανάπαυση είναι αυτό για εμάς! Ω τι γλυκιά είδηση για τον κόσμο! Ο φυσικός θάνατος, επομένως, δεν σημαίνει τον αφανισμό του ανθρώπου, αλλά μόνο έναν ύπνο, από τον οποίο μόνο Εκείνος μπορεί να ξυπνήσει τον άνθρωπο. Αυτός που με το λόγο Του εμφύσησε την ζωή στο πρώτο χώμα.
Όταν ο Κύριος κραύγασε: “Λάζαρε!” (Ιωάννης 11:43), ο νεκρός άνθρωπος ηγέρθη και έζησε. Ο Κύριος γνωρίζει το όνομα του καθενός από εμάς. Εφόσον ο Αδάμ γνώριζε τα ονόματα κάθε πλάσματος του Θεού, πως ο Κύριος δεν θα γνωρίζει καθέναν από εμάς με το όνομα μας; Όχι μόνο γνωρίζει, αλλά μας καλεί επίσης με το όνομα μας. Ω, η γλυκιά και ζωοποιός φωνή του μοναδικού Εραστή της ανθρωπότητας! Αυτή η φωνή μπορεί να δημιουργήσει από τις πέτρες τέκνα του Θεού. Τότε πως δεν μπορεί να μας ξυπνήσει από τον αμαρτωλό ύπνο μας;
Λέγεται ότι κάποτε κάποιος άνθρωπος σήκωσε μια πέτρα για να σκοτώσει τον αδερφό του. Αλλά, εκείνη τη στιγμή, του φάνηκε ότι άκουσε τη φωνή της μητέρας του να τον καλεί με τ’ όνομά του. Άκουσε μόνο τη φωνή της μητέρας του και το χέρι του άρχισε να τρέμει. Έριξε κάτω την πέτρα, ντροπιασμένος για την κακή του πρόθεση. Η φωνή της μητέρας του τον ξύπνησε, από τη διάπραξη μιας θανατηφόρας αμαρτίας. Εάν η φωνή μιας μητέρας σώζει και ξυπνά από το θάνατο, πόσο μάλλον, η φωνή του Δημιουργού και Ζωοδότη!
Όποτε ο Κύριος φώναζε σε κάποιον που ήταν νεκρός στο σώμα [σωματικά νεκρός] όλοι ξυπνούσαν και ανορθώνονταν. Όμως, όσοι δεν ξύπνησαν και δεν ανορθώθηκαν ήταν αυτοί που ήταν νεκροί στην ψυχή [πνευματικά νεκροί] όταν ο Κύριος τους κάλεσε. Για αυτήν την αφύπνιση και την ανάσταση, είναι απαραίτητη η συναίνεση της θέλησης του κεκοιμημένου.
“Ἰούδα, φιλήματι τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου παραδίδως;” (Λουκάς 22:48). Έτσι φώναξε η Φωνή της Ζωής, αλλά ο νεκρός [Ιούδας] παρέμεινε νεκρός και ο αμαρτωλός δεν ξύπνησε. “Σαούλ, Σαούλ, γιατί με διώκεις;” (Πράξεις των Αποστόλων 9: 4). Η ίδια φωνή που δημιουργούσε τη ζωή φώναξε και αυτός που κοιμόταν στην αμαρτία ξύπνησε και ο νεκρός ανέζησε. Στην πραγματικότητα, βαθύτερος είναι ο ύπνος της αμαρτίας από τον ύπνο του θανάτου και αυτός που κοιμάται [στην αμαρτία] δεν ξυπνά εύκολα.
Ω Γλυκύτατε Κύριε, ξύπνησε μας από τον ύπνο της αμαρτίας. Αφύπνισε μας, Κύριε!
Ότι Σοι πρεπει πασα δοξα, τιμή και προσκυνησις εις τους αιωνας των αιωνων . Αμήν.
[Αγίου Νικολάου Βελιμίροβιτς, «Ο Πρόλογος της Αχρίδος»].

[toula]

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, Σαββάτῳ πρὸ τῶν Βαΐων, ἑορτάζομεν τὴν Ἔγερσιν τοῦ ἁγίου καὶ δικαίου, φίλου τοῦ Χριστοῦ, Λαζάρου τοῦ τετραημέρου.
Ο Λάζαρος ήταν Εβραίος στην καταγωγή, απ’ την τάξη των Φαρισαίων, γιος του Φαρισαίου Σίμωνα και καταγόταν απ’ το μικρό χωριό Βηθανία. Συνδέθηκε με στενή φιλία με τον Κύριο μας Ιησού Χριστό, που αφιέρωσε την επίγεια ζωή Του στη σωτηρία του γένους μας. Πολύ συχνά ο Χριστός ερχόταν στο σπίτι του Σίμωνα και συνομιλούσε μαζί του, επειδή κι εκείνος πίστευε βαθιά στην ανάσταση των ανθρώπων εκ νεκρών. Μ’ αυτή την αφορμή γνώρισε κι ο Λάζαρος το Χριστό και δέχτηκε με χαρά την αλήθεια. Κι όχι μόνο αυτός, αλλά κι οι δυο αδελφές του, η Μάρθα και η Μαρία.
Καθώς, λοιπόν, πλησίαζε το σωτήριο Πάθος κι επειδή έπρεπε να επιβεβαιωθεί ακριβέστερα το μυστήριο της Αναστάσεως, ο Ιησούς βρισκόταν πέρα απ’ τον Ιορδάνη, αφού είχε πρώτα αναστήσει εκ νεκρών την κόρη του Ιαείρου και το γιο της χήρας στη Ναΐν. Τότε ο φίλος του ο Λάζαρος αρρώστησε βαριά και πέθανε.
Ο Ιησούς, λοιπόν, παρόλο που ήταν απών, είπε στους μαθητές Του: «Ο Λάζαρος, ο φίλος μας, κοιμήθηκε». Κι ύστερα από λίγο είπε πάλι: «Ο λάζαρος πέθανε». Αφήνοντας τότε τον Ιορδάνη ήλθε στη Βηθανία, υστέρα από την ειδοποίηση που του έστειλαν οι αδελφές του Λαζάρου.
Η Βηθανία απέχει από τα Ιεροσόλυμα περίπου δεκαπέντε στάδια (δηλ. δυόμισι χιλιόμετρα). Εκεί οι αδελφές του Λαζάρου τον υποδέχτηκαν λέγοντας: «Κύριε, αν βρισκόσουν εδώ, δε θα πέθαινε ο αδελφός μας. Αλλά και τώρα, αν θέλεις, μπορείς να τον αναστήσεις, γιατί έχεις αυτή τη δύναμη». Ο Ιησούς τότε ρώτησε το πλήθος: «Πού τον έχετε θάψει;» Αμέσως όλοι Τον οδήγησαν στο μνήμα. Μόλις σήκωσαν το λίθο, η Μάρθα είπε: «Κύριε, ήδη μυρίζει άσχημα, γιατί είναι θαμμένος εδώ και τέσσερις μέρες».
Τότε, αφού προσευχήθηκε ο Ιησούς κι έχυσε δάκρυα πάνω στον τάφο του νεκρού, φώναξε δυνατά: «Λάζαρε, έλα έξω». Κι αμέσως ο νεκρός βγήκε, κι αφού τον έλυσαν (από το σάβανο), πήγε στο σπίτι του.
Αυτό το εξαίσιο θαύμα, με την παρότρυνση των αρχόντων ξεσήκωσε τον τεράστιο φθόνο του εβραϊκού λαού, ο οποίος φούντωσε με πολλή μανία κατά του Χριστού. Κι ο Ιησούς πάλι έφυγε από ανάμεσά τους και πήγε στην πόλη Εφραΐμ με τους μαθητές Του. Οι αρχιερείς τότε σκέφτηκαν να σκοτώσουν και το Λάζαρο, γιατί πολλοί βλέποντάς τον ζωντανό πίστευαν στο Χριστό. Εκείνος όμως, επειδή κατάλαβε τις σκέψεις τους, διέφυγε στη νήσο Κύπρο κι έμεινε εκεί. Αργότερα χειροτονήθηκε απ’ τους Αποστόλους Επίσκοπος της πόλεως των Κιτιαίων (Κίτιο της Κύπρου). Κι αφού έζησε όσια και θεάρεστα για τριάντα χρόνια μετά την ανάστασή του, πέθανε και πάλι το 63 μ.Χ. Ετάφη, λοιπόν, εκεί και σώζεται μέχρι σήμερα ο τάφος του. Μάλιστα δε, τόσο εν ζωή όσο και μετά το δεύτερο θάνατό του, επιτέλεσε πολλά θαύματα. Λέγεται ακόμα ότι μετά την ανάστασή του δεν έτρωγε τίποτα χωρίς να το γλυκαίνει με κάτι, και ότι η Πάναγνη Μητέρα του Θεού κατασκεύασε με τα ίδια της τα χέρια το ωμοφόριό του και πήγε στην Κύπρο και του το χάρισε.
Το τίμιο και άγιο λείψανό του ο σοφότατος βασιλιάς Λέων υποκινούμενος από θείο όραμα το μετέφερε από κει και το τοποθέτησε με σεμνότητα και πολυτέλεια στο ναό που χτίστηκε από τον ίδιο στην Κωνσταντινούπολη προς τιμήν του Αγίου Λαζάρου, στη δεξιά πλευρά του ναού καθώς μπαίνει κανείς, στους μπροστινούς τοίχους του Ιερού Βήματος. Και τώρα ακόμη βρίσκεται εκεί το τίμιο Λείψανό του ξεχύνοντας μια άρρητη ευωδία.
Η ανάστασή του ορίστηκε να γιορτάζεται κατά τη σημερινή ημέρα υστέρα από την τεσσαρακονθήμερη νηστεία. Με τη νηστεία αυτή εμείς καθαριζόμαστε από τα πάθη μας για να γιορτάσουμε τα Άγια Πάθη του Κυρίου μας Ιησού Χριστού. Κι επειδή ακριβώς οι άγιοι και θεοφόροι Πατέρες μας, και κυρίως οι άγιοι Απόστολοι, θεώρησαν αυτό το θαύμα αρχή και αιτία της μανίας των Ιουδαίων εναντίον του Χριστού, γι’ αυτόν το λόγο τοποθέτησαν σήμερα (πριν από τα πάθη του Χριστού) αυτό το υπερφυσικό και παράδοξο θαύμα.
Ο Ευαγγελιστής Ιωάννης είναι ο μόνος που το αναφέρει, ενώ οι άλλοι Ευαγγελιστές το παραλείπουν, ίσως επειδή ο Λάζαρος ήταν ακόμα τότε ζωντανός και τον έβλεπαν οι άνθρωποι. Λέγεται μάλιστα ότι γι’ αυτό ακριβώς (ο Ευαγγελιστής Ιωάννης) συνέγραψε το Ευαγγέλιό του (για να μην ξεχασθεί αυτό το θαύμα) και, φυσικά, για να γράψει και για την άναρχη Γέννηση του Χριστού από τον Πατέρα (Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος κ.ο.κ.), αφού οι άλλοι Ευαγγελιστές δεν έγραψαν τίποτα σχετικά μ’ αυτήν. Γιατί πραγματικά, αυτό κυρίως ήταν που έπρεπε να γίνει πιστευτό, ότι δηλαδή ο Χριστός ήταν Υιός του Θεού και Θεός, ότι αναστήθηκε και ότι θα υπάρξει ανάσταση των νεκρών.
Σχετικά με τον Άδη ο Λάζαρος δεν είπε τίποτα, είτε επειδή δεν του επετράπη καθόλου να δει τι συνέβαινε εκεί, είτε διότι, αν τα είδε, προστάχθηκε να σιωπήσει.
Από το Λάζαρο εκείνο, κάθε άνθρωπος που μόλις πέθανε, ονομάζεται Λάζαρος, και το νεκρικό ένδυμα (το σάβανο) πάλι Λαζάρωμα λέγεται, γιατί αυτή η λέξη μας υπενθυμίζει τον πρώτο Λάζαρο. Όπως δηλαδή εκείνος με το λόγο του Χριστού αναστήθηκε κι έζησε ξανά, έτσι κι ο κάθε νεκρός, παρόλο που πέθανε, όταν ηχήσει η τελευταία σάλπιγγα (της Αποκαλύψεως), θα αναστηθεί και θα ζήσει αιώνια.
Ταῖς τοῦ σοῦ φίλου Λαζάρου πρεσβείαις, Χριστὲ ὁ Θεός, ἐλέησον ἡμᾶς, Ἀμήν.
[Ιερομ. Ιερώνυμος Δελημάρης, Τί γιορτάζουμε από το Τριώδιο έως την Πεντηκοστή; Τα συναξάρια του Τριωδίου και του Πεντηκοσταρίου σε απλή γλώσσα.]
*
Την τέταρτη ημέρα του μήνα Απριλίου , οι μνήμες των Αγίων Πατέρων μας:
Γεωργίου του εν Μαλέω
Ζωσιμά , του κηδεύσαντος την αγία Μαρία
Θεωνά αρχ/που Θεσσαλονίκης
Ισιδώρου Σεβίλλης.

[toula]

Έξι μέρες πριν από το Πασχα (ζωντανό και με τις) πέντε αισθήσεις
τον τετραήμερο
ο Τριήμερος
στις δυο αδελφές
τον ένα αδελφό
τους χαρίζει.
Επιφάνιος Κύπρου
* * *
Και με την ισχυρή φωνή χαρίζει ζωή στον νεκρό, για να γίνει γνωστό ότι, όπως ακριβώς ο Πατέρας, έτσι και ο Υιός, σ’ όποιον θέλει δίνει ζωή. Αυτή η φωνή θα ακουστεί σαν σάλπιγγα κατά την τελευταία ημέρα και θα αναστηθούν οι νεκροί. Ίσως πάλι ο Χριστός να κραύγασε με δυνατή φωνή, θέλοντας να επισημάνει πως ο λόγος Του είναι δραστήριος και μέγας και ισχυρός. Διότι ήταν τόσο μεγάλη η δύναμη της φωνής ώστε αφανίστηκε η δύναμη του άδη, και γρήγορα η ψυχή εμφανίστηκε μέσα από τους νεκρούς, το δε σώμα που ήδη είχε διαλυθεί, με το να είναι δεμένος στα χέρια και τα πόδια και σκεπασμένος στο πρόσωπο με κάλυμμα, και όντας έτσι να βαδίζει τρέχοντας, ήταν θαύμα όχι μικρότερο της αναστάσεως. Προστίθεται στο γεγονός και άλλο παραδοξότερο. Επειδή υπήρχε συνήθεια στους Ιουδαίους με σμύρνη και αλόη να ενταφιάζουν, για να διατηρούνται τα σώματα των νεκρών, και αυτά είναι κολλητικά και δυσκολοαπόσπαστα, πρέπει κανείς να σκεφτεί πόσο μεγάλη ήταν η δύναμη του λόγου η οποία αυτά τα ξεχώρισε εύκολα από το σώμα. Και γι’ αυτό βέβαια είπε σ’ εκείνους ο Χριστός να λύσουν τον αναστημένο με τα λόγια: «Λύστε τον και αφήστε τον να περπατήσει» (Ιωάν. ια΄ 44), ώστε αν κάποιοι απιστούσαν να βεβαιωθούν με όλες τους τις αισθήσεις. Με τη φωνή τους και δείχνοντας τον τάφο έλεγαν «έλα να δεις», και με τα μάτια, αναγνωρίζοντας τον νεκρό και βλέποντας την ανάσταση, με την ακοή ακούγοντας τη μεγάλη και δυνατή φωνή του Χριστού: «Λάζαρε βγες έξω», και αισθανόμενοι με την όσφρηση τη δυσοσμία, όταν σηκώθηκε ο λίθος, και με την αφή λύνοντας του δεμένου τα χέρια και τα πόδια και το κάλυμμα που σκέπαζε το πρόσωπο. Η δυνατή, λοιπόν, εκείνη φωνή του Χριστού σήμαινε το κήρυγμα του Ευαγγελίου, με το οποίο η ανθρώπινη φύση, που ήταν δεμένη χειροπόδαρα με τα σχοινιά της αμαρτίας, και ήταν νεκρή στην σορό της απιστίας, ήλθε προς της αληθινή ζωή, καθώς της αφαιρέθηκε το κάλυμμα από τα μάτια, δηλαδή από το πυκνό νέφος που σκοτείνιαζε το φως της ψυχής, και αφού από αυτά λύθηκε από τους αποστόλους και διδασκάλους αφέθηκε να πορεύεται προς τη μακάρια ζωή. Και είναι βέβαια καλό, και να οδηγηθεί η ιστορία και προς πιο ηθική έννοια, έστω κι αν ο λόγος γίνεται μακρύτερος.
Ο Λάζαρος, λοιπόν, είναι ο νους μας, που είναι φίλος του Χριστού, γιατί βέβαια δημιουργήθηκε σύμφωνα με την εικόνα Εκείνου. Η Μάρθα πάλι, που το όνομά της μεταφράζεται «κοπιώσα» σημαίνει τη σάρκα. Η Μαρία, που σημαίνει «κυρία», είναι σύμβολο της ψυχής. Διότι αυτή είναι η κυρία του σώματος. Αυτές πρέπει να θρηνούν, όταν ο νους γλιστρήσει στον θάνατο της αμαρτίας παίρνοντας μαζί του ως Ιουδαίους, για να θρηνούν, την εξομολόγηση των αμαρτημάτων. Διότι αυτό σημαίνει το όνομα του Ιουδαίου. Κλαίγοντας, λοιπόν, οπωσδήποτε θα εμφανιστεί ο Κύριος και με το Ευαγγέλιο θα φωνάξει και θα σηκώσει την πώρωση και θα καλέσει έξω από την πτώση τον νεκρό που δεν ενεργεί και εφαρμόζει τις τέσσερις αρετές που φωτίζουν, ώστε αφού πετάξει μακριά την αμαρτία που βράζει, κι αφού λυθεί από τους Αγγέλους και τους Ιερείς, να καθίσει στο ίδιο τραπέζι με τον Σωτήρα, και να μυηθεί στη γνώση της Αγίας Τριάδας και να τρέχει συνεχώς με πόθο προς Εκείνην.
Θεοφάνης Κεραμεύς
* * *
«Λάζαρε, έλα έξω». Άκουσε τη δεσποτική προσταγή ο νεκρός και αμέσως κατέλυσε τους νόμους του θανάτου. Ντραπείτε, αιρετικοί, και χαθείτε από το πρόσωπο της γης. Καθόσον ο λόγος απέδειξε ότι η προσευχή έγινε όχι για την ανάσταση του νεκρού, αλλά για την πνευματική αδυναμία των τότε παραβρεθέντων εκεί απίστων. «Λάζαρε, έλα έξω». Και γιατί κάλεσε τον νεκρό με το όνομά του; Γιατί; Για να μην απευθυνθεί η φωνή του ελεύθερα προς όλους τους νεκρούς και να τους αναστήσει από τους τάφους, γι΄αυτό λέει: «Λάζαρε, έλα έξω». Εσένα μόνο προς το παρόν ανακαλώ από το πλήθος των νεκρών, ώστε με το επιμέρους να δείξω τη δύναμή μου και για τα μελλοντικά· διότι εγώ που ανέστησα ένα νεκρό, εγώ θα αναστήσω και την οικουμένη· διότι Εγώ είμαι η ανάσταση και η ζωή. Εγώ έχω τη δύναμη να ανασταίνω, διότι είμαι η πηγή της ζωής . Και αφού τα είπε αυτά, δείχνοντας την κυριαρχική εξουσία Του και πάνω στον ίδιο τον θάνατο, κραύγασε: ‘’Λάζαρε, βγες έξω’’» [Ιω. 11, 43].
Καὶ ἐξῆλθεν ὁ τεθνηκὼς δεδεμένος τοὺς πόδας καὶ τὰς χεῖρας κειρίαις, καὶ ἡ ὄψις αὐτοῦ σουδαρίῳ περιεδέδετο. λέγει αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς· λύσατε αὐτὸν καὶ ἄφετε ὑπάγειν . Και ο νεκρός βγήκε από το μνημείο με τα πόδια και τα χέρια του δεμένα με επιδέσμους, και το πρόσωπό του περιτυλιγμένο και σκεπασμένο με ένα πλατύ ύφασμα. Τότε είπε ο Ιησούς σε εκείνους που παρευρίσκονταν εκεί: ‘’Λύστε τον και αφήστε τον μόνο και χωρίς βοηθό να πάει στο σπίτι του’’)» [Ιω. 11, 44]. Πω πω, παράδοξα πράγματα. Εκείνος που έλυσε την ψυχή από τα δεσμά του θανάτου, Εκείνος που γκρέμισε τις πύλες του άδη, Εκείνος που συνέτριψε τις χάλκινες πύλες και τους σιδερένιους μοχλούς και ελευθέρωσε την ψυχή από τα δεσμά του θανάτου, Αυτός δεν μπορούσε να λύσει τις λευκές ταινίες του νεκρού; Ναι, μπορούσε, αλλά προστάζει τους Ιουδαίους να λύσουν τις λευκές ταινίες, τις οποίες οι ίδιοι έσφιξαν πιο μπροστά όταν τον ενταφίαζαν, ώστε να αναγνωρίσουν τα σημάδια των δεσμών που έθεσαν οι ίδιοι και να γνωρίσουν από τα ίδια τα πράγματα που έκαναν οι ίδιοι, ότι ο Λάζαρος είναι αυτός που ενταφιάστηκε από αυτούς, και ο Χριστός είναι Αυτός που ήρθε στον κόσμο με τη συγκατάθεση και ευαρέσκεια του Πατέρα Του και που έχει εξουσία επί της ζωής και του θανάτου.
Ιερός Χρυσόστομος

[toula]

Δύο από τους μαθητές
αποστέλλονται
να φέρουν το πουλάρι,
όπως είναι γραμμένο,
επάνω στο οποίο ο Χριστός ανεβαίνει
και έρχεται με ωραιότητα,
για να δεχθεί θεϊκή δοξολογία
από τα στόματα των παιδιών.
Ας σπεύσουμε λοιπόν κι εμείς να Τον προϋπαντήσουμε
με ζήλο,
προσφέροντάς Του βάγια
από τις ενάρετες πράξεις μας.
Θέλοντας, Λόγε,
να αρπάξεις από τον θάνατο
τον αγαπημένο Σου άνθρωπο,
σπεύδεις να θανατωθείς κατά σάρκα
για χάρη μας
και έτσι οδηγείς τους θνητούς
στην αθανασία των πιστών,
μόνε Αθάνατε.
*
Την ψυχωφελή Σαρακοστή
ήδη ολοκληρώσαμε
και την αγία εβδομάδα των Παθών Σου
αξίωσέ μας, Φιλάνθρωπε
να τη δούμε,
για να δοξάσουμε μέσα της
τα θαυμαστά έργα Σου
και την ανέκφραστη για χάρη μας
οικονομία Σου
ψάλλοντας όλοι με μία καρδιά:
Κύριε, δόξα σε Σένα!
[Από τις ακολουθίες της ημέρας]
ΤΕΛΟΣ ΑΓΙΑΣ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΗΣ ΤΕΣΣΑΡΑΚΟΣΤΗΣ

[toula]

Πάτερ, είναι δίκαιο εγώ να νηστεύω 48 ημέρες για να κοινωνήσω το Πάσχα και κάποιος άλλος μόνο τη Μεγάλη Εβδομάδα και να κοινωνάει εξίσου; Μήπως είμαι κορόιδο;
​Παιδί μου, αν νιώθεις «κορόιδο» επειδή νήστεψες, τότε η νηστεία σου πήγε χαμένη. Όχι γιατί έφαγες λάδι, αλλά γιατί έφαγες τον αδελφό σου.
​Η νηστεία δεν είναι συναλλαγή, είναι έρωτας. Αν μετράς τις μέρες σαν μεροκάματα για να «πληρωθείς» με τη Θεία Κοινωνία, τότε βλέπεις τον Χριστό σαν εργοδότη και όχι σαν Πατέρα. Η Θεία Κοινωνία δεν είναι «μετάλλιο» για τους συνεπείς, αλλά σωσίβιο για τους πνιγμένους.
​Γιατί ζηλεύεις;
Εσύ που νήστεψες 48 ημέρες, είχες την ευλογία να ζήσεις 48 ημέρες πνευματικής καθαρότητας. Αυτός που ήρθε τη Μεγάλη Εβδομάδα, έχασε όλη αυτή τη διαδρομή. Είναι σαν να ζηλεύεις έναν πεινασμένο που βρήκε μια ψίχα ψωμί την τελευταία στιγμή, ενώ εσύ απολαμβάνεις το δείπνο του Πατέρα σου εδώ και ενάμιση μήνα.
​Πρόσεξε την «ευσεβή» υπερηφάνεια.
Ο Θεός συχνά προτιμά τη συντριβή εκείνου που έρχεται τελευταίος και τρέμει γιατί δεν νήστεψε, παρά την αυτοπεποίθηση εκείνου που έρχεται με το ημερολόγιο στο χέρι και απαιτεί τη θέση του. Ο Φαρισαίος νήστευε «δις του Σαββάτου» και πήγε στην κόλαση. Ο Ληστής πάνω στον Σταυρό δεν πρόλαβε να νηστέψει ούτε ένα δευτερόλεπτο, και μπήκε πρώτος στον Παράδεισο.
​Μην κοιτάς το πιάτο του άλλου, κοίτα το δικό σου σκοτάδι. Αν η νηστεία σου δεν σε έκανε να αγαπάς περισσότερο τον «αμελή» αδελφό σου, τότε δεν νήστεψες· απλώς έκανες μια άκαρπη απεργία πείνας.
​Στο Ποτήριο της Ζωής δεν προσέρχονται οι «σωστοί», αλλά οι μετανοιωμένοι. Χαίρε που ο αδελφός σου σώθηκε την τελευταία στιγμή. Αν δεν μπορείς να χαρείς, τότε η νηστεία σου απλώς θέριεψε τον εγωισμό σου.
​Ξύπνα! Ο Χριστός θυσιάζεται για όλους. Μην κάνεις τον λογιστή του Θεού, γιατί αν ο Θεός γινόταν λογιστής μαζί μας, κανείς μας δεν θα άντεχε τη δίκαιη κρίση Του.
Π.Βασίλειος Καραγιώργος

[toula]

Ο άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος διαιρεί το Πάσχα σε τρία, ήτοι το Πάσχα το νομικό, το Πάσχα της θείας Χάριτος και το Πάσχα του μέλλοντος αιώνος.
Το νομικό Πάσχα, κατά το οποίο οι Εβραίοι εόρταζαν την θαυματουργική τους διάβαση δια της Ερυθράς θαλάσσης, ήταν μια ενθύμηση της πικράς δουλείας της Αιγύπτου και της ελευθερίας τους με την βοήθεια του Θεού. Ήταν Πάσχα “χαριστήριον και ικέσιον”. Στην πραγματικότητα, το Πάσχα αυτό ήταν προτύπωση του δικού μας Πάσχα.
Το Πάσχα της θείας Χάριτος είναι η Ανάσταση του Χριστού, δια της οποίας γίνεται διάβαση “εκ θανάτου προς ζωήν και εκ γης προς ουρανόν”. Ο άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος θα πή: “ώ Πάσχα το μέγα και ιερόν και παντός του κόσμου καθάρσιον”. Χωρίς την μέθεξη του Χριστού και την κοινωνία μαζί Του υπάρχει νέκρωση και δουλεία. Κατά τον άγιο Γρηγόριο τον Σιναΐτη, “ο μη ορών και ακούων και αισθανόμενος πνευματικώς νεκρός εστιν”. Επομένως, το Πάσχα είναι έλευση του Χριστού μέσα στην καρδιά. Ο άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής θα πη πολύ χαρακτηριστικά: “Πάσχα η επί τον ανθρώπινον νουν έλευσις του Λόγου”. Πραγματικά, ο άνθρωπος όταν λαμβάνη τον Χριστό, ζη πνευματικά και ο Χριστός γίνεται η ζωή του, η ψυχή της ψυχής του. “Ψυχή τις δευτέρα τοις ανθρώποις η ανάστασις” (όσιος Νείλος).
Το Πάσχα του μέλλοντος αιώνος είναι “τελεώτερον και καθαρώτερον”. Ο Χριστός, όταν τελούσε το Πάσχα λίγο πριν από το Πάθος Του, και μάλιστα όταν τέλεσε τον Μυστικό Δείπνο, είπε: “ου μη πίω απ’ άρτι εκ τούτου του γεννήματος της αμπέλου έως της ημέρας εκείνης, όταν αυτό πίνω μεθ’ υμών καινόν εν τη βασιλεία του πατρός μου” (Ματθ. κστ’, 29). Σαφώς εδώ γίνεται λόγος για το Πάσχα της Βασιλείας των Ουρανών. Ακόμη και το Πάσχα της παρούσης ζωής είναι τυπικό, σχετικά με το Πάσχα του μέλλοντος αιώνος. Τότε οι άγιοι θα έχουν μεγαλύτερη κοινωνία με τον Χριστό, αφού ο Λόγος θα αποκαλύψη και θα διδάξη “ά νυν μετρίως παρέδειξε” (άγ. Γρηγόριος Θεολόγος).Οι Χριστιανοί αγωνίζονται για να περάσουν από το τυπικό Πάσχα, στο Πάσχα της θείας Χάριτος, και από εκεί στο αιώνιο Πάσχα. Μια τέτοια εορτή έχει σημασία και νόημα. Κάθε άλλος εορτασμός δεν αποβλέπει σε βαθύτερους σκοπούς, δεν ικανοποιεί το πεινασμένο και διψασμένο πνεύμα του ανθρώπου.Κατά την διάρκεια της εορτής του Πάσχα των Εβραίων σφραγιζόταν αμνός άμωμος, τέλειος και νέος. Αυτό ήταν προτύπωση του Χριστιανικού αμνού, που είναι αυτός ο Ίδιος ο Χριστός, άμωμος, νέος και τέλειος. Αυτός θυσιάστηκε και προσφέρεται στους Χριστιανούς για να ενωθούν μαζί Του.
[«ΟΙ ΔΕΣΠΟΤΙΚΕΣ ΕΟΡΤΕΣ» Σεβ. Μητροπολίτου Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου Ιεροθέου.]

[toula]

Θεωρία και πράξη, σαν να τις ενώσουμε σε ιερό ζυγό,
ας σπεύσουμε να στείλουμε ικεσία προς τον Χριστό.
Τον νου μας, που έχει θαφτεί βαθιά,
σαν άλλον Λάζαρο νεκρό,
ας Τον παρακαλέσουμε να τον αναστήσει
με την φοβερή Του παρουσία·
για να Του προσφέρουμε βάγια δικαιοσύνης
και με φωνή αγαλλίασης να ψάλλουμε:
Ευλογημένος είσαι Εσύ που έρχεσαι.
*
Στον τάφο ο Λάζαρος σήμερα
συμπληρώνει τη δεύτερη μέρα της σιωπής,
και πάνω του χύνουν δάκρυα
η Μαρία και η Μάρθα,
αληθινές αδελφές στον πόνο.
Μα ο Χριστός πλησιάζει προς αυτόν
μαζί με τους θείους Αποστόλους,
για να φανερώσει το μέγα θαύμα.
Θάνατε πανόλεθρε,
δέξου την κατάλυσή σου·
οι πυλωροί σου ας αντικρίσουν τα κλείθρα να σπάζουν.
Γιατί με έναν λόγο
θα συντρίψει τις πύλες σου
ο Χριστός, ανασταίνοντας τον Λάζαρο.
Πιες πρώτα τούτο, Άδη,
φωνάζει προς εσένα ο Προφήτης μαζί με εμάς.
*
Και εσύ, Κύριε,
στο πλήρωμα της Νηστείας,
γέμισε τις καρδιές μας και τον νου μας
με ευσπλαχνική χαρά·
με τις ικεσίες των Αποστόλων Σου,
που με ειλικρίνεια Σε αγάπησαν,
Εσένα, τον Σωτήρα των ψυχών μας.
[ από τις Ακολουθίες της ημέρας]