Τῷ αὐτῷ μηνὶ ΚΑ΄, ἡ ἐν τῷ Ναῷ Εἴσοδος τῆς Ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου καὶ Ἀειπαρθένου ΜΑΡΙΑΣ.
Στίχοι
Ἔνδον τρέφει σε Γαβριὴλ Ναοῦ Κόρη,
Ἥξει δὲ μικρὸν καὶ τὸ χαῖρέ σοι λέξων.
Βῆ Ἱερὸν Μαρίη τέμενος παρὰ εἰκάδι πρώτῃ.
Η είσοδος της Θεομήτορος στο Ναό του Σολομώντος δημιούργησε για τους ευσεβείς χριστιανούς αυτή τη θαυμαστή και παγκόσμια εορτή των Εισοδίων της Θεοτόκου. Τα πράγματα έγιναν ως εξής:
Η πανύμνητη Άννα έβλεπε ότι πλησίαζε στο τέλος της χωρίς να αποκτήσει παιδί. Για το λόγο αυτό μαζί με τον ενάρετο άνδρα της τον Ιωακείμ παρακαλούσε θερμά με νηστείες και προσευχές το Δεσπότη της φύσεως να σπλαχνισθεί την ατεκνία της και να της χαρίσει ένα παιδί.
Υποσχέθηκε μάλιστα πως αν ο Θεός ικανοποιήσει το αίτημά της θα αφιερώσει το παιδί αυτό στο Θεό. Με την χάρη του Θεού έφερε στον κόσμο την Παναγία Θεοτόκο Μαρία, αυτή που έγινε η πρόξενος της σωτηρίας του γένους των ανθρώπων, αυτή που έγινε το μέσο της ειρηνεύσεως του Θεού προς τους ανθρώπους, την αιτία της αναδημιουργίας του πεσόντος Αδάμ και της Αναστάσεως και της θεώσεώς του. Όταν, λοιπόν, η κόρη αυτή ήταν στον τρίτο χρόνο της ηλικίας της την έφεραν οι γονείς της, σύμφωνα με την υπόσχεση της μητέρας, στο Ναό και την παρέδωσαν στους ιερείς. Αυτοί, κινούμενοι προφανώς από τη θεία βουλή την έβαλαν στο πλέον άγιο μέρος στο εσωτερικό του ναού, στα Άγια των Αγίων. Την έβαλαν κι έζησε δώδεκα χρόνια μόνη της εκεί που ήταν καθορισμένο να μπαίνει ο αρχιερέας μία φορά τον χρόνο.
Εκεί στα άδυτα του ναού έμενε μόνη της μέρα και νύχτα και τρεφόταν διαρκώς με ουράνια τροφή που της έφερνε παραδόξως άγιος άγγελος. Έμεινε μέχρις ότου έφθασε ο καιρός του θείου Ευαγγελισμού και των θείων μηνυμάτων που μιλούσαν για τη σάρκωση του Θεού, ο οποίος θα γινόταν άνθρωπος προκειμένου να σώσει το γένος των ανθρώπων που βάδιζε στην απώλεια. Εδώ, λοιπόν, περνούσε τον χρόνο της ζωής της κι αξιωνόταν καθημερινά θείες φανερώσεις ενώ θείος άγγελος, που είχε ορισθεί να υπηρετήσει αυτή την αποστολή για την δόξα του Θεού της έφερνε συνεχώς ουράνια τροφή.
Σ’ Αυτόν ανήκει η δόξα εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν
Ταῖς τῆς Θεοτόκου πρεσβείαις, ὁ Θεός, ἐλέησον ἡμᾶς. Ἀμήν.
Περισσότερα για την παρούσα εορτή μπορεί να βρει ο φιλομαθής αναγνώστης στο άρθρο του αρχιμ π. Μακαρίου Βαρλά στο περιοδικό ΕΦΗΜΕΡΙΟΣ, έτος ΜΘ΄, τεύχος 11/2000 σελ. 24 κ.ε. Πάντως φαίνεται ότι ξεκίνησε γύρω στο 543μ.Χ. στα Ιεροσόλυμα και από εκεί μεταφέρθηκε στην Κ/πολη το 685, και πάλι μάλλον με εισήγηση του Ανδρέα Κρήτης. Η καθολική επικράτησή της στην ανατολή έγινε κατά τον 12ο αιώνα όταν ο αυτοκράτορας Μανουήλ Α΄ Κομνηνός (1143-1180) την καθιέρωσε σαν ημέρα αργίας. Στη δύση ενώ έγινε γνωστή από τον 10ο αιώνα καθιερώθηκε επίσημα από τον πάπα Γρηγόριο ΙΑ΄ και γιορτάσθηκε επίσημα για πρώτη φορά το 1372. Συνοπτικά αναφέρουμε ότι έγραψαν σχετικά οι Γερμανός Κ/πόλεως (αρχές 8ου αι.), Ταράσιος Κ/πόλεως (†806), Γεώργιος Νικομηδείας (†860), Ιάκωβος μοναχός (†1099), Θεοφύλακτος Βουλγαρίας (†1100), Ισίδωρος Θεσσαλονίκης (†1200), Νεόφυτος ο Έγκλειστος (†1220), Επιφάνιος μοναχός (†1015) κ.α.
ΣΥΝΑΞΑΡΙΟΝ ΤΗΣ ΕΟΡΤΗΣ
( Βαρθολομαίου Κουτλουμουσιανού, απόδοση στα νέα π. Ι.Δελημάρης).
Ψυχοφελή μηνύματα...
Συντονιστής: Συντονιστές
-
toula
- Κορυφαίος Αποστολέας

- Δημοσιεύσεις: 55582
- Εγγραφή: Παρ Δεκ 11, 2009 7:29 am
- Τοποθεσία: ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ (ΤΟΥΛΑ) - ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ - ΑΘΗΝΑ
Re: Ψυχοφελή μηνύματα...
Καὶ ἦραν οἱ Ἱερεῖς τὴν Κιβωτόν, καὶ τὸ Σκήνωμα τοῦ Μαρτυρίου καὶ πάντα τὰ σκεύη τὰ ἅγια τὰ ἐν τῷ Σκηνώματι τοῦ Μαρτυρίου. Καὶ ὁ Βασιλεύς, καὶ πᾶς Ἰσραήλ, ἔμπροσθεν τῆς Κιβωτοῦ, καὶ εἰσφέρουσιν οἱ Ἱερεῖς τὴν Κιβωτὸν τῆς Διαθήκης Κυρίου εἰς τὸν τόπον αὐτῆς, εἰς τὸ Δαβὶρ τοῦ οἴκου, εἰς τὰ Ἅγια τῶν Ἁγίων, ὑπὸ τὰς πτέρυγας τῶν Χερουβίμ. Ὅτι τὰ Χερουβὶμ διαπεπετασμένα ταῖς πτέρυξιν ἐπὶ τὸν τόπον τῆς Κιβωτοῦ, καὶ περιεκάλυπτον τὰ Χερουβὶμ ἐπὶ τὴν Κιβωτόν, καὶ ἐπὶ τὰ ἅγια αὐτῆς ἐπάνω. Καὶ οὐκ ἦν ἐν τῇ Κιβωτῷ, πλὴν αἱ δύο πλάκες λίθιναι, πλάκες τῆς διαθήκης, ἃς ἔθηκεν ἐκεῖ Μωϋσῆς ἐν Χωρήβ, ἃς διέθετο Κύριος. Καὶ ἐγένετο, ὡς ἐξῆλθον οἱ ἱερεῖς ἐκ τοῦ Ἁγίου, καὶ ἡ νεφέλη ἔπλησε τὸν οἶκον Κυρίου. Καὶ οὐκ ἠδύναντο οἱ ἱερεῖς στῆναι λειτουργεῖν ἀπὸ προσώπου τῆς νεφέλης, ὅτι ἔπλησεν ἡ δόξα Κυρίου τὸν οἶκον Κυρίου
Βασιλειών Γ'
***
Παναγία.Ὑπερευλογημένη, Θεοτόκος, Παναμώμητος, Τιμιωτέρα τῶν Χερουβεὶμ καὶ ἐνδοξωτέρα ἀσυγκρίτως τῶν Σεραφείμ, Ζῶσα καὶ Ἄφθονος, Πηγή, Ἔμψυχος Κιβωτός, Ἄχραντος, Ἀμόλυντος, Κεχαριτωμένη, Ἀειμακάριστος καὶ Παναμώμητος, Προστασία, Ἐπακούουσα, Γρηγοροῦσα, Γοργοεπήκοος, Ἡγιασμένος Ναός, Παράδεισος λογικός, Ῥόδον τὸ Ἀμάραντον, Χρυσοῦν Θυμιατήριον, Χρυσὴ Λυχνία, Μαναδόχος Στάμνος, Κλίμαξ Ἐπουράνιος, Πρεσβεία θερμή, Τεῖχος ἀπροσμάχητον, Ἐλέους Πηγή, τοῦ Κόσμου Καταφύγιον, Βασιλέως Καθέδρα, Χρυσοπλοκώτατος Πύργος καὶ Δωδεκάτειχος Πόλις, Ἠλιοστάλακτος Θρόνος, Σκέπη τοῦ Κόσμου, Δένδρον ἀγλαόκαρπον, Ξύλον εὐσκιόφυλλον, Ἀκτὶς νοητοῦ ἡλίου, Σιὼν ἁγία, Θεοῦ κατοικητήριον, Ἐπουράνιος Πύλη, Ἀδικουμένων προστάτις, Βακτηρία τυφλῶν, Θλιβομένων ἡ χαρά, καὶ χίλια δυὸ ἄλλα, ποὺ βρίσκονται μέσα στὰ βιβλία τῆς ἐκκλησίας.
Ὁδηγήτρια, Γλυκοφιλοῦσα, Πλατυτέρα τῶν Οὐρανῶν, ἡ Ἐλπὶς τῶν ἀπελπισμένων, ἡ Ταχεία Ἐπίσκεψις, ἡ Ἀμόλυντος, ἡ Ἐλπὶς τῶν Χριστιανῶν, ἡ Παραμυθία, ἡ Ἐλεοῦσα κι ἄλλα πολλά, ποὺ γράφουνται ἀπὸ κάτω ἀπὸ τὴ συντομογραφία: ΜΗΡ ΘΥ, ποὺ θὰ πεῖ Μήτηρ Θεοῦ.
Φ. Κόντογλου
Βασιλειών Γ'
***
Παναγία.Ὑπερευλογημένη, Θεοτόκος, Παναμώμητος, Τιμιωτέρα τῶν Χερουβεὶμ καὶ ἐνδοξωτέρα ἀσυγκρίτως τῶν Σεραφείμ, Ζῶσα καὶ Ἄφθονος, Πηγή, Ἔμψυχος Κιβωτός, Ἄχραντος, Ἀμόλυντος, Κεχαριτωμένη, Ἀειμακάριστος καὶ Παναμώμητος, Προστασία, Ἐπακούουσα, Γρηγοροῦσα, Γοργοεπήκοος, Ἡγιασμένος Ναός, Παράδεισος λογικός, Ῥόδον τὸ Ἀμάραντον, Χρυσοῦν Θυμιατήριον, Χρυσὴ Λυχνία, Μαναδόχος Στάμνος, Κλίμαξ Ἐπουράνιος, Πρεσβεία θερμή, Τεῖχος ἀπροσμάχητον, Ἐλέους Πηγή, τοῦ Κόσμου Καταφύγιον, Βασιλέως Καθέδρα, Χρυσοπλοκώτατος Πύργος καὶ Δωδεκάτειχος Πόλις, Ἠλιοστάλακτος Θρόνος, Σκέπη τοῦ Κόσμου, Δένδρον ἀγλαόκαρπον, Ξύλον εὐσκιόφυλλον, Ἀκτὶς νοητοῦ ἡλίου, Σιὼν ἁγία, Θεοῦ κατοικητήριον, Ἐπουράνιος Πύλη, Ἀδικουμένων προστάτις, Βακτηρία τυφλῶν, Θλιβομένων ἡ χαρά, καὶ χίλια δυὸ ἄλλα, ποὺ βρίσκονται μέσα στὰ βιβλία τῆς ἐκκλησίας.
Ὁδηγήτρια, Γλυκοφιλοῦσα, Πλατυτέρα τῶν Οὐρανῶν, ἡ Ἐλπὶς τῶν ἀπελπισμένων, ἡ Ταχεία Ἐπίσκεψις, ἡ Ἀμόλυντος, ἡ Ἐλπὶς τῶν Χριστιανῶν, ἡ Παραμυθία, ἡ Ἐλεοῦσα κι ἄλλα πολλά, ποὺ γράφουνται ἀπὸ κάτω ἀπὸ τὴ συντομογραφία: ΜΗΡ ΘΥ, ποὺ θὰ πεῖ Μήτηρ Θεοῦ.
Φ. Κόντογλου
-
toula
- Κορυφαίος Αποστολέας

- Δημοσιεύσεις: 55582
- Εγγραφή: Παρ Δεκ 11, 2009 7:29 am
- Τοποθεσία: ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ (ΤΟΥΛΑ) - ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ - ΑΘΗΝΑ
Re: Ψυχοφελή μηνύματα...
Βρέθηκαν ἴσως μερικοὶ μεγάλοι ἄθεοι ποὺ ὑπεστήριξαν μέσα στοὺς αἰῶνες ὅτι ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νὰ γίνη Θεός.
Κανεὶς ὅμως ποτέ, ἐκτὸς ἀπὸ τοὺς Ὀρθοδόξους Πατέρες, δὲν τόλμησε νὰ ὑποστηρίξη ὅτι ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νὰ γ ε ν ν ή σ η τὸν Θεό.
Κι ὅμως αὐτὸ τὸ μεγάλο παράδοξο εὐδόκησε ὁ Θεὸς νὰ ἀποτελῆ τὴ μεγάλη ἀξία, ἀλλὰ καὶ τὴν ὕψιστη εὐγένεια τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως.
Ὁ Θεὸς ἀξίωσε τὴν ἀνθρώπινη φύση νὰ γίνη θ ε ο τ ό κ ο ς.
Ἡ ἀξία τῆς Παρθένου βρίσκεται ἀκριβῶς στὸ ὅτι πραγματοποίησε αὐτὸν τὸν σκοπό. Καὶ τὸν πραγματοποίησε λέγοντας «ἰδοῦ ἡ δούλη Κυρίου».
Γιατὶ τὸ ἀληθινὸ μεγαλεῖο τοῦ ἀνθρώπου ἔγκειται ἀκριβῶς στὸ νὰ πραγματοποιῆ τὸν ὕψιστο προορισμὸ ποὺ τοῦ ἔδωσε ὁ Θεὸς καὶ νὰ ἔχη ταυτόχρονα τὴ συνείδηση ὅτι «δοῦλος ἀχρεῖός ἐστι» (Λουκ. 17,18).
Παναγιώτης Νέλλας
Κανεὶς ὅμως ποτέ, ἐκτὸς ἀπὸ τοὺς Ὀρθοδόξους Πατέρες, δὲν τόλμησε νὰ ὑποστηρίξη ὅτι ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νὰ γ ε ν ν ή σ η τὸν Θεό.
Κι ὅμως αὐτὸ τὸ μεγάλο παράδοξο εὐδόκησε ὁ Θεὸς νὰ ἀποτελῆ τὴ μεγάλη ἀξία, ἀλλὰ καὶ τὴν ὕψιστη εὐγένεια τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως.
Ὁ Θεὸς ἀξίωσε τὴν ἀνθρώπινη φύση νὰ γίνη θ ε ο τ ό κ ο ς.
Ἡ ἀξία τῆς Παρθένου βρίσκεται ἀκριβῶς στὸ ὅτι πραγματοποίησε αὐτὸν τὸν σκοπό. Καὶ τὸν πραγματοποίησε λέγοντας «ἰδοῦ ἡ δούλη Κυρίου».
Γιατὶ τὸ ἀληθινὸ μεγαλεῖο τοῦ ἀνθρώπου ἔγκειται ἀκριβῶς στὸ νὰ πραγματοποιῆ τὸν ὕψιστο προορισμὸ ποὺ τοῦ ἔδωσε ὁ Θεὸς καὶ νὰ ἔχη ταυτόχρονα τὴ συνείδηση ὅτι «δοῦλος ἀχρεῖός ἐστι» (Λουκ. 17,18).
Παναγιώτης Νέλλας
-
toula
- Κορυφαίος Αποστολέας

- Δημοσιεύσεις: 55582
- Εγγραφή: Παρ Δεκ 11, 2009 7:29 am
- Τοποθεσία: ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ (ΤΟΥΛΑ) - ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ - ΑΘΗΝΑ
Re: Ψυχοφελή μηνύματα...
Λόγος Πανηγυρικός εις τα Εισόδια της Θεοτόκου
«Και είδον, και ιδού πλήρης δόξης ο Οίκος Κυρίου». (Ιεζεκ. Κεφ. μα')
Ιδού η μεγαλύτερα θυσία, όπου να έγεινε προς τον Θεόν, αφού εκτίσθη ο κόσμος. Μαρία, η αειπάρθενος κόρη, εις την ηλικίαν τριών χρόνων προσφέρεται να αφιερωθή προς τον Κτίστην, εις τον ναόν της Ιερουσαλήμ. Καθώς δεν εστάθη άλλο ένα τελειότερον πράγμα, έτσι δεν εστάθη άλλη μία τιμιωτέρα προσφορά και εις τον Θεόν πλέον ευπρόσδεκτος. Όθεν, όταν εγώ με ευλαβητικήν θεωρίαν στοχάζομαι την σεβάσμιον ταύτην είσοδον, φαίνεται μοι να βλέπω ένδοξον αληθινά και λαμπράν πανήγυριν εδώ κάτω εις την γην, μέσα εις την αγίαν πάλιν άλλ' όμως και άλλην ενδοξοτέραν και λαμπροτέραν φαντάζομαι εκεί επάνω εις τον ουρανόν, μέσα εις τον παράδεισον. Βλέπω εδώ να προπορεύωνται λαμπαδηφόροι παρθένοι, πανηγυρίζουσαι χαρμασύνως την αειπάρθενον και εκεί αστραπομόρφων αγγέλων ταξιαρχίαι να χορεύουσιν, υμνολόγουσαι φαιδρώς την εν σώματι καθαρωτέραν των Ασωμάτων.
Εδώ ο μέγας αρχιερεύς απλώνει τας ευλαβητικάς χείρας και, θεία επιπνοία εμφορηθείς, εισάγει μέσα εις τα άγια των αγίων την έμψυχον κιβωτόν τού αγιάσματος˙ και εις τον ίδιον καιρόν ανοίγει τους μακαρίους κόλπους ο προαιώνιος πατήρ και δέχεται εκ δεξιών τού θρόνου της θείας μεγαλειότητος τού υιού αυτού την προορισθείσαν μητέρα. Διπλή είναι η είσοδος της κεχαριτωμένης Θεόπαιδος· μία μεν ορατή εδώ εις το ιερόν, και άλλη νοερά εκεί εις τας λαμπρότητας των αγίων και δια τούτο, εδώ πλήρης θείας φωτοφανείας ακτινοβολεί ο ναός τού Σολομώντος, και εκεί διπλούν αστράπτει της τρισηλίου θεαρχικής αίγλης το τρισόλβιον φως· όθεν ίσως εις τούτο αφεώρα ο Ιεζεκιήλ, όταν έλεγε˙ «και είδον, και ιδού πλήρης δόξης ο οίκος Κυρίου»· ο οίκος Κυρίου, και επίγειος δηλαδή και ουράνιος. Όμως εγώ, φιλέορτοι ακροαταί, δεν θέλω σήμερον να στοχασθώ άλλο, ούτε εις την γην ούτε εις τον ουρανόν, παρά αυτήν την θοοχαρίτωτον Κόρην, την οποίαν, βλέποντας να εμβαίνη εις τον ναόν τού Θεού, την στοχάζομαι αληθινά ένα έμψυχον ναόν της Θεότητας, περί τού οποίου ημπορώ να ειπώ αρμοδιώτερον «και είδον, και ιδού πλήρης δόξης ο οίκος Κυρίου».
Και ο ναός τού Σολομώντος και ο,τι ευρίσκετο μέσα εις τον ναόν ιερόν και σεβάσμιον, όλα ήτον τύπος των προνομίων της παρθένου Μαρίας, η οποία αληθινά είναι ναός έμψυχος τού Θεού. Και πρώτον μεν αυτός ο Σολομών, οπού μεθερμηνεύεται βασιλεύς ειρήνης, ο κτίστης τού ναού, εις τού οποίου την οικοδομήν έβαλεν όλον του τον πλούτον και σοφίαν, δια να κάμη το μεγαλοπρεπέστατον και ωραιότατον έργον, οπού να εφαίνετο εις την γην, είναι εικών τού ουρανίου δημιουργού και παμβασιλέως Θεού, οπού λέγεται εν ταις Γραφαίς «άρχων ειρήνης», οπού, δά να πλάση την παρθένον Μαρίαν, επεχειρίσθη όλον τον πλούτον της θείας του παντοδυναμίας, της θείας του σοφίας, της θείας του αγαθότητος, δια να κάμη το τελειότερον και ευγενέστερον ποίημα εις την φύσιν των όντων.
Αυτή η Παρθένος το ομολογεί: «εποίησέ μοι μεγαλεία ο δυνατός· εποίησε κράτος εν βραχίονι αυτού»· οπού θέλει να ειπή: δια να την πλάση ο Θεός, έκαμε τόσον, όσον εδύνατο να κάμη ένας Θεός παντοδύναμος. Την έπλασε με ένα κάλλος σωματικόν, οπού παραβαλλόμενον, αυξάνει πολύ αυτό το κάλλος των άυλων πνευμάτων. Με μίαν ψυχήν, σκεύος δεκτικόν όλων ομού των υπερφυών χαρισμάτων τού πνεύματος· Με ένα νουν, φωτισμένον προς την γνώσιν της αληθείας, με όλας τας ακτίνας των θείων εκλάμψεων. Με θείαν θέλησιν, αναμμένην προς την έφεσιν τού αγαθού, με όλας τας φλόγας τού θείου έρωτος, οπού εστάθη ακατάπαυστα ενεργούν και συνεργούν το πανάγιον Πνεύμα. Ο Ιερός Αυγουστίνος ονομάζει την πλάσιν της παρθένου: «έργον αϊδίου βουλής». Τούτος ο κόσμος, οπού βλέπομεν.......................
Πράγμα εξαίσιον εστάθη εις την οικοδομήν τού ναού˙ διατί λέγει «και ο οίκος εν τω οικοδομείσθαι αυτόν, λίθοις ακροτόμοις ολοκλή-ροις ωκοδομήθη˙ και σφύρα και πέλεκυς και παν σκεύος σιδήρου ουκ ηκούσθη», και τα εξής... Αλλά διατί τόση έξοδος και τόση επιμέλεια εις την οικοδομήν; διατί· και τα εξής...................
Αλλά πλέα εξαίσιον πράγμα εστάθη εις την Παρθένον, η οποία, επειδή και έμελλε να είναι (καθώς ψάλλει η Εκκλησία) ο καθαρώτα-τος ναός τού Σωτήρος, το ιερόν θησαύρισμα της δόξης τού Θεού, το κατοικητήριον της σεσαρκωμένης Θεότητος, το έμψυχον παλάτιον τού ουρανίου Βασιλέως, ήτον και κατά το σώμα και κατά την ψυχήν—λέγει ο θεολόγος — προετοιμασμένη, προκαθαρμένη, τετελειωμένη, κεχαριτωμένη. «Άνθρωπος Θεός κυηθείς εκ Παρθένου, και ψυχήν και σάρκα προκαθαρθείσης τω Πνεύματι»· εις τρόπον ότι η Παρθένος Μαρία, όταν έγεινεν από τον Θεόν, υπερέβη την φύσιν τού νόμου, και όταν εγέννησε τον Θεόν, υπερέβη τον νόμον της φύσεως.
Εννέα πράγματα ήτον μέσα εις τον ναόν τού Σολομώντος, τα ιερώτερα και σεβασμιώτερα· πρώτον η Επτάφωτος λυχνία· δεύτερον η τράπεζα της προθέσεως των άρτων τρίτον το χρυσούν θυμιατήριον τέταρτον, η στάμνος η χρυσή, όπου είχε το μάννα· πέμπτον, αι πλάκες της Διαθήκης, όπου ήτον γραμμένος ο δεκάλογος· έκτον, η ράβδος τού Ααρών, όπου εβλάστησεν εβδομον, η κιβωτός· όγδοον τα Χερουβίμ, όπου επεσκίαζον το Ιλαστήριον και έννατον τα άγια των άγιων όλα τύπος, όλα αινίγματα και σκιαί των προνομίων της Θεομήτορος. Αυτή ήτον όντως η επτάφωτος λυχνία των επτά χαρισμάτων τού αγίου Πνεύματος, με τα οποία έλαμπε — λέγει ο μέγας Αθανάσιος — από τους πρώτους χρόνους της ηλικίας. Αυτή ήτον η ζωηφόρος τράπεζα του άρτου της ζωής. Αυτή το χρυσούν θυμιατήριον όπου εκράτησεν αφλέκτως το πυρ της Θεότητος. Αυτή η στάμνος η χρυσή, οπού εβάσταξε το ουράνιον μάννα. Αυτή η πλάκα, οπού έφερε σωματούμενον τον ενυπόστατον Λόγον. Αυτή η ράβδος, όπου εβλάστησε παραδόξως το άνθος της αφθαρσίας. Αυτή η κιβωτός, οπού έσωσεν εκ τού κατακλυσμού της αμαρτίας το ανθρώπινον γένος. Αυτή το θείον ιλαστήριον, οπού επεσκίαζεν, όχι τα Χερουβίμ, άλλ' αυτή η δύναμις τού Υψίστου. Αυτή η θεοδόχος γαστήρ, τα όντως άγια των αγίων, οπού άπαξ εισήλθεν ασπόρως και εξήλθεν αφθόρως ο αθάνατος Αρχιερεύς, όταν ο Λόγος σαρξ εγένετο.
Και ιδού η Παρθένος Μαρία, ναός έμψυχος τού Θεού, τον οποίον επροεικόνιζε τυπικώς εκείνος τού Σολομώντος· όθεν και η δόξα εκείνη, οπού επλήρωσε μετά την καθιέρωσιν τον ναόν τού Σολομώντος, αίνιγμα μόνον αμυδρόν ήτον της απειρουσίου δόξης, οπού επλήρωσε την Θεομήτορα, περί της οποίας προφητικώς το Πνεύμα το άγιον προανεφώνησε˙ «και είδον, και ιδού πλήρης δόξης ο οίκος Κυρίου». Διατί, τριών χρόνων ούσα η Παρθένος, εισήλθεν εις τον ναόν; εις τους τρεις χρόνους, γνωρίζεται το μέγεθος της ηλικίας τού ανθρώπου˙ όστις, όσος είναι εις τους τρεις χρόνους, δύο φοραίς τόσον ακόμη αυξάνει και όχι περισσότερον ή ολιγώτερον το σημειώνει ο μέγας Βασίλειος εις την εξαήμερον: «όσος εν τη τριετία, δις τοσούτος έσται».
Τριών χρόνων ήτον η Παρθένος και είχε τόσην αγιότητα οπού ενομίσθη αξία να εισέλθη εις τα άγια των αγίων, όπου δεν εισέβαινε τινάς άλλος, παρά μόνος ο Αρχιερεύς, και τούτος μίαν φοράν τον χρόνον λοιπόν από τούτο απεικάζομεν, πως η Παρθένος με τον καιρόν έμελλε να αυξήση δύο φοραίς τόσον ακόμη εις την αγιότητα˙ ήγουν, καθώς ούσα τριών χρόνων υπερέβαινεν εις την αγιότητα όλους τους δικαίους και προφήτας και πατριάρχας τού παλαιού νόμου· έτσι έμελλε να αυξήση άλλο τόσον εις την αγιότητα, άλλο τόσον να υπερέβη όλους τους Αποστόλους και μάρτυρας και οσίους και διδασκάλους της Εκκλησίας· Και πάλιν άλλο τόσον να υπερέβη όλους και Αγγέλους και Αρχαγγέλους και Σεραφείμ και Χερουβείμ του ουρανού. Όθεν, αν τριών χρόνων έφθασεν έως εις τα άγια των αγίων τού ναού, έως τέλους θέλει φθάσει έως εις τα άγια των αγίων τού παραδείσου˙ Έως δηλαδή εις αυτόν τον θρόνον της τρισηλίου Θεότητός. Και εδώ αληθινά την προείδεν ανεβασμένην ο προφητάναξ Δαυίδ: «παρέστη η βασίλισσα εκ δεξιών σου»· και τούτο είναι το σωστόν μέγεθος της αγιότητας, οπού έλαβεν η Παρθένος, ο έμψυχος ναός τού Θεού˙ πλήρης χάριτος εδώ εις την γην, πλήρης δόξης εις τον ουρανόν «και είδον, και ιδού πλήρης δόξης ο οίκος Κυρίου».
Αλλά εσύ, δεδοξασμένη Παρθένε, εσύ εμβαίνεις σήμερον εις τον ναόν τού Θεού, ο έμψυχος ναός τού Θεού· εμβαίνεις εις τα άγια των αγίων, το ηγιασμένον σκήνωμα τού Υψίστου· εμβαίνεις εις το ιλαστήριον τού Κυρίου, ο ιλασμός των ψυχών ημών˙ και ημείς, ωσάν αι λαμπηδοφόροι Παρθένοι, με καρδίας αναμμένος από ευλάβειαν, σε δορυφορούμεν νοερώς και πανηγυρίζομεν εν αγαλλιάσει πνευματική τα ένδοξά σου εισόδια.
Ηλία Μηνιάτη
(1669-1714)
Επισκόπου Κερνίκης και Καλαβρύτων
«Και είδον, και ιδού πλήρης δόξης ο Οίκος Κυρίου». (Ιεζεκ. Κεφ. μα')
Ιδού η μεγαλύτερα θυσία, όπου να έγεινε προς τον Θεόν, αφού εκτίσθη ο κόσμος. Μαρία, η αειπάρθενος κόρη, εις την ηλικίαν τριών χρόνων προσφέρεται να αφιερωθή προς τον Κτίστην, εις τον ναόν της Ιερουσαλήμ. Καθώς δεν εστάθη άλλο ένα τελειότερον πράγμα, έτσι δεν εστάθη άλλη μία τιμιωτέρα προσφορά και εις τον Θεόν πλέον ευπρόσδεκτος. Όθεν, όταν εγώ με ευλαβητικήν θεωρίαν στοχάζομαι την σεβάσμιον ταύτην είσοδον, φαίνεται μοι να βλέπω ένδοξον αληθινά και λαμπράν πανήγυριν εδώ κάτω εις την γην, μέσα εις την αγίαν πάλιν άλλ' όμως και άλλην ενδοξοτέραν και λαμπροτέραν φαντάζομαι εκεί επάνω εις τον ουρανόν, μέσα εις τον παράδεισον. Βλέπω εδώ να προπορεύωνται λαμπαδηφόροι παρθένοι, πανηγυρίζουσαι χαρμασύνως την αειπάρθενον και εκεί αστραπομόρφων αγγέλων ταξιαρχίαι να χορεύουσιν, υμνολόγουσαι φαιδρώς την εν σώματι καθαρωτέραν των Ασωμάτων.
Εδώ ο μέγας αρχιερεύς απλώνει τας ευλαβητικάς χείρας και, θεία επιπνοία εμφορηθείς, εισάγει μέσα εις τα άγια των αγίων την έμψυχον κιβωτόν τού αγιάσματος˙ και εις τον ίδιον καιρόν ανοίγει τους μακαρίους κόλπους ο προαιώνιος πατήρ και δέχεται εκ δεξιών τού θρόνου της θείας μεγαλειότητος τού υιού αυτού την προορισθείσαν μητέρα. Διπλή είναι η είσοδος της κεχαριτωμένης Θεόπαιδος· μία μεν ορατή εδώ εις το ιερόν, και άλλη νοερά εκεί εις τας λαμπρότητας των αγίων και δια τούτο, εδώ πλήρης θείας φωτοφανείας ακτινοβολεί ο ναός τού Σολομώντος, και εκεί διπλούν αστράπτει της τρισηλίου θεαρχικής αίγλης το τρισόλβιον φως· όθεν ίσως εις τούτο αφεώρα ο Ιεζεκιήλ, όταν έλεγε˙ «και είδον, και ιδού πλήρης δόξης ο οίκος Κυρίου»· ο οίκος Κυρίου, και επίγειος δηλαδή και ουράνιος. Όμως εγώ, φιλέορτοι ακροαταί, δεν θέλω σήμερον να στοχασθώ άλλο, ούτε εις την γην ούτε εις τον ουρανόν, παρά αυτήν την θοοχαρίτωτον Κόρην, την οποίαν, βλέποντας να εμβαίνη εις τον ναόν τού Θεού, την στοχάζομαι αληθινά ένα έμψυχον ναόν της Θεότητας, περί τού οποίου ημπορώ να ειπώ αρμοδιώτερον «και είδον, και ιδού πλήρης δόξης ο οίκος Κυρίου».
Και ο ναός τού Σολομώντος και ο,τι ευρίσκετο μέσα εις τον ναόν ιερόν και σεβάσμιον, όλα ήτον τύπος των προνομίων της παρθένου Μαρίας, η οποία αληθινά είναι ναός έμψυχος τού Θεού. Και πρώτον μεν αυτός ο Σολομών, οπού μεθερμηνεύεται βασιλεύς ειρήνης, ο κτίστης τού ναού, εις τού οποίου την οικοδομήν έβαλεν όλον του τον πλούτον και σοφίαν, δια να κάμη το μεγαλοπρεπέστατον και ωραιότατον έργον, οπού να εφαίνετο εις την γην, είναι εικών τού ουρανίου δημιουργού και παμβασιλέως Θεού, οπού λέγεται εν ταις Γραφαίς «άρχων ειρήνης», οπού, δά να πλάση την παρθένον Μαρίαν, επεχειρίσθη όλον τον πλούτον της θείας του παντοδυναμίας, της θείας του σοφίας, της θείας του αγαθότητος, δια να κάμη το τελειότερον και ευγενέστερον ποίημα εις την φύσιν των όντων.
Αυτή η Παρθένος το ομολογεί: «εποίησέ μοι μεγαλεία ο δυνατός· εποίησε κράτος εν βραχίονι αυτού»· οπού θέλει να ειπή: δια να την πλάση ο Θεός, έκαμε τόσον, όσον εδύνατο να κάμη ένας Θεός παντοδύναμος. Την έπλασε με ένα κάλλος σωματικόν, οπού παραβαλλόμενον, αυξάνει πολύ αυτό το κάλλος των άυλων πνευμάτων. Με μίαν ψυχήν, σκεύος δεκτικόν όλων ομού των υπερφυών χαρισμάτων τού πνεύματος· Με ένα νουν, φωτισμένον προς την γνώσιν της αληθείας, με όλας τας ακτίνας των θείων εκλάμψεων. Με θείαν θέλησιν, αναμμένην προς την έφεσιν τού αγαθού, με όλας τας φλόγας τού θείου έρωτος, οπού εστάθη ακατάπαυστα ενεργούν και συνεργούν το πανάγιον Πνεύμα. Ο Ιερός Αυγουστίνος ονομάζει την πλάσιν της παρθένου: «έργον αϊδίου βουλής». Τούτος ο κόσμος, οπού βλέπομεν.......................
Πράγμα εξαίσιον εστάθη εις την οικοδομήν τού ναού˙ διατί λέγει «και ο οίκος εν τω οικοδομείσθαι αυτόν, λίθοις ακροτόμοις ολοκλή-ροις ωκοδομήθη˙ και σφύρα και πέλεκυς και παν σκεύος σιδήρου ουκ ηκούσθη», και τα εξής... Αλλά διατί τόση έξοδος και τόση επιμέλεια εις την οικοδομήν; διατί· και τα εξής...................
Αλλά πλέα εξαίσιον πράγμα εστάθη εις την Παρθένον, η οποία, επειδή και έμελλε να είναι (καθώς ψάλλει η Εκκλησία) ο καθαρώτα-τος ναός τού Σωτήρος, το ιερόν θησαύρισμα της δόξης τού Θεού, το κατοικητήριον της σεσαρκωμένης Θεότητος, το έμψυχον παλάτιον τού ουρανίου Βασιλέως, ήτον και κατά το σώμα και κατά την ψυχήν—λέγει ο θεολόγος — προετοιμασμένη, προκαθαρμένη, τετελειωμένη, κεχαριτωμένη. «Άνθρωπος Θεός κυηθείς εκ Παρθένου, και ψυχήν και σάρκα προκαθαρθείσης τω Πνεύματι»· εις τρόπον ότι η Παρθένος Μαρία, όταν έγεινεν από τον Θεόν, υπερέβη την φύσιν τού νόμου, και όταν εγέννησε τον Θεόν, υπερέβη τον νόμον της φύσεως.
Εννέα πράγματα ήτον μέσα εις τον ναόν τού Σολομώντος, τα ιερώτερα και σεβασμιώτερα· πρώτον η Επτάφωτος λυχνία· δεύτερον η τράπεζα της προθέσεως των άρτων τρίτον το χρυσούν θυμιατήριον τέταρτον, η στάμνος η χρυσή, όπου είχε το μάννα· πέμπτον, αι πλάκες της Διαθήκης, όπου ήτον γραμμένος ο δεκάλογος· έκτον, η ράβδος τού Ααρών, όπου εβλάστησεν εβδομον, η κιβωτός· όγδοον τα Χερουβίμ, όπου επεσκίαζον το Ιλαστήριον και έννατον τα άγια των άγιων όλα τύπος, όλα αινίγματα και σκιαί των προνομίων της Θεομήτορος. Αυτή ήτον όντως η επτάφωτος λυχνία των επτά χαρισμάτων τού αγίου Πνεύματος, με τα οποία έλαμπε — λέγει ο μέγας Αθανάσιος — από τους πρώτους χρόνους της ηλικίας. Αυτή ήτον η ζωηφόρος τράπεζα του άρτου της ζωής. Αυτή το χρυσούν θυμιατήριον όπου εκράτησεν αφλέκτως το πυρ της Θεότητος. Αυτή η στάμνος η χρυσή, οπού εβάσταξε το ουράνιον μάννα. Αυτή η πλάκα, οπού έφερε σωματούμενον τον ενυπόστατον Λόγον. Αυτή η ράβδος, όπου εβλάστησε παραδόξως το άνθος της αφθαρσίας. Αυτή η κιβωτός, οπού έσωσεν εκ τού κατακλυσμού της αμαρτίας το ανθρώπινον γένος. Αυτή το θείον ιλαστήριον, οπού επεσκίαζεν, όχι τα Χερουβίμ, άλλ' αυτή η δύναμις τού Υψίστου. Αυτή η θεοδόχος γαστήρ, τα όντως άγια των αγίων, οπού άπαξ εισήλθεν ασπόρως και εξήλθεν αφθόρως ο αθάνατος Αρχιερεύς, όταν ο Λόγος σαρξ εγένετο.
Και ιδού η Παρθένος Μαρία, ναός έμψυχος τού Θεού, τον οποίον επροεικόνιζε τυπικώς εκείνος τού Σολομώντος· όθεν και η δόξα εκείνη, οπού επλήρωσε μετά την καθιέρωσιν τον ναόν τού Σολομώντος, αίνιγμα μόνον αμυδρόν ήτον της απειρουσίου δόξης, οπού επλήρωσε την Θεομήτορα, περί της οποίας προφητικώς το Πνεύμα το άγιον προανεφώνησε˙ «και είδον, και ιδού πλήρης δόξης ο οίκος Κυρίου». Διατί, τριών χρόνων ούσα η Παρθένος, εισήλθεν εις τον ναόν; εις τους τρεις χρόνους, γνωρίζεται το μέγεθος της ηλικίας τού ανθρώπου˙ όστις, όσος είναι εις τους τρεις χρόνους, δύο φοραίς τόσον ακόμη αυξάνει και όχι περισσότερον ή ολιγώτερον το σημειώνει ο μέγας Βασίλειος εις την εξαήμερον: «όσος εν τη τριετία, δις τοσούτος έσται».
Τριών χρόνων ήτον η Παρθένος και είχε τόσην αγιότητα οπού ενομίσθη αξία να εισέλθη εις τα άγια των αγίων, όπου δεν εισέβαινε τινάς άλλος, παρά μόνος ο Αρχιερεύς, και τούτος μίαν φοράν τον χρόνον λοιπόν από τούτο απεικάζομεν, πως η Παρθένος με τον καιρόν έμελλε να αυξήση δύο φοραίς τόσον ακόμη εις την αγιότητα˙ ήγουν, καθώς ούσα τριών χρόνων υπερέβαινεν εις την αγιότητα όλους τους δικαίους και προφήτας και πατριάρχας τού παλαιού νόμου· έτσι έμελλε να αυξήση άλλο τόσον εις την αγιότητα, άλλο τόσον να υπερέβη όλους τους Αποστόλους και μάρτυρας και οσίους και διδασκάλους της Εκκλησίας· Και πάλιν άλλο τόσον να υπερέβη όλους και Αγγέλους και Αρχαγγέλους και Σεραφείμ και Χερουβείμ του ουρανού. Όθεν, αν τριών χρόνων έφθασεν έως εις τα άγια των αγίων τού ναού, έως τέλους θέλει φθάσει έως εις τα άγια των αγίων τού παραδείσου˙ Έως δηλαδή εις αυτόν τον θρόνον της τρισηλίου Θεότητός. Και εδώ αληθινά την προείδεν ανεβασμένην ο προφητάναξ Δαυίδ: «παρέστη η βασίλισσα εκ δεξιών σου»· και τούτο είναι το σωστόν μέγεθος της αγιότητας, οπού έλαβεν η Παρθένος, ο έμψυχος ναός τού Θεού˙ πλήρης χάριτος εδώ εις την γην, πλήρης δόξης εις τον ουρανόν «και είδον, και ιδού πλήρης δόξης ο οίκος Κυρίου».
Αλλά εσύ, δεδοξασμένη Παρθένε, εσύ εμβαίνεις σήμερον εις τον ναόν τού Θεού, ο έμψυχος ναός τού Θεού· εμβαίνεις εις τα άγια των αγίων, το ηγιασμένον σκήνωμα τού Υψίστου· εμβαίνεις εις το ιλαστήριον τού Κυρίου, ο ιλασμός των ψυχών ημών˙ και ημείς, ωσάν αι λαμπηδοφόροι Παρθένοι, με καρδίας αναμμένος από ευλάβειαν, σε δορυφορούμεν νοερώς και πανηγυρίζομεν εν αγαλλιάσει πνευματική τα ένδοξά σου εισόδια.
Ηλία Μηνιάτη
(1669-1714)
Επισκόπου Κερνίκης και Καλαβρύτων
-
toula
- Κορυφαίος Αποστολέας

- Δημοσιεύσεις: 55582
- Εγγραφή: Παρ Δεκ 11, 2009 7:29 am
- Τοποθεσία: ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ (ΤΟΥΛΑ) - ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ - ΑΘΗΝΑ
Re: Ψυχοφελή μηνύματα...
Πορεία προς τη Βηθλεέμ: Τι σχέση έχει το πιάτο μου με την καρδιά μου;
«Σημασία έχει να είσαι καλός άνθρωπος. Τι διαφορά κάνει το τι τρως;» Είναι μια απορία που ακούγεται συχνά όταν γίνεται λόγος για τη νηστεία. Και πράγματι, η καλοσύνη δεν μετριέται με τις τροφές που επιλέγουμε. Μπορεί κάποιος να τηρεί με ακρίβεια τους κανόνες της νηστείας και να πληγώνει τον διπλανό του. Μπορεί πάλι να μην έχει τη δυνατότητα να νηστέψει και να προσφέρει απλόχερα αγάπη.
Γιατί, λοιπόν, η Εκκλησία δίνει σημασία και στο πιάτο μας;
Ίσως επειδή η καρδιά μας δεν ζει χωριστά από το σώμα μας. Την αγάπη τη δείχνουμε με χέρια που προσφέρουν, με πόδια που μας πηγαίνουν κοντά σε κάποιον, με χείλη που λένε «συγγνώμη». Όσα πιστεύουμε και επιθυμούμε παίρνουν μορφή μέσα από συγκεκριμένες πράξεις. Έτσι και η σχέση μας με τον Θεό αφορά ολόκληρη την ύπαρξή μας, όχι μόνο τις σκέψεις ή τα συναισθήματά μας.
Το φαγητό είναι δώρο, ανάγκη και χαρά. Γύρω από ένα τραπέζι συναντιόμαστε, μοιραζόμαστε, φροντίζουμε ο ένας τον άλλον. Η νηστεία δεν έρχεται να ακυρώσει αυτή τη χαρά, αλλά να μας βοηθήσει να εξετάσουμε τη σχέση μας μαζί της: απολαμβάνουμε με ευγνωμοσύνη; Μπορούμε να αρκεστούμε σε κάτι απλούστερο; Υπάρχει στο τραπέζι και στη σκέψη μας χώρος για τον άλλον;
Στη χριστιανική πίστη, το σώμα δεν είναι εμπόδιο που πρέπει να παραμερίσουμε για να πλησιάσουμε τον Θεό. Είναι μέρος της ύπαρξής μας και μετέχει στην πνευματική ζωή. Ο απόστολος Παύλος το ονομάζει ναό του Αγίου Πνεύματος. Γι’ αυτό το φροντίζουμε και το σεβόμαστε· δεν το τιμωρούμε. Ιδιαίτερα καθώς πλησιάζουν τα Χριστούγεννα, θυμόμαστε ότι ο Υιός του Θεού έγινε αληθινά άνθρωπος. Η σωματική μας ζωή δεν είναι ξένη προς τη σωτηρία που μας προσφέρει.
Αυτό μας βοηθά να καταλάβουμε και τη θέση της τροφής. Ο ίδιος απόστολος διδάσκει ότι τα δημιουργήματα του Θεού είναι καλά και τα δεχόμαστε με ευχαριστία. Επομένως, στη νηστεία δεν χωρίζουμε τα τρόφιμα σε «καλά» και «κακά», σαν κάποια να μας μολύνουν από μόνα τους. Απέχουμε για ένα διάστημα από ορισμένες τροφές, όχι επειδή τις περιφρονούμε, αλλά για να ασκηθούμε στην εγκράτεια.
Ας σκεφτούμε μια συνηθισμένη στιγμή: το φαγητό δεν είναι όπως το θέλαμε. Πώς αντιδρούμε; Με παράπονο; Με έναν απότομο λόγο στον άνθρωπο που το ετοίμασε; Ή μπορούμε να αναγνωρίσουμε τον κόπο του και να πούμε «ευχαριστώ»; Εκεί φαίνεται ότι το πιάτο αγγίζει την καρδιά. Όχι επειδή το περιεχόμενό του καθορίζει την αξία μας, αλλά επειδή η στάση μας απέναντί του μπορεί να φανερώσει απαιτήσεις, συνήθειες και δυσκολίες που χρειάζονται φροντίδα.
Η εγκράτεια μάς δίνει την ευκαιρία να κάνουμε μια μικρή παύση ανάμεσα στην επιθυμία και στην πράξη. Να αναρωτηθούμε: «Το χρειάζομαι; Μπορώ να αρκεστώ σε αυτό που έχω; Μπορώ να μοιραστώ;». Δεν μαθαίνουμε να αγνοούμε την πραγματική πείνα ή τις ανάγκες της υγείας μας. Μαθαίνουμε να μη γίνεται κάθε προτίμησή μας απαίτηση που επιβάλλουμε στους άλλους.
Βέβαια, ένα τραπέζι μπορεί να είναι νηστίσιμο και συγχρόνως πολυδάπανο, γεμάτο άγχος για την παρασκευή του ή αφορμή αυτοθαυμασμού. Τότε χρειάζεται να ξαναδούμε τον σκοπό μας. Ο Χριστός επισημαίνει ότι από την καρδιά βγαίνουν οι πονηροί λογισμοί που μολύνουν τον άνθρωπο. Καμία αλλαγή στο διαιτολόγιο δεν αντικαθιστά τη μετάνοια, τη συγχώρηση και την αγάπη.
Γι’ αυτό η απλότητα του τραπεζιού βρίσκει το νόημά της όταν γίνεται ευγνωμοσύνη και μοίρασμα. Ό,τι εξοικονομούμε μπορεί να στηρίξει κάποιον που δυσκολεύεται. Και το καθημερινό μας γεύμα μπορεί να αρχίζει με μια σύντομη ευχαριστία προς τον Θεό και να συνοδεύεται από ευγένεια προς τους συνδαιτυμόνες μας. Έτσι αποκτά πρακτικό περιεχόμενο η προτροπή του Παύλου: ακόμη και το φαγητό και το ποτό μας να γίνονται προς δόξαν Θεού.
Το πιάτο μας, λοιπόν, δεν είναι καθρέφτης της αγιότητάς μας. Μπορεί, όμως, να γίνει ένας μικρός τόπος άσκησης στην ευγνωμοσύνη, στην ελευθερία και στην αγάπη. Το ζητούμενο δεν είναι να καμαρώνουμε για όσα στερηθήκαμε, αλλά να μαθαίνουμε να δεχόμαστε χωρίς απληστία και να προσφέρουμε χωρίς υπολογισμό.
Καθώς πλησιάζουμε στη Γέννηση του Χριστού, ας φροντίσουμε το τραπέζι μας να έχει κάτι από την απλότητα της φάτνης και τη ζεστασιά της φιλοξενίας. Ας υπάρχει μια ευχαριστία πριν από το γεύμα, ένας καλός λόγος στη διάρκειά του, μια έμπρακτη σκέψη για εκείνον που στερείται. Έτσι, η νηστεία μπορεί να αφήσει καρπό που θα παραμείνει και όταν τελειώσει: μια καρδιά πιο πρόθυμη να αγαπήσει.
Του Μητροπολίτη Χονγκ Κονγκ Νεκταρίου (Τσίλη)
«Σημασία έχει να είσαι καλός άνθρωπος. Τι διαφορά κάνει το τι τρως;» Είναι μια απορία που ακούγεται συχνά όταν γίνεται λόγος για τη νηστεία. Και πράγματι, η καλοσύνη δεν μετριέται με τις τροφές που επιλέγουμε. Μπορεί κάποιος να τηρεί με ακρίβεια τους κανόνες της νηστείας και να πληγώνει τον διπλανό του. Μπορεί πάλι να μην έχει τη δυνατότητα να νηστέψει και να προσφέρει απλόχερα αγάπη.
Γιατί, λοιπόν, η Εκκλησία δίνει σημασία και στο πιάτο μας;
Ίσως επειδή η καρδιά μας δεν ζει χωριστά από το σώμα μας. Την αγάπη τη δείχνουμε με χέρια που προσφέρουν, με πόδια που μας πηγαίνουν κοντά σε κάποιον, με χείλη που λένε «συγγνώμη». Όσα πιστεύουμε και επιθυμούμε παίρνουν μορφή μέσα από συγκεκριμένες πράξεις. Έτσι και η σχέση μας με τον Θεό αφορά ολόκληρη την ύπαρξή μας, όχι μόνο τις σκέψεις ή τα συναισθήματά μας.
Το φαγητό είναι δώρο, ανάγκη και χαρά. Γύρω από ένα τραπέζι συναντιόμαστε, μοιραζόμαστε, φροντίζουμε ο ένας τον άλλον. Η νηστεία δεν έρχεται να ακυρώσει αυτή τη χαρά, αλλά να μας βοηθήσει να εξετάσουμε τη σχέση μας μαζί της: απολαμβάνουμε με ευγνωμοσύνη; Μπορούμε να αρκεστούμε σε κάτι απλούστερο; Υπάρχει στο τραπέζι και στη σκέψη μας χώρος για τον άλλον;
Στη χριστιανική πίστη, το σώμα δεν είναι εμπόδιο που πρέπει να παραμερίσουμε για να πλησιάσουμε τον Θεό. Είναι μέρος της ύπαρξής μας και μετέχει στην πνευματική ζωή. Ο απόστολος Παύλος το ονομάζει ναό του Αγίου Πνεύματος. Γι’ αυτό το φροντίζουμε και το σεβόμαστε· δεν το τιμωρούμε. Ιδιαίτερα καθώς πλησιάζουν τα Χριστούγεννα, θυμόμαστε ότι ο Υιός του Θεού έγινε αληθινά άνθρωπος. Η σωματική μας ζωή δεν είναι ξένη προς τη σωτηρία που μας προσφέρει.
Αυτό μας βοηθά να καταλάβουμε και τη θέση της τροφής. Ο ίδιος απόστολος διδάσκει ότι τα δημιουργήματα του Θεού είναι καλά και τα δεχόμαστε με ευχαριστία. Επομένως, στη νηστεία δεν χωρίζουμε τα τρόφιμα σε «καλά» και «κακά», σαν κάποια να μας μολύνουν από μόνα τους. Απέχουμε για ένα διάστημα από ορισμένες τροφές, όχι επειδή τις περιφρονούμε, αλλά για να ασκηθούμε στην εγκράτεια.
Ας σκεφτούμε μια συνηθισμένη στιγμή: το φαγητό δεν είναι όπως το θέλαμε. Πώς αντιδρούμε; Με παράπονο; Με έναν απότομο λόγο στον άνθρωπο που το ετοίμασε; Ή μπορούμε να αναγνωρίσουμε τον κόπο του και να πούμε «ευχαριστώ»; Εκεί φαίνεται ότι το πιάτο αγγίζει την καρδιά. Όχι επειδή το περιεχόμενό του καθορίζει την αξία μας, αλλά επειδή η στάση μας απέναντί του μπορεί να φανερώσει απαιτήσεις, συνήθειες και δυσκολίες που χρειάζονται φροντίδα.
Η εγκράτεια μάς δίνει την ευκαιρία να κάνουμε μια μικρή παύση ανάμεσα στην επιθυμία και στην πράξη. Να αναρωτηθούμε: «Το χρειάζομαι; Μπορώ να αρκεστώ σε αυτό που έχω; Μπορώ να μοιραστώ;». Δεν μαθαίνουμε να αγνοούμε την πραγματική πείνα ή τις ανάγκες της υγείας μας. Μαθαίνουμε να μη γίνεται κάθε προτίμησή μας απαίτηση που επιβάλλουμε στους άλλους.
Βέβαια, ένα τραπέζι μπορεί να είναι νηστίσιμο και συγχρόνως πολυδάπανο, γεμάτο άγχος για την παρασκευή του ή αφορμή αυτοθαυμασμού. Τότε χρειάζεται να ξαναδούμε τον σκοπό μας. Ο Χριστός επισημαίνει ότι από την καρδιά βγαίνουν οι πονηροί λογισμοί που μολύνουν τον άνθρωπο. Καμία αλλαγή στο διαιτολόγιο δεν αντικαθιστά τη μετάνοια, τη συγχώρηση και την αγάπη.
Γι’ αυτό η απλότητα του τραπεζιού βρίσκει το νόημά της όταν γίνεται ευγνωμοσύνη και μοίρασμα. Ό,τι εξοικονομούμε μπορεί να στηρίξει κάποιον που δυσκολεύεται. Και το καθημερινό μας γεύμα μπορεί να αρχίζει με μια σύντομη ευχαριστία προς τον Θεό και να συνοδεύεται από ευγένεια προς τους συνδαιτυμόνες μας. Έτσι αποκτά πρακτικό περιεχόμενο η προτροπή του Παύλου: ακόμη και το φαγητό και το ποτό μας να γίνονται προς δόξαν Θεού.
Το πιάτο μας, λοιπόν, δεν είναι καθρέφτης της αγιότητάς μας. Μπορεί, όμως, να γίνει ένας μικρός τόπος άσκησης στην ευγνωμοσύνη, στην ελευθερία και στην αγάπη. Το ζητούμενο δεν είναι να καμαρώνουμε για όσα στερηθήκαμε, αλλά να μαθαίνουμε να δεχόμαστε χωρίς απληστία και να προσφέρουμε χωρίς υπολογισμό.
Καθώς πλησιάζουμε στη Γέννηση του Χριστού, ας φροντίσουμε το τραπέζι μας να έχει κάτι από την απλότητα της φάτνης και τη ζεστασιά της φιλοξενίας. Ας υπάρχει μια ευχαριστία πριν από το γεύμα, ένας καλός λόγος στη διάρκειά του, μια έμπρακτη σκέψη για εκείνον που στερείται. Έτσι, η νηστεία μπορεί να αφήσει καρπό που θα παραμείνει και όταν τελειώσει: μια καρδιά πιο πρόθυμη να αγαπήσει.
Του Μητροπολίτη Χονγκ Κονγκ Νεκταρίου (Τσίλη)