Μπορούμε να αγαπήσουμε τον εχθρό μας;

[eleimon]

Αγάπη για τους ανθρώπους, ακόμη και για τους εχθρούς (Ματθ. 5,44). Διότι, όπως μας λέει ο γέρων Σιλουανός, είναι εύκολο να αγαπήσουμε έναν άγιο. Μπορούμε όμως να αγαπήσουμε έναν μεγάλο αμαρτωλό, κάποιον πού μας προσβάλλει, πού μας περιφρονεί, πού μας βλάπτει, πού διώκει την Εκκλησία; Να είσαι χριστιανός σημαίνει να ακολουθείς τον Χριστό πού πέθανε πάνω στο σταυρό για τη σωτηρία των εχθρών Του (Λουκ. 9, 54-56), πού τους συγχώρεσε. Ν' αγαπάς τους εχθρούς σου σημαίνει να συμπάσχεις, να γνωρίζεις ότι αυτοί υποφέρουν από μεγάλο πόνο λόγω των παθών τους και επομένως να προσεύχεσαι γι' αυτούς Αποκορύφωμα της ευαγγελικής ζωής, σύμφωνα με το ευαγγέλιο, ή αγάπη για τους εχθρούς είναι για τον Σιλουανό το έσχατο κριτήριο της «αληθινής πίστης», το «ανελέητο βαρόμετρο» της ακρίβειας της πνευματικής μας ζωής, το αδιάσειστο μέτρο του βαθμού της κοινωνίας μας με τον Θεό και της παρουσίας της Χάρης Του εντός ημών. Με άλλα λόγια, ή αγάπη για τους εχθρούς είναι αυτό πού, πέρα από όλους τους τύπους, τα θεολογικά κατασκευάσματα και τις μυστικές εμπειρίες, μαρτυρεί την αλήθεια της Εκκλησίας. Σ' αυτό το σημείο, ο γέρων Σιλουανός είναι κατηγορηματικός: οποίος έχει την δύναμη της αγάπης για τους εχθρούς γνωρίζει τον Κύριο Ιησού Χριστό εν Πνεύματι και Αλήθεια. Όποιος, αντιθέτως, δεν την έχει, είναι ακόμη στα χέρια του θανάτου· ή χάρη, ή αγάπη του Θεού δεν υπάρχει στην πληρότητα της μέσα του και δεν έχει γνωρίσει ακόμα αληθινά τον Θεό, όπως είναι. Με άλλα λόγια, σύμφωνα με τον πατέρα Σωφρόνιο, δεν είναι ακόμη εντελώς «ορθόδοξος» με την βαθύτερη έννοια του ορού. Και ο γέροντας προσθέτει: «Ή ψυχή πού δεν έχει αγάπη για τους εχθρούς δεν θα έχει ποτέ ειρήνη· θα βασανίζεται και θα κάνει και τους άλλους να υποφέρουν». Έτσι αγγίζουμε το βαθύ νόημα της δεύτερης εντολής του Χρίστου: «Αγαπήσεις τον πλησίον σου ως σεαυτόν», όπως αυτή έγινε αντιληπτή και βιώθηκε από τον γέροντα Σιλουανό. Αυτό το «ως σεαυτόν» δεν δείχνει τόσο το μέτρο, με το όποιο πρέπει να αγαπήσουμε τον πλησίον μας, όσο σημαίνει την οντολογική ενότητα, το ομοούσιο του ανθρωπίνου γένους, πού με την πτώση διχάστηκε, αλλά αποκαταστάθηκε από τον Χριστό. Το να αγαπήσεις τον πλησίον σου «ως σεαυτόν» σημαίνει να τον αγαπήσεις όπως την ίδια σου την ζωή. Σημαίνει, όπως γράφει ο πατήρ Σωφρόνιος ακολουθώντας το πνεύμα του διδασκάλου του, «να ζήσεις πραγματικά όλη την ανθρωπότητα σαν να ήταν μία μόνο ζωή, μία μόνο φύση με πολλαπλά πρόσωπα. "Αν κάθε άνθρωπος, δημιουργημένος κατ' εικόνα Θεού, κατορθώσει να περιέχει, να συμπεριλάβει στην ύπαρξη του το σύνολον της ανθρώπινης ύπαρξης, κατά τον ίδιο τρόπο πού κάθε πρόσωπο της Άγιας Τριάδας φέρει την θεότητα στην πληρότητα της, τότε όλο το κακό πού διαπράττεται στον κόσμο δεν θα θεωρηθεί πιο μόνον σαν κάτι πού δεν έχει σχέση με μας, αλλά σαν δική μας προσωπική αμαρτία».

[filotas]

Τι υπέροχα πράγματα και πόσο πραγματικά ευτυχισμένος είναι ο άνθρωπος, που μπορεί ν' αγαπά τον πλησίον, φίλο ή εχθρό, άνδρα ή γυναίκα, με την ίδια δύναμη ανιδιοτελώς και απαθώς.

Όμως εμείς οι άθλιοι, που δεν είμαστε ακόμη εκεί, ας κάνουμε τουλάχιστον τι πρώτο βήμα. Δηλαδή αν δε μπορούμε ν' αγαπούμε όλο τον κόσμο, ας πάψουμε να μισούμε αυτούς που μας βλάπτουν και να φθονούμε αυτούς που είναι καλύτεροι από μας. Μήπως, όταν ειρηνέψει η καρδιά μας από το μίσος και το φθόνο, μπορέσουμε με τη βοήθεια του Θεού να τους αγαπήσουμε.

[dionysisgr]

Το να αγαπησεις τον εχθρο σου, δεν θεωρω οτι ειναι ανθρωπινως κατορθωτο διχως την ανακαινιστικη - καλη αλλοιωση που επιφερει η Θεια Χαρις στον Ανθρωπο, ο οποιος εχει φροντισει πρωτα με πολυ κοπο και αγωνα να καταστησει εαυτον δοχειο δεκτικο αυτης.

Αρα υπαρχει και το πρακτικο και το θεωρητικο θεολογικο κομματι αυτης της καταστασης.

Το πρακτικο..

Η πορεια προς αυτην την μεγιστη κατακτηση του ανθρωπινου προσωπου, ειναι βαθια πιστη, ασκηση, προσευχη, εγκαταλειψη παλαιου εαυτου εις χειρας Θεου του Ζωντος, και καποια στιγμη ευδοκει ο Θεος, να χαριτωσει τον ανθρωπο που αγωνιζεται ετσι με αυταπαρνηση και τον καταστησει "απαθη" ως προς την διεκδικηση του δικου του ανθρωπινου "δικαιου" εναντι αυτων που τον αδικουν.

Και το θεωρητικο..

Γιατι τοτε ο ανθρωπος εχει κερδισει το κατα Θεον δικαιο, που δεν ειναι νομικου χαρακατηρα ανταποδοση, οπως επιθυμουμε στον κοσμο, δηλαδη αυτος που μας εκανε κακο να τιμωρηθει, αλλα ειναι και συνιστα Οντολογικη δικαιωση, αφου οντας θεωμενος απο τωρα ο αγωνιζομενος ανθρωπος, ανεβαινει απο τα αισθητα φαινομενα και νοηματα και πραγματα, και ατενιζει πλεον καθολικα την Φυση του Ανθρωπου, και στο προσωπο του εχθρου του ΒΛΕΠΕΙ, τον εαυτο του πριν την θεωση του, και μαλιστα τον θεωρει και ευεργετη τον εχθρο του γιατι με την κακια και την εχθρα του, τον στερεωνει ακομα περισσοτερο και του προξενει μεγαλυτερο επαινο και δοξα απο τον Θεο.

Γιαυτο ο Κυριος ειπε αγαπατε τους εχθρους σας, γιατι αυτοι σας ευεργετουν και αυτοι θα σας ανοιξουν τον Παραδεισο. (σε παραφραση το νοημα των λογων Του)

αλλα και το ιστορικο..

Ετσι οι Αγιοι εγιναν Αγιοι, οχι απο την αγαπη των συγγενων και φιλων τους, αλλα απο την εχθρα την κακια την μισαλλοδοξια των εχθρων τους. Καηκαν, αποκεφαλιστηκαν, τεμαχιστηκαν, κρεμαστηκαν, τροχιστηκαν, και αλλα φρικτα, και μεσα στην διαρκεια των βασανιστηριων τι ελεγαν; Κυριε μην τους τιμωρησεις, ελεησε τους τους εχθρους μας, αυτοι γινονται προξενοι της Αγιοτητος μας.

Ποιος θυμαται τους διωκτες; Τους Αγιους μνημονευουμε ολοι και εμεις και ο Θεος εις τον Αιωνα.

Ομως αυτο, η αγαπη προς τον εχθρο, ειναι το αποτελεσμα της πορειας της ασκησεως κατα Θεον, και οχι η αφετηρια της, αφου ειμαστε τοσο βαθια ποτισμενοι με το ανθρωπινο νομικο δικαιο, οπου ισχυει το: μου εκανες κακο, θα το πληρωσεις, που δεν υπαρχει περιπτωση να μην το ξεπερασουμε χωρις την ανωθεν βοηθεια και Χαρη.

[Harrys1934]

Όμως εμείς οι άθλιοι, που δεν είμαστε ακόμη εκεί, ας κάνουμε τουλάχιστον τι πρώτο βήμα. Δηλαδή αν δε μπορούμε ν' αγαπούμε όλο τον κόσμο, ας πάψουμε να μισούμε αυτούς που μας βλάπτουν και να φθονούμε αυτούς που είναι καλύτεροι από μας. Μήπως, όταν ειρηνέψει η καρδιά μας από το μίσος και το φθόνο, μπορέσουμε με τη βοήθεια του Θεού να τους αγαπήσουμε.
filotas

:B Θεσσαλονικεις ¨Γ--14--15 Έστω και αυτο αν πετιχαίναμη θα ήταν θαυμασια