Ψυχοφελή μηνύματα...

[toula]

Ακόμα και άν ένας δίκαιος πεθάνει πρόωρα, θα βρίσκεται σίγουρα σε τόπο ανάπαυσης. Γιατί η τιμημένη γεροντική ηλικία δεν μετριέται από τα πολλά χρόνια, ούτε από τον αριθμό των ετών. Η ορθή πολιτεία δεν είναι τα λευκά μαλλιά αλλά είναι η φρόνηση για τους ανθρώπους, και σαν ηλικία του γήρατος δεν μετράνε τα πολλά χρόνια αλλά μετράει μια αψεγάδιαστη ζωή.
Επειδή ο Δίκαιος έγινε αρεστός στον Θεό, αγαπήθηκε, και ενώ ζούσε ανάμεσα σε αμαρτωλούς, μεταφέρθηκε από αυτόν τον κόσμο. Αρπάχτηκε από τη ζωή για να μην αλλοιώσει η κακία την αντίληψή του ή ο δόλος να εξαπατήσει την ψυχή του. Διότι η βασκανία της φαυλότητας αμαυρώνει τα καλά, και η πλάνη της επιθυμίας διαστρέφει τον αθώο νου.
Αφού τελειοποιήθηκε σε σύντομο χρονικό διάστημα, αναπλήρωσε μακρούς χρόνους βιοτής με την αρετή του . Διότι η ψυχή του ήταν αρεστή στον Κύριο. Γι' αυτό έσπευσε να φύγει από τη μέση της πονηρίας πολύ νωρίς.
Οι ειδωλολάτρες όμως, βλέποντας τον δίκαιο να πεθαίνει πρόωρα , δεν το κατάλαβαν, ούτε σκέφτηκαν βαθιά το νόημα αυτού του γεγονότος . Ότι δηλαδή χάρη και έλεος υπάρχει στους οσίους Του και θεϊκή προστασία στους εκλεκτούς Του.
Σοφία Σολομώντος

[toula]

Πώς εξηγείται η πρόσληψη τροφής από τον Αναστάντα και το αναστημένο Σώμα του Χριστού
Από την διήγηση του Ευαγγελιστού Λουκά για μια εμφάνιση του Χριστού στους Μαθητάς φαίνεται ότι ο Χριστός έφαγε ενώπιόν τους μέρος από ψητό ψάρι και μέλι από κηρήθρα. Βέβαια, το Σώμα του Χριστού μετά την Ανάσταση δεν είχε ανάγκη τροφής, το έκανε όμως ο Χριστός για να βεβαιωθούν οι Μαθητές ότι δεν ήταν φάντασμα, αλλά είχε πνευματικό και μεταμορφωμένο σώμα. Φυσικά, επειδή στο Σώμα του Χριστού μετά την Ανάσταση δεν υπήρχε πεπτικό σύστημα, γι’ αυτό και η τροφή αυτή αναλώθηκε από την θεία ενέργεια και δεν μεταποιήθηκε κατά τον συνήθη στους ανθρώπους τρόπο. Όπως η φωτιά καταναλώνει το κερί, έτσι και η θεότητα του Χριστού κατηνάλωσε την τροφή που έλαβε. Αυτό το παράδειγμα χρησιμοποιείται συγκαταβατικά και δεν έχει απόλυτη εφαρμογή, γιατί η φωτιά που λυώνει το κερί συντηρείται από καύσιμη ύλη, ενώ τα πνευματικά σώματα δεν χρειάζονται τροφή για να συντηρηθούν (άγ. Γρηγόριος Παλαμάς).
Το ότι ο Χριστός έφαγε μέρος από ψητό ψάρι και μέρος από μέλι κηρήθρας είναι συμβολικά σημεία, που δείχνουν το μυστήριο του προσώπου Του. Η ανθρώπινη φύση ομοιάζει με το ψάρι, που κολυμπούσε στην υγρότητα του ηδονικού και εμπαθούς βίου. Ο Χριστός προσέλαβε αυτήν την φύση την ήνωσε στην υπόστασή Του, την καθάρισε από κάθε εμπαθή διάθεση με το πυρ της θεότητος (ψητό ψάρι) και την έκανε ομόθεη και διάπυρη. Επίσης η κηρήθρα με το μέλι ομοιάζει με την δική μας ανθρώπινη φύση, γιατί, όπως το μέλι υπάρχει μέσα στην κηρήθρα, έτσι και μέσα στο σώμα μας υπάρχει ο λογικός θησαυρός καί, κυρίως, στους πιστεύοντας υπάρχει στην ψυχή και το σώμα η Χάρη του Αγίου Πνεύματος. Τρώγει από αυτά ο Χριστός, γιατί θεωρεί φαγητό του την σωτηρία του καθενός μας (άγ. Γρηγόριος Παλαμάς).
Επίσης, η χρησιμοποίηση από τον Χριστό, μετά την Ανάστασή Του, των στοιχείων του άρτου και του ιχθύος δείχνει το πρόσωπο και το έργο Του για την σωτηρία του ανθρώπου. Κυρίως, φανερώνει το μυστήριο της θείας Ευχαριστίας, αφού ο άνθρωπος τότε κοινωνεί του ζωντανού άρτου και του ζωντανού ιχθύος που είναι Αυτός ο ίδιος ο Θεάνθρωπος Χριστός, ο Οποίος προσέλαβε την δική μας ανθρώπινη φύση καί, αφού την θέωσε, μας δίνει τον Εαυτό Του για να θεωθούμε και εμείς. Βέβαια, η θέωση δια των μυστηρίων, και κυρίως δια του μυστηρίου της θείας Ευχαριστίας, δεν γίνεται μηχανικά και μαγικά, αλλά ανάλογα με την πνευματική κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε. Έτσι, ανάλογα με την πνευματική μας κατάσταση ενεργεί και το μυστήριο της θείας Κοινωνίας.
Ο Χριστός σε μια από τις εμφανίσεις στους Μαθητάς Του, βλέποντας να υπάρχουν στην καρδιά τους λογισμοί περί Αυτού, είπε: "ίδετε τας χείράς μου και τους πόδας μου, ότι αυτός εγώ ειμι, ψηλαφήσατέ με και ίδετε, ότι πνεύμα, σάρκα και οστέα ουκ έχει, καθώς εμέ θεωρείτε έχοντα" (Λουκ. κδ', 39). Εδώ φαίνεται ότι υπάρχει σώμα, άρα δεν ήταν φαντασία, αλλά δεν ήταν το σώμα, όπως το γνώριζαν μέχρι τότε οι Μαθητές.
Είναι γνωστόν ότι ο Χριστός με την ενανθρώπησή Του προσέλαβε την ανθρώπινη φύση και έγινε τέλειος άνθρωπος, και μάλιστα προσέλαβε και τα λεγόμενα αδιάβλητα πάθη, όπως την φθαρτότητα και την θνητότητα, στα οποία αδιάβλητα πάθη συγκαταλεγόταν η πείνα, η δίψα, ο κόπος, ο ύπνος κλπ. Όμως, ο Χριστός μετά την Ανάσταση απέβαλε όλα τα λεγόμενα φυσικά πάθη, ήτοι "φθοράν, πείναν τε και δίψαν, ύπνον και κάματον και τα τοιαύτα". Αποβάλλοντας όμως τα λεγόμενα αδιάβλητα πάθη δεν απέβαλε ούτε την ψυχή ούτε το σώμα. Με την Ανάληψή Του στους ουρανούς παρέλαβε το σώμα και την ψυχή, την λογική και νοερά, την θελητική και ενεργητική. Έτσι, κάθεται στα δεξιά του Θεού με ολόκληρη την ανθρώπινη τεθεωμένη φύση. Με αυτόν τον τρόπο ενεργεί και θεϊκά, με την πρόνοια, την συντήρηση και την κυβέρνηση όλων, και ανθρώπινα, ενθυμούμενος την διατριβή του πάνω στην γη και γνωρίζοντας ότι προσκυνείται από ολόκληρη την λογική κτίση (άγ. Ιωάννης Δαμασκηνός).
Το αναστημένο Σώμα του Χριστού ήταν απαθές και αθάνατο, κεκοσμημένο με την θεία δόξα, αλλά όμως ήταν σώμα "τήν προτέραν έχον περιγραφήν" (Μακάριος Χρυσοκέφαλος). Έτσι, καίτοι απέβαλε όλα τα αδιάβλητα πάθη, δεν απέβαλε όμως τα φυσικά ιδιώματα, "ήτοι το ποσόν, το ποιόν, το είναι εν είδει, το τριχή διαστατόν, και το περιγραπτόν εν τόπω και περιοριστικόν". Γιατί, αν απέβαλε αυτά, δεν θα ήταν πραγματικό σώμα, αλλά έκσταση και έξοδος από τους όρους της ανθρωπίνης φύσεως (άγ. Νικόδημος αγιορείτης).
Όπως ο Χριστός με την ενανθρώπησή Του δεν βγήκε έξω από τους όρους της ανθρωπίνης φύσεως, έτσι και μετά την Ανάστασή Του η θεωθείσα ανθρώπινη σάρκα δεν ετράπη της οικείας φύσεως, δηλαδή δεν απέβαλε τα φυσικά της ιδιώματα. Και αυτό συνέβη γιατί παρέμειναν και μετά "τήν ένωσιν αί τε φύσεις ασύμφυτοι και αι τούτων ιδιότητες αλώβητοι" (άγ. Ιωάννης Δαμασκηνός). Γι’ αυτό, άλλωστε, ο Χριστός, ενώ βρίσκεται στους ουρανούς, αγιογραφείται από την Εκκλησία με περιγραπτό σώμα. Ο Χριστός στους ουρανούς δεν έχει ούτε σάρκα, όπως εμείς την γνωρίζουμε, ούτε είναι ασώματος και άϋλος, αλλά κάτι μεταξύ αυτών (άγ. Γρηγόριος Θεολόγος). Πρόκειται για σώμα πνευματικό και αφθαρτοποιημένο, αλλά πάντως για σώμα. Ο Χριστός παραμένει στους αιώνες Θεάνθρωπος, αφού οι δύο φύσεις από τότε που ενώθηκαν παραμένουν αχώριστες και αδιαίρετες.
Ακόμη και η ψυχή του Χριστού γνωρίζει σαφώς ότι είναι ενωμένη καθ’ υπόσταση με τον Θεό Λόγο και επίσης προσκυνείται και αυτή μαζί με τον Θεό, ως ψυχή του Θεού, και όχι απλώς ως ψυχή (άγ. Ιωάννης Δαμασκηνός).
Έτσι, λοιπόν, το Αναστημένο Σώμα του Χριστού, αποβάλλοντας όλα τα αδιάβλητα πάθη, το θνητό και παθητό, παρέμεινε σώμα, αλλά πνευματικό, ομόθεο, ήταν περιγραπτό, είχε όλα τα διακριτικά γνωρίσματα που είχε πρίν. Διήνυε τεράστιες αποστάσεις σε δευτερόλεπτα, εισερχόταν και εξερχόταν κεκλεισμένων των θυρών και εξήλθε "εσφραγισμένου του μνήματος", αλλά ήταν πραγματικό σώμα και όχι φάντασμα. Το ότι δεν Τον καταλάβαιναν πολλές φορές οι Μαθητές και τον θεωρούσαν φυσικό άνθρωπο, ήταν γιατί δεν ήθελε ο Χριστός να φανερωθή. Όταν ήθελε φανερωνόταν, και τότε οι Μαθητές ανεγνώριζαν ότι ήταν ο Κύριος.
μητρ. Ναυπάκτου Ιερόθεος, η ανάσταση του Χριστού

[toula]

Το Ευαγγέλιο της Ανάληψης, το οποίο αναγιγνώσκεται σταθερά την ημέρα της εορτής, πριν διηγηθεί τα της Ανάληψης του Κυρίου, εξιστόρησε μία από εκείνες τις απρόοπτες και αιφνίδιες εμφανίσεις του Ιησού προς τους μαθητές του. Κατά τη διήγηση αυτή, ο Ιησούς δεν εμφανίστηκε στους μαθητές του στον τόπο όπου επρόκειτο να αναληφθεί, στο Όρος των Ελαιών, αλλά εμφανίστηκε σε αυτούς μέσα στην Ιερουσαλήμ. Εμφανίστηκε σε αυτούς μέσα στην αυτοκαταδικασμένη και Χριστοκτόνο πόλη. Και από εκεί, παραλαμβάνοντας τους και βαδίζοντας επικεφαλής τους, διέτρεξε μαζί τους τους κυριότερους δρόμους της πόλης. Τους οδήγησε και τους εισήγαγε στον μεγάλο δρόμο που έφερνε από τα Ιεροσόλυμα στο Όρος των Ελαιών, και τους εξήγαγε διαμέσου των πυλών της. Και όλη αυτή η κίνηση λαμβάνει χώρα και γίνεται αυτή η τελευταία σωματική εμφάνιση και παρουσία του Ιησού προς τους μαθητές του την τεσσαρακοστή ημέρα, οπότε θα αναλαμβανόταν στους ουρανούς. Ο σκοπός ήταν να ξυπνήσει επιτέλους από την αναισθησία της η κοιμισμένη πόλη, και να λάβει γνώση της τουλάχιστον αυτής της τελευταίας επίσκεψης του Σωτήρα της.
Ο Χριστός εμφανίζεται για τελευταία φορά στην Ιερουσαλήμ, διέρχεται με τους μαθητές του τους δρόμους, τις ατραπούς και τις ρούγες της πόλης, εξέρχεται από τις πύλες της τόσο επίσημα και πανηγυρικά, και εισέρχεται με σταθερό βήμα στη μεγάλη λεωφόρο που οδηγεί στη Βηθανία και προς το Όρος των Ελαιών. Γιατί; Για να δει επιτέλους η άπιστη πόλη, η πόλη που σκοτώνει τους προφήτες και λιθοβολεί τους απεσταλμένους προς αυτήν, η πόλη που βυθίστηκε στο μεγάλο έγκλημα της θεοκτονίας, για να δει τον Βασιλέα του Ισραήλ να την επισκέπτεται για τελευταία φορά και να τον αναγνωρίσει και να σωθεί!
Αλλά η Ιερουσαλήμ έμεινε αναίσθητη και σε αυτή την τελευταία επίσκεψη! Άραγε η Ιερουσαλήμ είδε τότε τον Αναστάντα Βασιλέα της, αλλά στην απιστία και την πώρωσή της δεν τον πίστεψε και πάλι, ή καθόλου δεν τον είδε, ούτε καν αισθάνθηκε αυτή την τελευταία του επίσκεψη, ενώ τόσοι και τόσοι ταπεινοί πιστοί τον είδαν και τον πίστεψαν και σώθηκαν;
Είτε έτσι είτε αλλιώς, τι οικτρή τύφλωση για την Ιερουσαλήμ, τι σκληρή τύχη για την ένδοξη πόλη Ιερουσαλήμ! Ο Χριστός για τελευταία φορά εμφανίζεται μέσα στην πόλη όχι ως Κριτής, αλλά ως Σωτήρας, έτοιμος να ακούσει και να δεχθεί τη μετάνοιά της για το έγκλημα στο οποίο προσφάτως βυθίστηκε, έτοιμος να ακούσει και να δεχθεί τη μετάνοιά της και να την ελεήσει. Και γι' αυτό διέρχεται όλες τις αγυιές της. Αλλά οι άρχοντές της στην αλαζονεία και την πώρωση της καρδιάς τους δεν αισθάνθηκαν την επίσκεψη, ή μάλλον απέρριψαν και αυτή τη μέγιστη συγκατάβαση και δωρεά. Και έτσι η ωραία πόλη, η ένδοξη Ιερουσαλήμ, η έδρα των Προφητών, η καθέδρα του Βασιλέως των βασιλευόντων, εγκαταλείπεται πλέον έρημη, διότι εξήλθε και απομακρύνθηκε πλέον από αυτή ο Ιησούς Χριστός. Και μετά από λίγο κατεδαφίστηκε εξ ολοκλήρου, και δεν έμεινε λίθος επί λίθου εκεί. Τα δε μεγαλοπρεπή ερείπιά της, και αυτά έγιναν σαν χνούδι, το οποίο ο άνεμος διώχνει από προσώπου της γης. Και τα πάντα εξαφανίστηκαν ως σημάδι της απιστίας και τιμωρίας της και προς σωφρονισμό και παραδειγματισμό των απίστων και διεφθαρμένων εθνών!
Αδελφοί, ας φοβηθούμε κι εμείς αυτή την απιστία και την πώρωση των Ιεροσολυμιτών! Όπως ο παλαιός Ισραήλ για την απιστία του, ως αδιόρθωτος και σκληροτράχηλος και απερίτμητος στην καρδιά αποβλήθηκε, ας φοβηθούμε μήπως πάθουμε το ίδιο και εμείς, ο νέος Ισραήλ, εμείς ο περιούσιος λαός, ο Ορθόδοξος Ελληνικός λαός.
Πόσες φορές και ενώπιόν μας δεν διέρχεται ο Ιησούς, όπως και ενώπιον των Ιεροσολυμιτών, χωρίς να προσελκύει την προσοχή μας, χωρίς να κάμπτει σε μετάνοια τη σκληρή καρδιά μας; Όταν, λ.χ., στην Εκκλησία ακούμε τα Ευαγγελικά αναγνώσματα, τότε δεν διέρχεται και ενώπιόν μας ο Χριστός; Όταν σε κάποια συνάθροιση πιστών κηρύττεται ο λόγος του Θεού, δεν λαλάει τότε προς εμάς αυτή η φωνή του Λόγου; Όταν κατά την ύψωση των τιμίων δώρων στην θεία μυσταγωγία ο ιερέας φωνάζει το «μετά φόβου Θεού, πίστεως και αγάπης προσέλθετε», και διέρχεται τρόπον τινά έμπροσθεν μας αισθητώς και σωματικώς πλέον ο Θεάνθρωπος Σωτήρ, και εμείς μένουμε αδιάφοροι προς αυτή την επίσκεψη της θείας χάριτος, δεν ομοιάζουμε τότε και εμείς με εκείνους τους αναίσθητους και πεπωρωμένους Ιεροσολυμίτες, ενώπιον των οποίων διήλθε ο Ιησούς, χωρίς να προσελκύσει την προσοχή τους, και γι' αυτό άφησε τον οίκο εκείνων έρημο;
Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο την τελευταία αυτή ημέρα της επί γης σωματικής του παρουσίας ο Ιησούς δεν φάνηκε στους μαθητές του απ' ευθείας στον τόπο που επέλεξε για την Ανάληψή του, όπως άλλοτε για να πιστοποιήσει την Ανάστασή του εμφανίστηκε στο υπερώον, όπου ήταν οι μαθητές συγκεντρωμένοι, ή στην Εμμαούς, ή στο όρος της Γαλιλαίας, ή στις όχθες της θαλάσσης της Τιβεριάδος. Αντίθετα, εμφανίζεται στην Ιερουσαλήμ, και από εκεί τους παραλαμβάνει και τους οδηγεί έξω από τα τείχη της, έως τη Βηθανία. Έτσι, φανερά δείχνεται ότι η θεία χάρις εξέρχεται πλέον και απομακρύνεται από την Ιερουσαλήμ, η οποία με την απιστία και την αναισθησία της προετοίμασε για τον εαυτό της αυτή την εγκατάλειψη, που ακολούθησε η καταδίκη και ο όλεθρός της.
Εκ της Ιερουσαλήμ εξερχόμενος, δεν παραλαμβάνει παρά λίγους, αλλά εκλεκτούς «λίθους», τους Αποστόλους του, για να κατασκευάσει από αυτούς τη νέα ζώσα πόλη της ουράνιας βασιλείας του επί της γης. Και φέρνει αυτούς τους εκλεγμένους λίθους από την παλαιά και καταδικασμένη πόλη σε ένα ελεύθερο, καθαρό και υψηλό τόπο, στο χαριτωμένο Όρος των Ελαιών. Εκεί, θα αγιάσει και θα ευλογήσει τους θεμέλιους λίθους της νέας οικοδομής. Και κατόπιν θα τους χρησιμοποιήσει ως σκεύη της νέας χάριτος, αφού καθαριστούν και περάσουν και από τις φλόγες της Πεντηκοστής, για να οικοδομήσει την Εκκλησία, της οποίας ούτε οι πύλες του Άδη δεν θα κατισχύσουν: «Εξήγαγεν αυτούς έξω έως εις Βηθανίαν».
Από εδώ αρχίζει το μεγάλο έργο της ευλογίας των μαθητών: «Επάρας τας χείρας αυτού ευλόγησεν αυτούς, και εν τω ευλογείν αυτόν αυτούς διέστη απ' αυτών και ανεφέρετο εις τον ουρανόν».
ΑΓΙΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΌΜΟΥ ΣΜΥΡΝΗΣ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΙΕΡΟΜΑΡΤΥΡΟΣ

[toula]

Εκείνο τον καιρό άκουσε ο Ιωάννης στη φυλακή για τα έργα του Χριστού, έστειλε δύο από τους μαθητές του
και τον ρώτησε:
«Εσύ είσαι αυτός που περιμένουμε να έρθει ή να περιμένουμε κάποιον άλλον;»
Ο Ιησούς τούς απάντησε:
«Πηγαίνετε και πείτε στον Ιωάννη αυτά που ακούτε και βλέπετε:
οι τυφλοί ξαναβρίσκουν το φως τους, οι χωλοί περπατούν, οι λεπροί καθαρίζονται, οι κουφοί ακούν, οι νεκροί ανασταίνονται και στους φτωχούς κηρύσσεται το χαρμόσυνο μήνυμα.
Και μακάριος είναι όποιος δεν χάσει την πίστη του εξαιτίας μου».
Καθώς εκείνοι έφευγαν, ο Ιησούς άρχισε να λέει στα πλήθη για τον Ιωάννη:
«Τι βγήκατε να δείτε στην έρημο; Ένα καλάμι που το λυγίζει ο άνεμος;
Τι βγήκατε λοιπόν να δείτε; Έναν άνθρωπο ντυμένο με πολυτελή ρούχα; Όσοι φορούν πολυτελή ρούχα βρίσκονται στα παλάτια των βασιλιάδων.
Τι βγήκατε λοιπόν να δείτε; Προφήτη; Ναι, σας λέω, και περισσότερο από προφήτη.
Γιατί αυτός είναι εκείνος για τον οποίο είναι γραμμένο:
“Εγώ στέλνω τον αγγελιαφόρο μου μπροστά σου, που θα προετοιμάσει τον δρόμο σου”.
Αλήθεια σας λέω: ανάμεσα σε όλους όσοι γεννήθηκαν από γυναίκα δεν εμφανίστηκε μεγαλύτερος από τον Ιωάννη τον Βαπτιστή. Κι όμως, ο πιο μικρός στη βασιλεία των ουρανών είναι μεγαλύτερος από αυτόν.
Από τις ημέρες του Ιωάννη του Βαπτιστή μέχρι σήμερα, η βασιλεία των ουρανών δέχεται επίθεση και άνθρωποι αποφασιστικοί την κατακτούν.
Γιατί όλοι οι προφήτες και ο νόμος προφήτεψαν μέχρι τον Ιωάννη.
Και, αν θέλετε να το δεχτείτε, αυτός είναι ο Ηλίας που επρόκειτο να έρθει.
Όποιος έχει αυτιά για να ακούει, ας ακούει».
[Το Ευαγγέλιον της Θείας Λειτουργίας, Ματθαίον ια' 2- 15]

[toula]

‘Ὁραματίζομαι τό ἀγγελικό ἐκεῖνο πρόσωπο πού ἔδυσαν τά μάτια του σάν δύο ἥλιοι λαμπεροί καί πού μέσα σ’ αὐτά εἶχε ἀποτυπωθεῖ ὅλη ἡ ψυχική του ὀμορφιά.
Χωρίς τήν πρόσκαιρη καί ἐπίγεια τούτη πνοή, ἀλλά γεμάτο ἀπό τήν μοσχομύριστη εὐωδιά τῆς θείας Χάρης.
Ἀσπάζομαι τά ἱερά ἐκεῖνα χέρια, πού ἁμαρτία δέν ἀγγίξανε καί πού μέ τό δάκτυλό τους ἔδειξαν στούς ἀνθρώπους τόν Χριστό, πού σήκωσε ἐπάνω Του τήν ἁμαρτία ὁλοκλήρου τοῦ κόσμου.
Προσκυνῶ ἐκεῖνα τά ὡραῖα πόδια, πού εὐαγγελίστηκαν τά ἀγαθά στούς ἀνθρώπους καί μέ τά ὁποῖα προετοιμάστηκε ἡ ὁδός τῆς παρουσίας τοῦ Κυρίου. Φέρτε νά προσκυνήσω καί τήν τίμια ἁλυσίδα μέ τήν ὁποῖα δέθηκε ὁ πιό πολύτιμος καί ἀγγελόμορφος ἀνάμεσα στούς ἀνθρώπους.
Φέρτε καί τή σεβάσμια πιατέλα ὅπου τοποθετήθηκε ἡ πολυσέβαστη καί ἀπό ὅλα τά χρυσάφια ἀκριβότερη Κεφαλή. Ἀκόμα ἄν ἔβρισκα δέν θά ἄφηνα ἀπροσκύνητο τό φονικό μαχαίρι πού μπήχθηκε στόν ἱερό τράχηλο, οὔτε θά δίσταζα νά καταφιλήσω τό χῶμα ὅπου φρουρήθηκε ὁ θησαυρός, μέ τή βεβαιότητα, ὅτι καί αὐτό θά μοῦ μετέδιδε θεία Χάρη.
Μακαριστέ τάφε καί χαρμόσυνη ταφόπετρα, πού σκέπασες τό τρισμακάριστο ἐκεῖνο σκήνωμα καί τύλιξες μέσα σου τό πολυτιμώτερο ἀπό σωρούς σμαράγδια καί μαργαριτάρια σῶμα.
Ἐκεῖ λοιπόν βρισκόταν ὁρατά ἡ συντροφιά τῶν μαθητῶν καί ἀόρατα πλήθη ἀγγέλων, εὐφημώντας, δοξάζοντας, ὑψώνοντας στόν οὐρανό καί μεταφέροντας στήν ἀτελείωτη χαρά αὐτόν πού ἔζησε σάν ἔνσαρκος ἄγγελος καί προανάγγειλε τό Μεσσία. Αὐτόν πού ὑπῆρξε γνήσιος φίλος τοῦ Κυρίου, πού ὁδήγησε στόν οὐράνιο Νυμφίο τήν Ἐκκλησία, τό ἄσβηστο λυχνάρι τοῦ ἀνεκφράστου φωτός, τή ζωντανή φωνή τοῦ Θεοῦ Λόγου, τόν ἀνώτερο ἀπ’ τούς προφῆτες, τόν μεγαλύτερο ἀπ’ ὅσους γέννησε ποτέ γυναίκα.
Οσίου Θεοδωρου του Στουδίτου.

[toula]

ΚΥΡΙΑΚΗ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ
Ὅλην συγκροτήσαντες, τὴν τῆς ψυχῆς ἐπιστήμην, καὶ τῷ θείῳ Πνεύματι, συνδιασκεψάμενοι, τὸ μακάριον, καὶ σεπτὸν Σύμβολον, οἱ σεπτοὶ Πατέρες, θεογράφως διεχάραξαν, ἐν ᾧ σαφέστατα, τῷ Γεγεννηκότι συνάναρχον, τὸν Λόγον ἐκδιδάσκουσι, καὶ παναληθῶς ὁμοούσιον, ταῖς τῶν Ἀποστόλων, ἑπόμενοι προδήλως διδαχαῖς, οἱ εὐκλεεῖς καὶ πανόλβιοι, ὄντως καὶ θεόφρονες.
Οι θεούμενοι που μετέχουν της δόξης του Θεού, δηλαδή οι Προφήτες, Απόστολοι, Πατέρες, όσιοι, Άγιοι, είναι το θεμέλιο και η βάση της εκκλησιαστικής ζωής.
Η Εκκλησία δεν είναι μια ανθρωποκεντρική οργάνωση, αλλά το τεθεωμένο Σώμα του Χριστού και κοινωνία Θεώσεως. Κεφαλή της είναι ο Χριστός και μέλη της είναι οι κατά διαφόρους βαθμούς μετέχοντες της Θεώσεως, που λέγονται θεούμενοι.
Όσοι έχουν εμπειρία του Θεού, είναι τα πραγματικά μέλη της Εκκλησίας, αφού η Εκκλησία «δεν είναι μια αφηρημένη ιδέα», αλλά «οι εμπειρίαν έχοντες». Τα μέλη της Εκκλησίας δεν καθορίζονται από την ηθική τους συγκρότηση, αλλά από το κατά πόσον μετέχουν της Θεώσεως και είναι θεούμενοι.
«Οπότε, δεν έχουμε πλέον έναν άνθρωπο, ο οποίος είναι καλός ή κακός. Έχουμε ανθρώπους οι οποίοι είναι φωτισμένοι ή δεν είναι φωτισμένοι, είναι θεούμενοι ή δεν είναι θεούμενοι».
Οι θεούμενοι είναι η αυθεντία στην Εκκλησία, γιατί αυτοί απέκτησαν την αληθινή, απλανή γνώση του Θεού.
Ο λαός που ακολουθεί τους θεουμένους έχει αληθινή πίστη. Άλλο είναι η γνώση του Θεού και άλλο είναι η πίστη περί του Θεού.
«Εάν κανείς φθάνει στον φωτισμό και την θέωση, τότε θα έχει την ίδια εμπειρία που έχουν όλοι οι θεούμενοι και, άρα, ακριβώς την ίδια γνώση που έχουν οι θεούμενοι και γι’ αυτό υπάρχει ταυτότητα γνώσεως του Θεού υφ’ όλων των θεουμένων όλης της Ιστορίας.
Εκείνοι που έχουν γνώσεις περί του Θεού, μέσω των θεουμένων, είναι εκείνοι που έχουν ορθή πίστη περί του Θεού. Αλλά η ορθή πίστη περί του Θεού δεν σημαίνει και γνώση του Θεού.
Άλλο να γνωρίσουμε τον Θεό “πρόσωπον προς πρόσωπον”, άλλο είναι να πιστεύουμε σωστά περί του Θεού, διότι έχουμε οδηγούς τους θεουμένους.
Είναι όπως είναι ο μαθητής αστρονόμος με τον επιστήμονα αστρονόμο που βλέπει με το τηλεσκόπιο. Το ίδιο ακριβώς, ίδια σχέση υπάρχει».
Οι θεούμενοι είναι οι απλανείς διδάσκαλοι στην Εκκλησία, και στην διδασκαλία τους στηριζόμαστε για να γνωρίσουμε και εμείς εκ πείρας τον Θεό. Η διδασκαλία των θεουμένων είναι τα κτιστά ρήματα και νοήματα της εμπειρίας τής ακτίστου Χάριτος που έχουν βιώσει.
Στὴν Ὀρθόδοξη Παράδοσι ὅμως οἱ Πατέρες πῶς θεολογοῦν; Οἱ Πατέρες πρῶτον ἐπικαλοῦνται τὴν Ἁγία Γραφὴ γιὰ νὰ ὑποστηρίξουν τὴν διδασκαλία τῆς Ἐκκλησίας. Ἐπὶ πλέον ὅμως ἐπικαλοῦνται καὶ τὴν ἐμπειρία τῶν ζώντων θεουμένων, ὅταν ἐμφανισθῇ μία αἵρεσις. Ὅταν ἐμφανίσθηκε ἡ αἵρεσις τοῦ Ἀρείου, οἱ Πατέρες ἐπεκαλέσθησαν καὶ τὴν ἐμπειρία τῶν θεουμένων ποὺ ζοῦσαν κατὰ τὴν ἐποχὴ τῆς Ἀρειανικῆς διαμάχης. Ἔτσι ἔχομε δύο εἰδῶν ἐπιχειρήματα. Γιὰ νὰ εἶναι ὅμως κάτι Ὀρθόδοξο, πρέπει αὐτὸ τὰ δύο νὰ εἶναι συμβατὰ μεταξύ τους εἴτε νὰ ταυτίζωνται εἴτε νὰ εἶναι ἀλληλοσυμπληρούμενα. Ὄχι ἀλληλοσυγκρουόμενα. Ἡ βασικὴ ἐπιχειρηματολογία πηγάζει ἀπὸ τὴν Ἁγία Γραφή. Ἡ ἐπισφράγισις ὅμως τῆς ἐπιχειρηματολογίας αὐτῆς καθὼς καὶ ἡ ἐπιβεβαίωσις τῆς γνησιότητός Της γίνονται πάντοτε βάσει τῆς κατατεθειμένης ἐμπειρίας τῶν Πατέρων καὶ τῶν κεκοιμημένων Ἁγίων τῆς Ἐκκλησίας, καθὼς καὶ τῆς ἐμπειρίας των ζώντων Ἁγίων τῆς ἐποχῆς κατὰ τὴν ὁποία ἐμφανίζεται μία αἵρεσις.
Τὸ ἴδιο ὅμως συμβαίνει σὲ κάθε ἐπιστήμη. Π.χ. στὴν Ἀστρονομία, ἂν διαβάσωμε τὰ Κινεζικὰ χειρόγραφα, θὰ δοῦμε ὅτι τὴν 12η Ἰουλίου 1054 ἔγινε μία μεγάλη ἔκρηξις στὸ σύμπαν, τὴν ὁποία οἱ Κινέζοι ἀστρονόμοι μπόρεσαν καὶ κατέγραψαν. Ἐπὶ δύο ἑβδομάδες ἔβλεπαν τὸ φῶς ἀπὸ τὴν ἔκρηξι αὐτή. Ἐδῶ δηλαδὴ ἔχομε ἕνα Κινέζικο σύγγραμμα, τὸ ὁποῖο ἀναφέρει αὐτὸ τὸ γεγονός. Ἐμεῖς σήμερα τὸ διαβάζομε καὶ μποροῦμε νὰ ποῦμε «κουραφέξαλα…»! Ὅμως οἱ σημερινοὶ ἀστρονόμοι πιστοποίησαν ὅτι πράγματι συνέβῃ τότε αὐτὴ ἡ ἔκρηξις (μία σουπερνόβα), τὸ δὲ ἀποτέλεσμά της ἦταν ἕνα νεφέλωμα ποὺ τοῦ ἔδωσαν τὸ ὄνομα Crab Nebula. Ἐδῶ δηλαδὴ βλέπομε ὅτι ἔχομε μία κατατεθειμένη γραπτὴ μαρτυρία γιὰ ἕνα φαινόμενο, τὸ ὁποῖο ἐπιβεβαιώνεται ἀπὸ τὴν ἐμπειρία τῶν σημερινῶν ἀστρονόμων.
Κατὰ παρόμοιο τρόπο ἔχομε κατατεθειμένη στὴν Ἁγία Γραφὴ τὴν ἐμπειρία τῶν Προφητῶν καὶ τῶν Ἀποστόλων. Πῶς ὅμως θὰ γίνῃ ἡ πιστοποίησις αὐτῆς τῆς ἐμπειρίας τους σήμερα; Πῶς θὰ βεβαιωθοῦμε ὅτι τὰ πράγματα εἶναι ἔτσι ὅπως περιγράφονται στὴν Ἁγία Γραφὴ προκειμένου περὶ τοῦ Θεοῦ καὶ τοῦ Χριστοῦ; Ἀπὸ Πατερικῆς ἀπόψεως αὐτὸ γίνεται βάσει τῆς προσωπικῆς ἐμπειρίας ἐκείνων τῶν ζώντων Ἁγίων σὲ κάθε ἐποχή, οἱ ὁποῖοι ἔφθασαν νὰ δοῦν τὸν Χριστὸν ἐν δόξῃ καὶ οἱ ὁποῖοι μποροῦν νὰ διαβεβαιώσουν τοὺς ἀνθρώπους τῆς ἐποχῆς τους γιὰ τὴν ἀλήθεια τῶν ἀναφερομένων στὴν Ἁγία Γραφή. Ἐκτὸς δηλαδὴ ἀπὸ τὴν προσωπικὴ ἐμπειρία τῶν Πατέρων τῆς Ἐκκλησίας, οἱ ὁποῖοι εἶχαν τὴν ἴδια ἐμπειρία μὲ τοὺς Προφῆτες καὶ τοὺς Ἀποστόλους, ἔχομε ἐπὶ πλέον καὶ τὴν ἐμπειρία των ζώντων Ἁγίων σὲ κάθε ἐποχή. Ἡ παράδοσις τῆς ἐμπειρίας τῆς θεώσεως βλέπομε νὰ συνεχίζεται ὁλοζώντανη μέχρι τὸ τέλος τῆς Τουρκοκρατίας καὶ νὰ δεσπόζῃ στὴν συνείδησι τῶν Ὀρθοδόξων.
Ἔτσι ὑπάρχουν Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας, οἱ ὁποῖοι στὸν ἀγῶνα τους ἐναντίον τῶν αἱρετικῶν ἐπικαλοῦνται καὶ τὴν προσωπική τους ἐμπειρία, τῆς θεώσεως. Π.χ. ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος ἐπικαλεῖται καὶ τὴν προσωπική του ἐμπειρία στὸν ἀγῶνα του ἐναντίον τῶν Εὐνομιανῶν.
….Ἡ ζῶσα ἐμπειρία εἶναι ἐκείνη ποὺ ἐλέγχει τὴν γνησιότητα ἢ μὴ τῆς κατατεθειμένης γραπτῆς ἢ προφορικῆς παραδόσεως….
Αὐτὴ ἡ παράδοσις συνεχίζεται μέχρι σήμερα στὰ πρόσωπα τῶν σημερινῶν ζώντων Ἁγίων τῆς Ἐκκλησίας.
π. Ιωάννης Ρωμανίδης

[toula]

Ὅλην συγκροτήσαντες, τὴν τῆς ψυχῆς ἐπιστήμην, καὶ τῷ θείῳ Πνεύματι, συνδιασκεψάμενοι, τὸ μακάριον, καὶ σεπτὸν Σύμβολον, οἱ σεπτοὶ Πατέρες, θεογράφως διεχάραξαν, ἐν ᾧ σαφέστατα, τῷ Γεγεννηκότι συνάναρχον, τὸν Λόγον ἐκδιδάσκουσι, καὶ παναληθῶς ὁμοούσιον, ταῖς τῶν Ἀποστόλων, ἑπόμενοι προδήλως διδαχαῖς, οἱ εὐκλεεῖς καὶ πανόλβιοι, ὄντως καὶ θεόφρονες.
Ὅλην εἰσδεξάμενοι, τὴν νοητὴν λαμπηδόνα, τοῦ ἁγίου Πνεύματος, τὸ ὑπερφυέστατον χρησμολόγημα, τὸ βραχὺ ῥήματι, καὶ πολὺ συνέσει, θεοπνεύστως ἀπεφθέγξαντο, ὡς Χριστοκήρυκες, εὐαγγελικῶν προϊστάμενοι, δογμάτων οἱ μακάριοι, καὶ τῶν εὐσεβῶν παραδόσεων· ἄνωθεν λαβόντες, τὴν τούτων ἀποκάλυψιν σαφῶς, καὶ φωτισθέντες ἐξέθεντο, ὅρον θεοδίδακτον.
Ὅλην συλλεξάμενοι, ποιμαντικὴν ἐπιστήμην, καὶ θυμὸν κινήσαντες, νῦν τὸν δικαιότατον ἐνδικώτατα, τοὺς βαρεῖς ἤλασαν, καὶ λοιμώδεις λύκους, τῇ σφενδόνῃ τῇ τοῦ Πνεύματος, ἐκσφενδονήσαντες, τοῦ τῆς Ἐκκλησίας πληρώματος, πεσόντας ὡς πρὸς θάνατον, καὶ ὡς ἀνιάτως νοσήσαντας, οἱ θεῖοι Ποιμένες, ὡς δοῦλοι γνησιώτατοι Χριστοῦ, καὶ τοῦ ἐνθέου κηρύγματος, μύσται ἱερώτατοι.
Σύμβολο της Νίκαιας (325)
Πιστεύομεν εἰς ἕνα Θεὸν Πατέρα παντοκράτορα, πάντων ὁρατῶν τε και ἀοράτων ποιητήν.
Πιστεύομεν εἰς ἕνα κύριον Ἰησοῦν Χριστόν, τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ, γεννηθέντα ἐκ τοῦ πατρὸς μονογενῆ, τουτέστιν ἐκ τῆς ουσίας τοῦ πατρός, θεὸν εκ
θεοῦ ἀληθινου, γεννηθέντα, οὐ ποιηθέντα, ὁμοούσιον τῳ πατρί, δι’ οὗ τὰ πάντα ἐγένετο, τά τε ἐν τῳ ούρανῳ καὶ τὰ ἐπὶ τῆς γῆς, τὸν δι’ ἡμᾶς τοὺς ἀνθρώπους
καὶ διὰ τὴν ἡμετέραν σωτηρίαν κατελθόντα καὶ σαρκωθέντα και ενανθρωπήσαντα, παθόντα, καὶ ἀναστάντα τῇ τριτῇ ἡμέρᾳ, καὶ ἀνελθόντα εἰς
τοὺς οὐρανούς, καὶ ἐρχόμενον κρῖναι ζῶντας καὶ νεκρούς.
Καὶ εἰς τὸ Ἅγιον Πνεῦμα.
Τοὺς δὲ λέγοντας, ὁτι ἦν ποτε ὅτε οὐκ ἦν, καὶ πρὶν γεννηθῆναι οὐκ ἦν, καὶ ὅτι ἐξ ἑτέρας ὑποστάσεως ἢ οὐσίας φάσκοντας εἶναι, [ἢ κτιστόν,] τρεπτὸν ἢ ἀλλοιωτὸν τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ, [τούτους] ἀναθεματίζει ἡ καθολικὴ [καὶ ἀποστολικὴ] ἐκκλησία.
*
Έχοντας συγκεντρώσει όλη τη γνώση που αφορά την ψυχή και αφού διασκέφθηκαν με το θείο Πνεύμα, οι σεπτοί Πατέρες χάραξαν θεόπνευστα το μακάριο και σεπτό Σύμβολο, στο οποίο διδάσκουν με απόλυτη σαφήνεια ότι ο Λόγος είναι συναΐδιος με Εκείνον που τον γέννησε και πράγματι ομοούσιος, ακολουθώντας φανερά τις διδασκαλίες των Αποστόλων, οι ένδοξοι και πανευτυχείς και αληθινά θεόφρονες.
Αφού δέχθηκαν όλη τη νοητή λάμψη του Αγίου Πνεύματος, το υπερφυές χρησμό, τον σύντομο σε λόγια αλλά πλούσιο σε νόημα θεόπνευστο λόγο, τον εξέφεραν ως κήρυκες του Χριστού, προεξάρχοντας των ευαγγελικών δογμάτων και των ευσεβών παραδόσεων οι μακάριοι· αφού έλαβαν από ψηλά τη σαφή αποκάλυψη αυτών και φωτίστηκαν, διατύπωσαν έναν θεοδίδακτο όρο.
Αφού συγκέντρωσαν όλη την ποιμαντική επιστήμη και αφού διεγέρθηκε ο ιερός ζήλος, τώρα με την πιο δίκαιη κρίση έδιωξαν τους βαρείς και λοιμώδεις λύκους, εκσφενδονίζοντάς τους με τη σφενδόνη του Πνεύματος έξω από το πλήρωμα της Εκκλησίας, πεσμένους σαν προς θάνατο και ως ανίατα άρρωστους· οι θείοι Ποιμένες, ως γνήσιοι δούλοι του Χριστού και ιερότατοι μύστες του θεϊκού κηρύγματος.
Το Σύμβολο της Νίκαιας (325)
Πιστεύουμε σε έναν Θεό, Πατέρα Παντοκράτορα, δημιουργό πάντων των ορατών και των αοράτων.
Πιστεύουμε σε έναν Κύριο Ιησού Χριστό, τον Υιό του Θεού, τον μονογενή, γεννημένο από τον Πατέρα, δηλαδή από την ουσία του Πατρός, Θεό εκ Θεού αληθινού, γεννημένο, όχι κτιστό, ομοούσιο με τον Πατέρα, μέσω του οποίου έγιναν τα πάντα, τόσο όσα είναι στον ουρανό όσο και όσα είναι στη γη, ο οποίος για εμάς τους ανθρώπους και για τη δική μας σωτηρία κατέβηκε και σαρκώθηκε και έγινε άνθρωπος, έπαθε, και αναστήθηκε την τρίτη ημέρα, και ανέβηκε στους ουρανούς, και θα έρχεται να κρίνει ζωντανούς και νεκρούς.
Και στο Άγιο Πνεύμα.
Και όσους λένε ότι υπήρξε κάποτε χρόνος που δεν υπήρχε, και ότι πριν γεννηθεί δεν υπήρχε, και ότι είναι από άλλη υπόσταση ή ουσία, ή ότι ο Υιός του Θεού είναι κτιστός, ή μεταβλητός ή αλλοιωτός, αυτούς αναθεματίζει η καθολική και αποστολική Εκκλησία.

[toula]

ΚΥΡΙΑΚΗ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ
Μετά την ένδοξο Ανάληψη του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού, η Εκκλησία μας εισέρχεται σε μία ιδιαίτερη πνευματική περίοδο αναμονής, προσευχής και προσδοκίας, η οποία κορυφώνεται κατά την εορτή της Πεντηκοστής. Η χρονική αυτή απόσταση μεταξύ της Αναλήψεως και της Πεντηκοστής αποτελεί μια βαθιά θεολογική και εκκλησιολογική περίοδο, η οποία φανερώνει την πνευματική προετοιμασία των αποστόλων, και κατ' επέκταση ολόκληρης της Εκκλησίας, για την υποδοχή του Παναγίου Πνεύματος.
Η Ανάληψη του Χριστού στον Ουρανό, σαράντα ημέρες μετά την Ανάστασή Του, σφραγίζει τη Θεία Οικονομία της ενσάρκου παρουσίας Του στον κόσμο και σηματοδοτεί τη μετάβαση από την ορατή παρουσία του Χριστού στην εν Χριστώ πνευματική ζωή εν Αγίω Πνεύματι. Ο Χριστός ανεβαίνει στους Ουρανούς, όχι για να απομακρυνθεί από τον άνθρωπο, αλλά για να τον ενώσει με τον Πατέρα. «Εάν εγώ μη απέλθω, ο Παράκλητος ουκ ελεύσεται προς υμάς» (Ιω. 16,7) λέγει ο Κύριος στους μαθητές Του. Έτσι, η Ανάληψη γίνεται υπόσχεση για την έλευση του Παναγίου Πνεύματος.
Οι δέκα ημέρες οι οποίες ακολουθούν την Ανάληψη είναι ημέρες αναμονής, προσευχής και ενότητας. Οι μαθητές «ήσαν πάντες προσκαρτερούντες ομοθυμαδόν τη προσευχή και τη δεήσει» (Πράξ. 1,14). Η Εκκλησία προτυπώνεται στο υπερώο των Ιεροσολύμων, ως κοινότητα προσδοκίας του Αγίου Πνεύματος. Η προσμονή αυτή δεν είναι παθητική, αλλά ενεργός και ζώσα, με νηστεία, προσευχή και ενότητα.
Η Πεντηκοστή αποτελεί το γεγονός της γεννήσεως της Εκκλησίας. Το Άγιο Πνεύμα, ο Τρίτος της Αγίας Τριάδος, καταβαίνει εν είδει πυρίνων γλωσσών και καθιστά τους μαθητές από φοβισμένους ψαράδες σε ακαταμάχητους κήρυκες της θείας αληθείας. Η γλωσσολαλία δεν είναι παρά σημείο της καθολικότητας του Ευαγγελίου: «Καθένας άκουγε στη δική του γλώσσα τα μεγαλεία του Θεού». Έτσι, η Πεντηκοστή είναι η κατάργηση του διχασμού της Βαβέλ και η επανένωση του ανθρωπίνου γένους εν Πνεύματι Αγίω.
Ο Κύριος, με την Ανάληψή Του, δεν εγκαταλείπει την Εκκλησία, αλλά την προετοιμάζει για την έλευση του Πνεύματος. Η σχέση αυτή μεταξύ Χριστού και Πνεύματος είναι άρρηκτη και ενιαία, φανερώνοντας την ενότητα της Αγίας Τριάδος και την αδιάσπαστη παρουσία Του στο σώμα της Εκκλησίας. Το Άγιο Πνεύμα, ως ο Παράκλητος, οδηγεί την Εκκλησία «εις πάσαν την αλήθειαν» (Ιω. 16,13), θεμελιώνοντας την ενότητα, την ορθόδοξη πίστη και τη λειτουργική ζωή.
Στο διάστημα αυτό, η Εκκλησία μάς καλεί να εμβαθύνουμε στο μυστήριο της θείας οικονομίας και να ζήσουμε εν μετανοία, προσευχή και πνευματική εγρήγορση. Η προσμονή της Πεντηκοστής είναι πρόσκληση για προσωπική πνευματική ανακαίνιση, για αναζήτηση της χάριτος του Αγίου Πνεύματος στη ζωή μας, για να ανανεωθεί και να ενδυναμωθεί η σχέση μας με τον Θεό και τον πλησίον.
Ο Άγιος Συμεών ο Νέος Θεολόγος τονίζει ότι ο άνθρωπος πρέπει να επιθυμεί καθημερινά την Πεντηκοστή μέσα του, να γίνεται δεκτικός της Θείας Χάριτος και κοινωνός του Φωτός. Αυτή η εσωτερική Πεντηκοστή είναι η αληθινή πνευματική αναγέννηση και μεταμόρφωση του ανθρώπου.
Αγαπητοί αδελφοί,
Καθώς ζούμε αυτή την περίοδο ανάμεσα στην Ανάληψη και την Πεντηκοστή, οφείλουμε να στρέψουμε το βλέμμα μας και στην ιστορική διαδρομή της Εκκλησίας, η οποία καθοδηγούμενη από το Άγιο Πνεύμα προχώρησε μέσα στους αιώνες, διαφυλάσσοντας την πίστη και την ενότητα.
Η Α' Οικουμενική Σύνοδος συγκλήθηκε υπό την αιγίδα του Μεγάλου Κωνσταντίνου, και είχε ως σκοπό την αντιμετώπιση της αιρέσεως του Αρείου, ο οποίος αρνείτο τη θεότητα του Υιού. Οι Πατέρες της Συνόδου, φωτισμένοι από το Άγιο Πνεύμα, διατύπωσαν το πρώτο μέρος του Συμβόλου της Πίστεως, το οποίο αποτελεί έως σήμερα τον ακρογωνιαίο λίθο της ορθόδοξης θεολογίας και λειτουργικής πράξης.
«Πιστεύω εις ένα Θεόν, Πατέρα Παντοκράτορα... και εις ένα Κύριον Ιησούν Χριστόν, τον Υιόν του Θεού τον μονογενή... ομοούσιον τω Πατρί...». Η λέξη «ομοούσιος» κατέστη κεντρική στην διατύπωση της χριστολογικής αλήθειας. Δεν πρόκειται απλώς για ένα φιλολογικό όρο, αλλά για το ίδιο το θεμέλιο της πίστεώς μας, ότι ο Χριστός είναι αληθινός Θεός, όπως και ο Πατήρ.
Η Σύνοδος της Νικαίας αποτελεί πρότυπο εκκλησιαστικής ενότητας, συνοδικότητας και αγιοπνευματικής καθοδήγησης. Οι 318 Θεοφόροι Πατέρες που συμμετείχαν δεν εξέφρασαν απλώς την προσωπική τους γνώμη, αλλά την ενιαία φωνή της Εκκλησίας, ως σώμα του Χριστού εν Πνεύματι Αγίω. Το έργο τους παραμένει οδηγός και φάρος στην πορεία της Εκκλησίας διαμέσου των αιώνων.
Στο πρόσωπο αυτών των Αγίων Πατέρων βλέπουμε τη συνάντηση της θεολογικής σοφίας με την πνευματική εμπειρία, της ασκητικής ζωής με την ποιμαντική μέριμνα, της δογματικής καθαρότητας με την αγάπη για την Εκκλησία. Οι Πατέρες αυτοί είναι οι αληθινοί ποιμένες, που δεν υπολόγισαν ούτε κινδύνους, ούτε διωγμούς, αλλά αφιερώθηκαν στην προάσπιση της πίστεως, όχι με κοσμικά όπλα, αλλά με τη δύναμη του Αγίου Πνεύματος.
ΟΙ Άγιοι Πατέρες δεν ήταν θεωρητικοί φιλόσοφοι ιδεολόγοι αλλά πραγματικοί Μάρτυρες της Αληθείας , εφ' όσον όπως αναφέρουν οι ιστορικές πηγές παρουσιάστηκαν στην Σύνοδο με τα τραύματά τους από τους διωγμούς εμφανή. Σε άλλον έλειπε μάτι, σε άλλο χερι, άλλος έφερε πληγές και άλλος εγκαύματα . Ήταν επίσης δοχεία καθαρά του Αγίου Πνεύματος αφού διηλθαν την κάθαρση, τον φωτισμό και την θεωση και θεοί επί της γης εκφράζοντας με βραχυ, λιτό και αψευδές ρήμα το μυστήριο του ομοούσιου της Αγίας Τριάδος. Μιλούσαν εμπειρικά εν Πνεύματι και όχι κατ' επινόηση από το μυαλό τους. Γι' αυτό και ήταν το ζωντανό στόμα του Χριστού και η παρουσία του Ευαγγελίου Του.
Στην κατακλείδα της περιόδου αυτής, η Εκκλησία τιμά τους Αγίους Πατέρες της Α' Οικουμενικής Συνόδου. Δεν είναι τυχαίο που η μνήμη τους εορτάζεται την Κυριακή μετά την Ανάληψη και πριν την Πεντηκοστή. Βρίσκονται ακριβώς στη «γέφυρα» αυτής της μεγάλης πνευματικής πορείας, διότι οι ίδιοι εφάρμοσαν την θεία εντολή της αναμονής, της υπακοής και της μαρτυρίας του Πνεύματος.
Ο ύμνος της εορτής λέγει:
Τῶν ἁγίων Πατέρων ὁ χορός, ἐκ τῶν τῆς οἰκουμένης περάτων συνδραμών, Πατρός, καὶ Υἱοῦ, καὶ Πνεύματος ἁγίου, μίαν οὐσίαν ἐδογμάτισε καὶ φύσιν, καὶ τὸ μυστήριον τῆς θεολογίας, τρανῶς παρέδωκε τῇ Ἐκκλησίᾳ· οὓς εὐφημοῦντες ἐν πίστει, μακαρίσωμεν λέγοντες· Ὦ θεία παρεμβολή, θεηγόροι ὁπλῖται, παρατάξεως Κυρίου, ἀστέρες πολύφωτοι, τοῦ νοητοῦ στερεώματος, τῆς μυστικῆς Σιὼν οἱ ἀκαθαίρετοι πύργοι, τὰ μυρίπνοα ἄνθη τοῦ Παραδείσου, τὰ πάγχρυσα στόματα τοῦ Λόγου, Νικαίας τὸ καύχημα, οἰκουμένης ἀγλάϊσμα, ἐκτενῶς πρεσβεύσατε, ὑπὲρ τῶν ψυχῶν ἡμῶν.
Το εγκώμιο των Πατέρων είναι εγκώμιο της Εκκλησίας, είναι έκφραση ευγνωμοσύνης για την ακρίβεια της πίστεως που μας παρέδωσαν.
Αδελφοί,
Εορτάζοντας φέτος τα 1700 συν ένα χρόνια από την Α' Οικουμενική Σύνοδο, καλούμαστε να επαναβεβαιώσουμε την πίστη μας στην Αγία Τριάδα, να ζήσουμε την πνευματική ανακαίνιση της Πεντηκοστής, και να σταθούμε με ζήλο και αφοσίωση στην αποστολή της Εκκλησίας στον σύγχρονο κόσμο. Όπως οι Πατέρες δεν δείλιασαν να ομολογήσουν Χριστόν Εσταυρωμένον και Αναστάντα, έτσι κι εμείς σήμερα να σταθούμε ακλόνητοι στην Ορθόδοξη Πίστη, με ταπείνωση, αγάπη και φώτιση του Παναγίου Πνεύματος.
Είθε η Χάρις του Αναληφθέντος Κυρίου και η δύναμη της Πεντηκοστής να πλημμυρίσει τις καρδιές όλων μας και να αναδείξει και στη δική μας εποχή σύγχρονους Πατέρες, θεολόγους και μάρτυρες της Αληθείας. Π.Παντ.Κρ Αμήν.
Εκ της Ιεράς Μητροπόλεως Καλύμνου

[toula]

Ὁ Xριστός μας, καθὼς ἀνελήφθη, τί ἔκανε; Ἔγινε Παράκλητος κι Ἐκεῖνος στὸν Πατέρα γιὰ μᾶς. Ἀνέβασε τὴν ἀνθρώπινη φύση Tου, ὡς δῶρο στὸν Θεὸ Πατέρα. Καὶ ἐκάθισε καὶ μὲ τὴν ἀνθρώπινη φύση Tου, ἐκ δεξιῶν τοῦ Θεοῦ. Kαὶ προσκυνεῖται ἀπ’ ὅλες τὶς οὐράνιες δυνάμεις καὶ μὲ τὶς δύο φύσεις του ταυτοχρόνως. Ἀφοῦ εἶναι ὁ Εἷς Kύριος.Tί τιμή! Tί ἀποθέωση γιὰ τὸν ἄνθρωπο! Tί μέγιστη ἀξία! Tί χαρά, τί πλοῦτος καὶ τί ἐλπίς!
… Xωρὶς τὸν Kύριο, δὲν εἴμαστε τίποτε. Kαὶ τείνουμε πρὸς τὸ μηδέν, ἀπ’ ὅπου, ἂς ποῦμε, ξεκινήσαμε. Mὲ τὸν Kύριο εἴμαστε τὰ πάντα. Εἴμαστε οἱ τρισαγαπημένοι Tου. Εἴμεθα οἱ πρίγκιπές Tου. Εἴμαστε οἱ εὐνοημένοι Tου. Εἴμαστε οἱ τρισαγαπημένοι Tου. Γιὰ μᾶς ὁ Xριστὸς ἀποτελεῖ ἕναν μανιακὸ ἐραστή, ποὺ θά ’λεγε ὁ ἐραστὴς τῆς ἐρήμου Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Σιναΐτης, ὁ τῆς Kλίμακος. Kι ἐκεῖ, λοιπόν, ὁ Xριστός, ὡς ἄκρως Ἀρχιερεύς, μεσιτεύει στὸν Θεὸ γιὰ τὴν Ἐκκλησία Tου. Kαὶ τὴν ἐπίγεια ἄκτιστη, καὶ τὴν ἐπουράνια. […] Φωνάζει. Nὰ μᾶς ἐλεήσει ὁ Θεὸς Πατέρας περισσότερο ἀπ’ ὅ,τι φωνάζει τὸ ἀθῶο αἷμα τοῦ Ἄβελ. Καὶ τί κάνει ὁ Θεός; Mᾶς συγχωρεῖ. Mᾶς ἀθωώνει. Mᾶς ἀμνηστεύει. Γι’ αὐτὸ ὑπέροχα μᾶς συνιστᾶ ὁ Ἅγιος Ἰωάννης, ὁ Θεολόγος, στὶς «Ἐπιστολές» του, νὰ μὴ στενοχωρούμεθα. Kι «ἂν ἁμαρτήσωμεν ἁμαρτίαν πρὸς θάνατον», νὰ μὴ στενοχωρούμεθα. «Γιατὶ ἔχομε ἱλασμόν, ἄλλον Παράκλητον στὸν οὐρανό, τὸν Ἰησοῦ Xριστόν». Ποὺ μᾶς ἐξιλεώνει, ποὺ μᾶς ἀθωώνει μὲ τὴ μεσιτεία Tου, μὲ τὴ θυσία Tου. Mὲ τὴν ἀγάπη καὶ τὴν προσευχὴ καὶ τὴν εὐχή Tου.
Tί νὰ ποῦμε, λοιπόν; Ἀφασία ἐδῶ τὰ πράγματα. Mὲ σιωπὴ προσκυνοῦμε τὸ μυστήριο τῆς Σαρκώσεως. Tὸ μυστήριο τῆς Ἀναστάσεως. Tὸ μυστήριο τῆς Ἀναλήψεως. Tὸ μυστήριο τῆς Πεντηκοστῆς. Kαὶ μ’ αὐτὰ τὰ μυστήρια, γινόμεθα κοινωνοὶ Θείας φύσεως καὶ συγκοινωνοὶ τῶν Ἀγγέλων καὶ τῶν Ἁγίων. … Γι’ αὐτό, ὅπως θά ’λεγε κι ὁ Ἅγιος Pωμανὸς ὁ Mελωδός, «ἐρασταὶ τῆς βασιλείας, ἄνω σχῶμεν τὰς καρδίας». Aὐτὸ εἶν’ ἡ Ἐκκλησία, αὐτὸ εἶναι ἡ ζωή μας, αὐτὸ εἶναι ἡ θεία Λειτουργία. Ἄνω, «οὖ ὁ Xριστὸς ἐστὶν ἐκ δεξιῶν τοῦ πατρός». Ἄνω, λοιπόν, εἶναι τὰ πάντα. Ἄνω, ἡ περιουσία μας. Ἄνω, ὁ πλοῦτος μας. Ἄνω, τὰ πάντα. Ἐδῶ περνᾶνε καὶ φεύγουνε. .. Πατρίδα μας εἶναι ὁ οὐρανός. Xαρά μας καὶ πλοῦτος μας ὁ Xριστός. Kι ἐλπίδα μας Ἐκεῖνος!…
Ἀρχιμανδρίτης Ἀνανίας Κουστένης, Θερινὸ Συναξάρι, Τόμος Α´.

[toula]

÷ΆΓΙΟΣ ΙΩΆΝΝΗΣ Ο ΡΏΣΟΣ.÷
Θυμοῦμαι μιά φορά, πήγαμε ἐκδρομή στόν Ἅγιο Ἰωάννη τόν Ρῶσο. Καί μεταξύ μας ἦταν μιά κοπέλα, ἡ ὁποία δέν πίστευε στόν Ἅγιο.. Οὔτε πίστευε ὅτι μπορεῖ νά ὑπάρξουν λείψανα ζωντανά. Ὅταν λέμε ζωντανά, ἐννοοῦμε πού νά ἔχουν Χάρη καί δέν εἶναι πτώματα ὅπως λένε ὁρισμένοι, νεκρά πράγματα, ἀνούσια καί ἀδύναμα..
Καί δέν εἰσῆλθε καθόλου μέσα στό Ναό νά προσκυνήσει τόν Ἅγιο, παρά μόνο πῆγε στόν ξενῶνα, ἔφαγε καί ξάπλωσε..
Καί ὅταν ξάπλωσε, τῆς παρουσιάζεται ὁ Ἅγιος καί τῆς λέγει:
Τί θέλεις στό σπίτι μου ἐδῶ;
Ποιός εἶσαι ἐσύ;
Ποιός εἶμαι; Εἶμαι ὁ κύριος ἐδῶ, τό ἀφεντικό ἐδῶ...
Μά, ἐσύ εἶσαι νεαρός...
Ναί, ἐγώ εἶμαι...
Μά, ἐδῶ εἶναι τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Ρώσου...
Ἐγώ τί εἶμαι; Ἀμερικανός εἶμαι; Ὁ Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Ρῶσος εἶμαι!
Μά, ἐσύ εἶσαι νέος...
Ναί, εἶμαι νέος...
Μά, δέν εἶσαι πεθαμένος;
Δέν εἶμαι καθόλου πεθαμένος!... Εἶμαι ἐγώ ἐδῶ!
Τά συζητοῦσαν αυτά στό ὕπνο τώρα...
Μά, ἄν εἶσαι ἐσύ ἐδῶ, νά ἔρθω νά προσκυνήσω!
Γρήγορα...
Σηκώνεται λοιπόν αὐτή καί ξυπνάει τή μάνα της νά πάει νά προσκυνήσουν τή νύχτα. Ἀλλά πού παπᾶς καί πού κλειδί;
Ποιός θά τούς ἀνοίξει τή νύχτα το Ναό γιά προσκυνήσουν;
Καί ἔκατσε ἀπ' ἔξω σάν σκυλάκι μέχρι τό πρωΐ πού ἦρθε ὁ ἱερεύς καί ἄνοιξε καί προσκύνησε τόν Ἅγιο…
(*Δημήτριος Παναγόπουλος
Ἱεροκήρυκας*)